Digər şeirlər İrəc Mirzə (1874–1926) شمارهٔ ۱ - من گرفتم تو نگیر زن گرفتم شدم ای دوست به دام زن اسیر من گرفتم تو نگیر چه اسیری که ز دنیا شده ام یکسره سیر من گرفتم تو نگیر بود یک وقت مرا با رفقا گردش و سیر یاد آن روز بخیر زن مرا کرده میان قفس خانه اسیر من گرفتم تو نگیر یاد آن روز که آزاد ز غمها بودم تک و تنها بودم زن و فرزند ببستند مرا با زنجیر من گرفتم تو نگیر بودم آن روز من از طایفه دُرد کشان بودم از جمع خوشان خوشی از دست برون رفت و شدم لات و فقیر من گرفتم تو نگیر ای مجرد که بود خوابگهت بستر گرم بستر راحت و نرم زن مگیر؛ ار نه شود خوابگهت لای حصیر من گرفتم تو نگیر بنده زن دارم و محکوم به حبس ابدم مستحق لگدم چون در این مسئله بود از خود مخلص تقصیر من گرفتم تو نگیر من از آن روز که شوهر شده‌ام خر شده‌ام خر همسر شده‌ام می‌دهد یونجه به من جای پنیر من گرفتم تو نگیر * * * شمارهٔ ۲ - چه عجب؟ وه چه خوب آمدی، صفا کردی چه عجب شد که یاد ما کردی؟ ای بسا آرزوت می مُردم خوب شد آمدی، صفا کردی آفتاب از کدام سمت دمید که تو امروز یاد ما کردی؟ از چه دستی سحر بلند شدی که تفقُد به بینوا کردی؟ قلم پا به اختیار تو نبود یا ز سهوالقلم خطا کردی؟ بی وفایی مگر چه عیبی داشت که پشیمان شدی وفا کردی؟ شب مگر خواب تازه ای دیدی که سحر یاد آشنا کردی؟ هیچ دیدی که اندرین مدت از فراقت به ما چه ها کردی؟ دست بردار از دلم ای شاه که تو این مُلک را گدا کردی با تو هیچ آشتی نخواهم کرد با همان پا که آمدی برگرد * * * شمارهٔ ۳ - کار و بار ندانم از چه به هرجا که لفظ کار آید ردیف آن را فی الفور لفظ بار کنند برای آنکه چو کاری به دستشان افتاد بر آن سرند که تا بار خویش بار کنند پیاده‌های سپاهی به شهر ما هر یک به یک کرشمه همی کار صد سوار کنند برای بردن اسب و درشکۀ مردم بیا ببین که چه جفت و کلک سوار کنند به جای آن که نشینند و حرف شعر زنند چه خوش بود که نشینند و فکر کار کنند در آن محیط که باقی‌ست نام خواجه و شیخ چگونه اهل ادب بر من افتخار کنند سخن‌سرایی در دولت ذکا الملک همه به ایرج بیکاره واگذار کنند * * * شمارهٔ ۴ - عاقبت ضعیفی قصه شنیدم که بوالعلا به همه عمر لحم نخورد و ذوات لحم نیازرد در مرض موت با اجازهٔ دستور خادم او جوجه‌با به محضر او برد خواجه چو آن طیر کشته دید برابر اشک تحسّر ز هر دو دیده بیفشرد گفت چرا ماکیان شدی نشدی شیر تا نتواند کَسَت به خون کشد و خورد مرگ برای ضعیف امر طبیعی‌ست هر قوی اول ضعیف گشت و سپس مرد * * * شمارهٔ ۵ - خنده باغ خندان ز گل خندان است خنده آئین خرمندان است خنده هر چند که از جد دور است جد پیوسته نه از مقدور است دل شود رنجه زجد شام و صباح میکند اصلاح مزاجش به مزاح جد بود پا به سفر فرسودن هزل یک لحظه به راه آسودن لیک نه که از دود دروغ برد از چهرهٔ قدر تو فروغ تخم کین در دل دانا کارد خیو خجلت به جبین‌ها آرد شو ز فیاض خرد تلقین جوی راست گو لیک خوش و شیرین گوی * * * Kitabxana.az · https://kitabxana.az/collections/irec-mirze-diger-sirler İctimai mülkiyyət (müəllifin vəfat ili: 1926). Public domain (author died 1926). Original text only.