ز عدل شاه که زد پنج نوبه در آفاق
ز عدل شاه که زد پنج نوبه در آفاقچهار طبع مخالف شدند جفت وفاق
رسید وقت که پیک امان ز حضرت اورساند آیت رحمت به انفس و آفاق
بسی نماند که یَبروح در زمین ختنسخن سرای شود چون درخت در وقواق
به شکر آنکه جهان را خدایگان ملکی استکه نایب است به ملکت ز قاسم الارزاق
جلال ملت، تاج ملوک فخر الدینسپهر مجد، منوچهر مشتری اخلاق
شهنشهی که به صحرا نسیم انصافشز زهر در دم افعی عیان کند تریاق
ز داد اوست زمان کرده با امان وصلتبه حکم اوست قضا بسته با رضا میثاق
ز بس که ریخت ازین پیش خون خفچاقانبه هندوی گهری چون پرند چین براق
عجب مدار که از روح نامیه زین پسبجای سبزه ز گل بردمد سر خفچاق
زهی برات بقا را ز عالم مطلقنکرده کاتب جان جز به نام تو اطلاق
اگر نه شمع فلک نور یافتی ز کفتچو جان گبر شدی تیره بر مسیح وثاق
سحرگهی که یلان تیغ برکشند چو صبحبه عزم رزم کنند از برای کینه سباق
ز بیم ناوک پروین گسل برای گریزز آسمان بستاند بناب نعش طلاق
بگیرد از تپش تیغ و ز امتلای خلافدل زمین خفقان و دم زمان فواق
تو ابروار بر آهخته خنجری چون برقفرشتهوار نشسته بر اشهبی چو براق
به یک گشاد ز شست تو تیر غیداقیشود چو پاسخ کهسار باز تا غیداق
در آن زمان که کن تیغ با کف تو وصالز بس که جان بدان را دهی ز جسم فراق
گمان بری که ز ارواح تیره زیر اثیرخلایقی دگر از نوعیان کند خلاق
ظفر برد ز برت چتر جاء نصر اللهاجل دهد به عدو زهر مالهم من واق
ایا شهی که ز تاثیر عدل تو بر چرخبه جرم مه ندهد اجتماع مهر محاق
بدان خدای که پاکان خطهٔ اولز شوق حضرت او والهند چون عشاق
که نیست چون تو سخا پروری به شرق و به غربنه چون من است ثنا گستری به شام و عراق
مرا حق از پی مدح تو در وجود آوردتو نیز تربیتم کن که دارم استحقاق
منم که گاه کتابت سواد شعر مرافلک سزد که شود دفتر و ملک وراق
دقایقی که مرا در سخن به نظم آیدبه سر آن نرسد وهم بوعلی دقاق
ایا شهان زمانه عیال شفقت توبه حال من نظری کن به دیدهٔ اشفاق
که خیره شد دلم از جور گنبد ازرقچو طبع محرور از فعل داروی زراق
جهان موافق مهر تو است مگذارشکه کینه ورزد با چون منی ز روی نفاق
به حسب طاقت خود طوق دار مدح توامچرا ز طایفهٔ خاصگان بماندم طاق
مرا ز چنگ نوائب به جود خود برهانکه خلق را توئی امروز نایب رزاق
تو راست ملک جهان و توئی سزای ثناچگونه گویم مدح یماک و وصف یلاق
نماند کس که ز انعام تو به روی زمیننیافت بیت المال و نساخت باب الطاق
منم که نیست در این دور بخت را با مننه اقتضای رضا و نه اتفاق وفاق
بسوخت جان من از آز و طبع زنگ گرفتبدان صفت که زنم آهن و ز تف حراق
اگر نه فضل تو فریاد من رسد بیم استکه قتل من کند او وقت خشیة الاملاق
شها به وصف تو خوش کردهام مذاق سخنمدار عیش مرا بر امید تلخ مذاق
روا مبین ز طریق کرم که زخم نیازبرآرد از جگرم هر دمی هزار طراق
ز بینوایی مشتاق آتش مرگمچو آن کسی که به آب حیات شد مشتاق
تنم ز حرص یکی نان چو آینه روشنچو شانه شد همه دندان ز فرق سر، تا ساق
عطای تو کند این درد را دوا گر نهعلاج این چه شناسد حنین بن اسحاق
همیشه تا در موت و حیات نابسته استبر اهل عالم از این بام ناگشاده رواق
در تو قبلهٔ آفاق باد و خلق زمینبه مهر و مدح تو بگشاده نطق و بسته نطاق
مدام در حق ملکت دعای خاقانیقبول باد ز حق بالعشی و الاشراق
Şahın ədaləti beş növbə təblini çaldı,Təzadı boşladı dörd təb, birləşib qaldı.Çatıb o vaxt ki, aman qasidi hüzurundan,Verə cahana xəbər ki, nə xoş olub dövran.Yəqin Xütəndəki yebruh bitkisi dil açar,Yaxın zamanda o, Vəqvaq ağacı tək danışar.Deyər ki, şükr, bu dünyada var böyük bir şah,Edib vəkil özünə ruzi çatdıran Allah.Fələk calallı Mənuçöhr Müştərixislət,O, dinə fəxrdir, ondan calal tapar millət.Nəsimi insafının çöllərə əsib, ondan,Zəhər olub ilan ağzında - dərdlərə dərman.Ədalətilə onun birləşib zamanla aman,Qəza riza ilə dostlaşmağa verib fərman.Axıtdı qanını qıpçaqların bu meydanda,Boyandı Çin ipəyi tək-qılıncı al qanda.
Təəccüb etmə, o torpaqda ki, bitir otlar,Bitərsə başları qıpçaqların olanda bahar.
Nə xoş ki, aləmi-mütləqdə həq çatıb dadına,Bəqa beratını katib yazıb sənin adına.
Əlinlə tapmasa nuru fələk şamı, əlbət,Məsihə kəbr canı tək olardı, bil, zülmət.
Sehər qılıncı çəkib sübh tək dilavərlər,Vuruşmaq əzmi ilə döş-döşə durar ləşkər.
Görüncə səndəki Pərvin qıran oxu, hətmən,Bənat-nəş alar, qorxaraq, təlaq göydən.
Sənin qılıncım oynar görəndə, qından uzaq,Yerin ödü yarılar, lərzəyə gələr afaq.
Bulud tək əldə o şimşək qılınc, dönərsən oda,Mələk kimi oturarsan Büraq tək bir ata.
Qidağ oxu uçar ikən sənin kamanından,Qidağa əks-sədası çatar dağ üstə haman.
Qılınc əlinlə sənin birləşəndə meydanda,Can ayrılar bədənindən pisin haman anda.
Tükəndi xəlq, yer altındakı bu ruhlardan,Güman ki, xəlq edəcəkdir yeni bəşər yaradan.
Başında çətri tutub "Caə Nəsrüllah"ı zəfər,Əcəlsə düşməninə içdirər əlilə zəhər.
Ədalətin səbəbindən şahım fələkdə belə,Günəş Aya çata bilməz ki, endirə sillə.Qəsəm o xaliqə ki, paklar əzəl dəmdə,Olublar aşiqi, valeh qalıblar aləmdə.
Nə Şərq, nə Qərbdə vardır sənin kimi Hatəm,Nə də mənim kimi məddah İraqda, Şamda həm.
Məni yaratdı səni mədh üçün özü yaradan,Sən isə bəslə məni, layiqəm buna, sən inan!
Mənəm o şəxs ki, hər şerimi yazarkən mən –Yarar fələk ola dəftər, mələk varaq çevirən.
O nüktələr ki, düşər nəzmimə dəqiq, parlaq,Yəqin ki, sirrini bilməz "Əbu Əli Dəqqaq".
Zəmanə şahları şəfqət bağında meyvə üzər,Mənim də halıma sal şəfqətin gözüylə nəzər!
Usandı könlüm o göy günbezin cəfasından,Necə ki, sısqalını sarsıdar müzür dərman.
Cahan məhəbbətin ilə dolub, riza vermə,Mənim kimi birinə zülm ola, rəva görmə!
Səxavətinlə nayiblər əlindən al məni sən,Ki, xəlqə ruzi verən nayibi bu gün sənsən.
Bacardığımca sənə mədhlər nisar etdim.Niyə əzizlər içindən məni kənar etdin?
Cahan mülkü sənin, sən bu mədhə layiqsən,Yemək ilə Yalağı tərif eyləyim necə mən?
Hanı o kəs ki, sənin verdiyin bol ənamdan.Çatıb da sərvətə, tikdirməmiş saray, eyvan?
Fəqət-mənəm ki, mənə taleyim olubdur yad,Nə razı qaldım özümdən, nə oldu könlüm şad.
Canım yaxıldı oda, təb pas tutubdur, əgər,Bir ah çəksəm, odunda dəmir belə əriyər.
Fəzilətin dadıma çatmasa, budur qorxum,Rəqiblə üz-üzə gəldikdə mən — xəcalət olum.
Sözün məzacına mədhinlə qatmışam şəkkər,Ümidimi qıraraq, kamıma axıtma zəhər.
Kərəm qılıb da, mənə qıyma, ehtiyacımdan,Min odlu ah ciyərdən çəkib, yanam hər an!
Ölüm odu gəzirəm ehtiyac üzündən mən,Necə həyat suyu axtarar həyatı sevən.
Çörək dalınca canım ayna tək zəifləmiş,Daraq kimi təpədən dırnağadək olub diş-diş.Sənin o mərhəmətin dərdimə edər dərman,Əlac gözləmirəm çünki İbn-İshaqdan.Həyat, ölüm nə qədər var,qapın açıq olacaq,Cahan əhlinə qəsrin ümid evi qalacaq.Qapın fələklər üçün qiblədir, cahan əhli.Dil açdı mədhinə,sevdi səni bəyan əhli.Sənə həmişə dua eyləyir bu Xaqani,Qəbul eyləyə tarın bu əhdü peymanı.
Kitabxana.az · https://kitabxana.az/works/xaqani-qeside-127
← → düymələri ilə keçid, R — təsadüfi şeir
Müəllifin digər əsərləri
Başqa şairlərin şeirləri · Mədhiyyə
Kapitan İqranoviç haqqında*Şahi-şahan imperator, xosrovi-keyvan sərir,
Şekoft imas ki, nəsimi-səxavət ilə bu günŞekoft imas ki, nəsimi-səxavət ilə bu gün,Bənəfşə qamətidin getsə əzayi-əna.
دگر باره شد از تاراج بهمنتهی از سبزه و گل راغ و گلشن
تا هوای طوبی قد تو دارد جان ماهست منزل آیت «طوبی لهم » در شأن ما