Müsəlman
Bakıda indi belə adət düşüb: məsələn, istəyirsən bir ev kirayə eləyəsən və görürsən ki, divara elan yapışdırıblar ki, “burada bu qədər otaq kirayə verilir”.
Qapını döyürsən, ev sahibi çıxır qapıya. O da müsəlman, sən də müsəlman.
– Hə, nə istəyirsən?
– İstəyirəm evinizi kirayə eləyəm.
Əgər ev sahibi gördü ki, başında papaq var, sənə cavab verəcək ki, “mənim kirayə verilən evim yoxdur”.
– Ay hacı, ay bəy, axır elan yapışdırıbsınız?!
– Xeyr, xeyr. Kirayə verilən evim yoxdur.
Amma ev sahiblərinin çoxu mərdanə sənə cavab verəcək ki, “mən evimi müsəlmana vermərəm”.
Bütün şəhəri gəzəsən, heç bir müsəlman səni evinə qoymayacaq. Axırda çarəsiz qalıb, gedirsən rus, yəhudi və erməni evində otaq tutub qalırsan. Müsəlmanlar da evlərini verirlər ruslara, yəhudilərə, qeyri millətlərə.
Bu adətin iki yaxşı nəticəsi var: biri budur ki, müsəlman evdarları müsəlmanlara evlərini kirayə verməyəndə müsəlmanlar da gedirlər özgə millətlərin evlərində qala-qala bunlarnan üns tuturlar, yavıqlaşırlar, mehribanlaşırlar və bu da axırda millətlərin bir-birilə dostlaşıb, birbirinə qarışmalarına səbəb olur. Müsəlman evdarları evlərinə müsəlmandan savayı hər milləti qoymaqdan həmçinin belə nəticə hasil olur.
Yenə şükr eləmək lazımdır. Necə ki, müsəlmanlar deyirlər: “Lənət heçə”; ruslar da deyirlər ki, “dünyada hər bir pis işin yaxşı tərəfi də var”.
Yenə Allah bərəkət versin!
Qaldı bu adətin ikinci nəticəsi: ikinci nəticəsi də budur ki, Bakı müsəlmanları evlərini müsəlmanlara verməməklərindən bu çıxır ki, müsəlmanlar pis adamdırlar. Bu da ki, köhnə sözdür.
Molla Nəsrəddin
“Molla Nəsrəddin”, 7 iyul 1908, №27
Kitabxana.az · https://kitabxana.az/en/works/memmedquluzade-muselman
Use ← → keys to move, R for a random poem
More by this author
“Yeni fikir” yoldaş!Keçənlərdə barəmizdə, yəni “Molla Nəsrəddin” haqqında bir tənqid yazmışdınız.
“X” hərfi“Ölmək ölməkdi, xırıldamağa nə var”Atalar sözü Bakıda köhnə müəllimlərimizdən mənim bir məzəli və adam güldürən dostum var. Özü də hərdən bir qəzetələrdə məqalə də yazar. Dünən mənim görüşümə gəlmişdi. Çünki eşitmişdi ki, azarlıyam.
Ərəb əlifbasıBiz türklər burada əyləşib ərəb əlifbasını tənqid edənlərin qabağına çıxıb, bu tənqidçiləri pisləyirik və başlayırıq ərəb əlifbasının yaxşı tərəflərini üzə çıxarmağa və pis tərəflərini də inkar etməyə.Amma pis olmazdı ki, bu barədə sahibkarların özlərindən də bixəbər olaq və ərəblərin özlərinin əlifbaları barəsində rəylərini bilək.
Biblioqrafiya (Ziya Paşa və Derjavin)Moskva qəzetlərində oxuduq ki, oranın nəşriyyat idarəsi on səkkizinci əsr miladinin məşhur şairlərindən Derjavinin əsərlərinin hamısını çapa verib, kəndli və əmələ içində intişar etmək xəyalındadır.Bu məsələ Rusiya mətbuatı dairəsində xeyli danışıqlar törədib; belə ki, “Pravda” qəzeti nəşriyyat idarəsi ünvanına bir para tənəli sözlər yazıb soruşur:
Poems by other poets · Satire
Zəncirini hazırla, oğul, durma, dayanma,Yar başını, vur sinənə, insanlığı qanma.
Şahnamə və yaxud QaracanaməƏrrəhman... əlləməl-Quran,Xələqəl-insan... əlləməhül-bəyan.
Kimdir arif? – deyə sordum, dedilər əsrə görəKimdir arif? – deyə sordum, dedilər, əsrə görə:Arifin indi nə dini və nə imanı olur.
İranlılarBarəkallah, çox nəcib insandılar iranlılar,Her kim eşşəksə ona palandılar iranlılar.