در آمد باربد چون بلبل مستگرفته بربطی چون آب در دست

ز صد دستان که او را بود در سازگزیده کرد سی لحن خوش آواز

ز بی‌لحنی بدان سی لحنِ چون نوشگَهی دل دادی و گَه بستدی هوش

به بربط چون سر زخمه درآوردز رود خشک بانگ تر درآورد

اول گنج بادآورد

چو باد از گنجِ بادآورد راندیز هر بادی لبش گنجی فشاندی

دوم گنج گاو

چو گنج گاو را کردی نواسنجبرافشاندی زمین هم گاو و هم گنج

سوم گنج سوخته

ز گنج سوخته چون ساختی راهز گرمی سوختی صد گنج را آه

چهارم شادُروانِ مروارید

چو شادُروانِ مروارید گفتیلبش گفتی که مروارید سفتی

پنجم تخت طاق‌دیسی

چو تخت طاق‌دیسی ساز کردیبهشت از طاق‌ها در باز کردی

ششم و هفتم ناقوسی و اورنگی

چو ناقوسی و اورنگی زدی سازشدی اورنگ چون ناقوس از آواز

هشتم حقه کاوس

چو قند از حقه کاوس دادیشکر کالای او را بوس دادی

نهم ماه بر کوهان

چون لحن ماه بر کوهان گشادیزبانش ماه بر کوهان نهادی

دهم مُشک‌دانه

چو برگفتی نوای مشک‌دانهختن گشتی ز بوی مُشک‌ خانه

یازدهم آرایش خورشید

چو زد زآرایش خورشید راهیدر آرایش بُدی خورشید ماهی

دوازدهم نیم‌روز

چو گفتی نیم‌روز مجلس‌افروزخِرد بی‌خود بُدی تا نیمهٔ روز

سیزدهم سبز در سبز

چو بانگ سبز در سبزش شنیدیز باغ زرد سبزه بر دمیدی

چهاردهم قفل رومی

چو قفل رومی آوردی در آهنگگشادی قفل گنج از روم و از زنگ

پانزدهم سروستان

چو بر دستان سروستان گذشتیصبا سالی به سروستان نگشتی

شانزدهم سرو سهی

و گر سرو سهی را ساز دادیسهی سَروَش به خون خط باز دادی

هفدهم نوشین‌باده

چو نوشین‌باده را در پرده بستیخمار بادهٔ نوشین شکستی

هیجدهم رامش جان

چو کردی رامش جان را روانهز رامش، جان فدا کردی زمانه

نوزدهم ناز نوروز یا ساز نوروز

چو در پرده کشیدی ناز نوروزبه نوروزی نشستی دولت آن روز

بیستم مشگویه

چو بر مُشگویه کردی مُشگ‌مالیهمه مُشگو شدی پُر مُشک‌ حالی

بیست و یکم مهرگانی

چو نو کردی نوای مهرگانیببردی هوش خلق از مهربانی

بیست و دوم مروای نیک

چو بر مروای نیک انداختی فالهمه نیک آمدی مروای آن سال

بیست و سوم شبدیز

چو در شب بر گرفتی راه شبدیزشدندی جمله آفاق شب‌خیز

بیست و چهارم شب فرخ

چو بر دستان شب فرخ کشیدیاز آن فرخنده‌تر شب کَس ندیدی

بیست و پنجم فرخ‌روز

چو یارش رأی فرخ‌روز گشتیزمانه فرخ و فیروز گشتی

بیست و ششم غنچهٔ کبک‌دری

چو کردی غنچهٔ کبکِ دَری تیزببردی غُنجهٔ کبکِ دل‌آویز

بیست و هفتم نخجیرگان

چو بر نخجیرگان تدبیر کردیبسی چون زَهره را نخجیر کردی

بیست و هشتم کین سیاوش

چو زخمه راندی از کین سیاوشپر از خون سیاوشان شدی گوش

بیست و نهم کین ایرج

چو کردی کین ایرج را سرآغازجهان را کین ایرج نو شدی باز

سی‌ام باغ شیرین

چو کردی باغ شیرین را شکرباردرخت تلخ را شیرین شدی بار

نواهایی بدین‌سان رامش‌انگیزهمی زد باربد در پردهٔ تیز

بگفت باربد کز بار بِهْ گفتزبان خسروش صدبار زه گفت

چنان بد رسم آن بَدر مُنَوَرکه بر هر زه بدادی بَدرهٔ زر

به هر پرده که او بنواخت آن روزملک گنجی دگر پرداخت آن روز

به هر پرده که او برزد نواییملک دادش پر از گوهر قبایی

زِهی لفظی که گر بر تنگ‌دستیزِهی گفتی زِهی زرین به دستی

درین دوران گرت زین بِهْ پسندندزِهی پشمین به گردن وانبندند

ز عالی همتی گردن برافرازطناب هرزه از گردن بینداز

به خرسندی طمع را دیده بَردوزز چون من قطره دریایی درآموز

که چندین گنج بخشیدم به شاهیوز آن خرمن نجستم برگ کاهی

به بی‌برگی سخن را راست کردمنه او داد و نه من درخواست کردم

مرا این بس که پر کردم جهان راولی‌نعمت شدم دریا و کان را

نظامی گر زِه زرین بسی هستزِه تو زهد شد مگذارش از دست

بدین زِه گر گریبان را طرازیکنی بر گردنان گردن فرازی

Sərxoş bülbül kimi gələndə BarbədSu kimi axırdı əlində bərbət.

O, çala bildiyi yüz xoş nəğmədənSeçdi otuzunu - özü bəyənən.

Bu otuz nəğmə ki, Barbəd çalırdı,Gah ürək verirdi, gah can alırdı.

"Gənci-badavərd"lə məclisi açdı,Ağzı hər nəfəsdə xəzinə saçdı.

"Gənci-gav" başladı, coşdu üfüqlər,Yer öküzün verdi, nisar etdi zər.

O "Gənci-suxtə"ni oxuyan zamanMin xəzinə yandı onun ahından.

"Şadırvan mirvarid" oxuyan zamanMirvari saçırdı dodaqlarından.

"Təxti-Taqidis"ə gələndə növbətGöydə qapısını açardı cənnət.

"Naqusi" və "Övrəng" çalınan zamanZəng səsi qalxırdı övrəng taxtından.

"Hoqqeyi-kavus"dan qənd versə əgər,Onun mətaından öpərdi şəkər.

"Mah-bər-kuhan"ı çalanda əliAyı dağ üstünə qoyardı dili.

"Müşk danə"sini səsləndirərkənEv müşkün ətrindən olurdu xütən.

"Arayişi-xurşid" salırkən harayGetməzdi günəşin bəzəyi bir ay.

"Nimruz" nəğməsini başlasa, bütünÖzündən gedərdi ağıl yarım gün.

"Səbz dər səbz" nəğməsi başlasa əgər,Saralmış bağlarda açardı güllər.

"Qifli-Rumu" əgər oxusa bollu,Rum, Zəng xəznəsinə açardı yolu.

"Sərvistan" başlayıb ötəndə dil-dilSəba sərvistana girməzdi bir il.

"Sərvi-səhi" səsi gəlcək qulağaBülbül sarmaşırdı güldə budağa.

"Nuşin badə" silsə könüldən qubar,Keçərdi gecədən qalmış o xumar.

"Ramişi-can"ını oxuyan zamanZəmanə edərdi özünü qurban.

"Sazi-novruz"unu çalanda tamamTale də edərdi o günü bayram.

"Müşguyə" nəğməsi müşk tökərdi,Müşkün xoş qoxusu qəsrə çökərdi.

Həvayi - "Mehrigan" çalanda, o dəmHuş başdan çıxırdı, gülürdü aləm.

O "Mərvayi-nik"dən desə bir qədər.Xoş olardı bir il gələcək günlər.

"Şəbdiz" nəğməsini başlayanda, bax,Bütün gecə dünya qalardı oyaq.

"Şəbi-fərrux" səsi gəlsə xəfifcəOlmazdı heç bundan uğurlu gecə.

"Fərrux-ruz" nəğməsi oxunan dəmdəZaman qalib çıxar, qalmazdı qəmdə

Başlarkən "Qönçeyi-kəbki-dəri"dənKəklik qaqqıltısı gələrdi həmən.

Sazı başlayarkən "Nəxçirigana"Salar zöhrələri tora, zindana.

"Kini-Səyavuşa" vuranda barmaqSəyavuş qanıyla dolurdu qulaq.

"Kini-Irəc"inə açanda meydanQisasa başlardı təzədən cahan.

Səslənən zamanda o "Baği-Şirin"Acı meyvələr də olurdu şirin.

Belə könül açan şux nəğmələrdənPərviz üçün Barbəd çalırdı şən-şən.

Bir-birindən gözəl bu nəğmələrə"Əhsən! əhsən!" dedi Xosrov yüz kərə.

Xosrovun bir belə adəti vardı,"Əhsən!" deyən zaman qızıl atardı.

Barbədin çaldığı hər bir pərdəyəŞah tamam bir xəznə verdi hədiyyə.

Dil açıb incə bir qəzəl deyərkənŞah qızıl bəxş edib deyərdi əhsən.

Hər pərdədə Barbəd çalsa bir məqam,Şah xələt verirdi mirvari tamam.

Bu gün nə qədər də desələr əhsən,Bir yun paltar belə görməyəcəksən.

Sən yüksək hümmətdən başını dik tut!Hər bir afərini, xələti unut!

Qənaətə şad ol, tamahdan əl çək,Mən kimi qətrə ol, yaşa dəniztək.

Bir neçə xəznəni şaha verirkən,Bir saman çöpü də istəmədim mən.

Yoxsulluq içində sözüm göyərdi,Nə mən tələb etdim, nə də o verdi.

Bu bəsdir ki, dünya sözümlə doldu,Dəryalar, mədənlər mənimki oldu.

Nizami, zahidlik xələtini sənQızıl xələtlərə heç dəyişməzsən.

Belə bir xələti boynuna salanBütün başçıların başıdır, inan!

Use ← → keys to move, R for a random poem

Random poem

More by this author

Poems by other poets