Хосров и Ширин, глава 120
Что такое маснави?
Маснави: длинная поэма, где каждый бейт рифмуется внутри себя; обычно эпос или повесть.
چو داد اندیشهٔ جادو دماغمز چشم افسای این لعبت فراغم
ز هر عقلی مبارک بادم آمدطریق العقل واحد یادم آمد
شکایت گونهای میکردم از بختکه در بازو کمانی داشتم سخت
بسی تیر از کمان افکنده بودمنشد بر هیچ کاغذ کازمودم
شکایت چون برانگیزد خروشینماند بیبها گوهر فروشی
چنین مهدی که ماهش در نقاب استز مه بگذر سخن در آفتاب است
خریدندش به چندان دلپسندیرساندندش به چرخ از سربلندی
پذیرفتند چندان ملک و مالمکه باور کردنش آمد محالم
بسی چینی نورد نابریدهبجز مشک از هوا گردی ندیده
همان ختلی خرام خسروانیسرْافسارِ زر و طوق کیانی
به تشریفم حدیث از گنج میرفتغلام از ده کنیز از پنج میرفت
پذیرشها نگر در کار چون ماندستورم چون سقط شد بار چون ماند
پذیرنده چگونه رخت برداشتزمین کشته را ندروده بگذاشت
بدین افسوس میخوردم دریغیز دم بر خویشتن چون شمع تیغی
که ناگه پیکی آمد نامه در دستبه تعجیلم درودی داد و بنشست
که سی روزه سفر کن کاینک از راهبه سی فرسنگی آمد موکب شاه
ترا خواهد که بیند روزکی چندکلید خویش را مگذار در بند
مثالم داد کاین توقیعِ شاه استهمَت شحنه همَت تعویذ راه است
مثال شاه را بر سر نهادمسه جا بوسیدم و سر بر گشادم
فرو خواندم مر آن فرمان بهفرهنگکلیدم ز آهن آمد آهن از سنگ
به عزم خدمت شه جَستم از جایدر آوردم به پشت بارگی پای
برون راندم سوی صحرا شتابانگرفته رقص در کوه و بیابان
ز گوران تک ربودم در دویدنگرو بردم ز مرغان در پریدن
ز رقص ره نمیشد طبع سیرمز من رقاصتر مرکب بهزیرم
همه ره سجده میبردم قلمواربه تارک راه میرفتم چو پرگار
به هر منزل کزان ره میبریدمدعای دولت شه میشنیدم
به هر چشمه که آبی تازه خوردمبه شکر شه دعایی تازه کردم
نسیم دولت از هر کوه و رودیز لطف شاه میدادم درودی
ز مشگین بوی آن حضرت بههر گامزمین در زیر من چون عنبر خام
چو بر خود رنج ره کوتاه کردمزمین بوس بساط شاه کردم
درون شد قاصد و شه را خبر کردکه چشمه بر لب دریا گذر کرد
برون آمد ز درگه حاجب خاصز دریا داد گوهرها به غواص
مرا در بزمگاه شاه بردندعطارد را به برج ماه بردند
نشسته شاه چون تابنده خورشیدبه تاج کیقباد و تخت جمشید
زمین بوسش فلک را تشنه کردهمه از سرهنگ پاسش دشنه خورده
شکوه تاجش از فر جهانگیرفکنده قیروان را جامه در قیر
طرفداران ز سقسین تا سمرقندبه نوبتگاه درگاهش کمربند
درش بر حمل کشورها گشادههمه در حمل بر حمل ایستاده
به دریا ماند موج نیل رنگشکه در دل بود هم در هم نهنگش
سر تاج قزلشاه از سر تختنهاده تاج دولت بر سر بخت
بهشتی بزمش از بزم بهشتیز حوضکهای می پر کرده کشتی
کف رادش به هر کس داده بهریگهی شهری و گاهی حمل شهری
ز تیغ تنگ چشمان حصاریقدر خان را در آن در تنگباری
خروش ارغنون و نالهٔ چنگرسانیده به چرخ زهره آهنگ
بریشمزن نواها بر کشیدهبریشم پوش پیراهن دریده
نواها مختلف در پردهسازینوازش متفق در جان نوازی
غزلهای نظامی را غزالانزده بر زخمهای چنگ نالان
گرفته ساقیان می بر کف دستشهنشه خورده می، بدخواهِ شه مست
چو دادندش خبر کامد نظامیفزودش شادییی بر شادکامی
شکوه زهد من بر من نگهداشتنه زان پشمی که زاهد در کُله داشت
بفرمود از میان می بر گرفتنمدارای مرا پی بر گرفتن
به خدمت ساقیان را داشت در بندبه سجده مطربان را کرد خرسند
اشارت کرد کاین یک روز تا شامنظامی را شویم از رود و از جام
نوای نظم او خوشتر ز رود استسراسر قولهای او سرود است
چو خضر آمد ز باده سر بتابیمکه آب زندگی با خضر یابیم
پس آنگه حاجب خاص آمد و گفت«درآی ای طاق با هر دانشی جفت»
درون رفتم تنی لرزنده چون بیدچو ذره کاو گراید سوی خورشید
سر خود همچنان بر گردن خویشسرافکنده فکنده هر دو در پیش
بدان تا بوسم او را چون زمین پایچو دیدم آسمان برخاست از جای
گرفتم در کنار از دلنوازیبه موری چون سلیمان کرد بازی
من از تمکین او جوشی گرفتمدو عالم را در آغوشی گرفتم
چو بر پای ایستادم گفت بنشینبه سوگندم نشاند این منزلت بین
قیام خدمتش را نقش بستمچو گفت اقبالِ او «بنشین»، نشستم
سخن گفتم چو دولت وقت میدیدسخنهایی که دولت میپسندید
از آن بذله که رضوانش پسنددزبانی گر به گوش آرد بخندد
نصیحتها که شاهان را بشایدوصیتها کز او درها گشاید
بسی پالودههای زعفرانیبه شکرخندهشان دادم نهانی
گهی چون ابرشان گریه گشادمگهی چون گل نشاط خنده دادم
چنان گفتم، که شاه احسنت میگفتخرد بیدار میشد جهل میخفت
سماعم ساقیان را کرده مدهوشمغنّی را شده دستان فراموش
در آمد راوی و بر خواند چون دُرثنایی کان بساط از گنج شد پر
حدیثم را چو خسرو گوش میکردز شیرینی دهن پر نوش میکرد
حکایت چون به شیرینی در آمدحدیث خسرو و شیرین بر آمد
شهنشه دست بر دوشم نهادهز تحسین حلقه در گوشم نهاده
شکر ریزان همیکرد از عنایتحدیث خسرو و شیرین حکایت
که گوهربند بنیادی نهادیدر آن صنعت سخن را داد دادی
گزارشهای بیاندازه کردیبدان تاریخ ما را تازه کردی
نه گل دارد بدین تری هوایینه بلبل زین نوآیینتر نوایی
گشاده خواندن او بیت بر بیترگ مفلوج را چون روغن زیت
ز طلق اندودگی کامد حریرشهم آتش دایه شد هم زمهریرش
چه حلوا کردهای در جوش این جیشکه هر کاو میخورد میگوید العیش
در آن پالوده پالوده چون شیرز شیرینی نکردی هیچ تقصیر
عروسی را بدان شیرین سواریکه بودش برقع شیرین عماری
چو بر دندان ما کردی حلالشچه دندانمزد شد با زلف و خالش
ترا هم بر من و هم بر برادرمعاشی فرض شد چون شیر مادر
برادر کاو شهنشاه جهان بودجهان را هم ملک هم پهلوان بود
بدان نامه که بردی سالها رنجچه دادت دست مزد از گوهر و گنج
شنیدم قرعهای زد بر خلاصتدو پاره دِه نوشت از مِلک خاصت
چه گویی آن دِهت دادند یا نه؟مثال دِه فرستادند یا نه؟
چو دانستم که خواهد فیض دریاکه گردد کار بازرگان مهیا
همان خاک خراب آباد گرددبه بندافتادهای آزاد گردد
دعای تازهای خواندم چو بختشبه گوهر بر گرفتم پای تختش
چو بر خواندم دعای دولت شاهز بازیهای چرخش کردم آگاه
که من یاقوت این تاج مکللنه از بهر بها بر بستم اول
دری دیدم به کیوان بر کشیدهبه بیمثلی جهان مثلش ندیده
بر او نقشی نوشتم تا بمانددهد بر من درودی آنکه خواند
مرا مقصود ازین شیرین فسانهدعای خسروان آمد بهانه
چو شُکر خسرو آمد بر زبانمفسون شکّر و شیرین چه خوانم؟
بلی شاه سعید از خاص خویشمپذیرفت آنچه فرمودی ز پیشم
چو بحر عمر او کشتی روان کردمرا نه، جمله عالم را زیان کرد
ولی چون هست شاهی چون تو بر جایهمان شهزادگان کشور آرای
از آن پذرفتهای رغبتانگیزدگرباره شود بازار من تیز
پذیرفت آن دعا و حمد را شاهبه اخلاصی که بود از دل بدو راه
چو خو با حمد و با اخلاص من کرددهِ حمدونیان را خاص من کرد
به مملوکی خطی دادم مسلسلبه توقیع قزلشاهی مسجل
که شد بخشیده این ده بر تمامیز ما بر زاد بر زادِ نظامی
به مِلک طلق دادم بیغرامتبه طلقی مِلک او شد تا قیامت
کسی کاین راستی را نیست باورمنش خصم و خدایش باد داور
اگر طعنی زند بر وی خسیسیبجز وحشت مباد او را انیسی
به لعنت باد تا باشد زمانهتبارش تیر لعنت را نشانه
چو کار افتادهای را کار شد راستدر گنجینه بگشاد و برآراست
درونم را به تأیید الهیبرونم را به خلعتهای شاهی
چو از تشریف خود منشوریام دادبه طاعتگاه خود دستوریام داد
شدم نزدیک شه با بخت مسعودوزو باز آمدم با تخت محمود
چنان رفتم که سوی کعبه حجاجچنان باز آمدم کهاحمد ز معراج
شنیدم حاسدی زآنها که دانیکه دزد کیسهبر باشد نهانی
به یوسف صورتی گرگی همی زادبه لوزینه درون الماس میداد
کهای گیتی نگشته حقشناستز بهر چیست چندینی سپاست
عروسی کهآسمان بوسید پایشدهی ویرانه باشد رونمایَش؟
دهی و آنگه چه ده؟ چون کورهٔ تنگکه باشد طول و عرضش نیم فرسنگ
ندارد دخل و خرجش کیسهپردازسوادش نیم کار ملک ابخاز
چنین دادم جواب حاسد خویشکه نعمتخواره را کفران میندیش
چرا میباید ای سالوک نقاب؟در آن ویرانه افتادن چو مهتاب؟
به حمد من نگر، حمدونیان چیست؟که یک حمد اینچنین به کانچنان بیست
اگر بینی در آن ده کار و کشتیمرا در هر سخن بینی بهشتی
گر او دارد ز دانه خوشهٔ پُرمن آرم خوشه خوشه دانهٔ در
گر او را ز ابر فیض آب فرات استمرا در فیض لب آب حیات است
گر او را بیشهای با استواریستمرا صد بیشه از عود قماریست
سپاس من نه از وجه منال استبدان وجهست کاین وجهی حلال است
و گر دارد خرابی سوی او راهخراب آباد کن بس دولت شاه
ز خرواری صدف یک دانه دُر بهزلال اندک از طوفان پر به
نه این ده شاه عالم رای آن داشتکه ده بخشد چو خدمت جای آن داشت
ولی چون ملک خرسندیم را دیدولایت در خور خواهنده بخشید
چو من خرسندم و بخشنده خشنودتو نقد بوالفضولی خرج کن زود
Sehrlər doğuran dərin düşüncəGözəl gəlinimə bəzək verincə.
Mənə təbrik gəldi hər aqil kəsdən,"Əqlin yolu birdir " xatırladım mən.
Başladım bəxtimdən giley-güzara,Dedim bu gün hara, cavanlıq hara.
Çoxlu ox atdığım zamanlar keçdi.Heç biri hədəfə düz dəyməmişdi.
Lakin bilirdim ki, gələr bir zamanAlıcısız qalmaz heç gövhərsatan.
Belə beşikdə ki, olmuş zərnigar,Pərdəsi dalında ay yox, günəş var.
O qədər sevdilər, alqışlayaraqGöyə yüksəltdilər başını, bir bax!
Vəd etdilər mənə çoxlu mülk-mal,İnanmaq mənimçün olmuşdu mahal.
Çindən kəsilməmiş gələn parçalar,Müşk iyindən başqa görməmiş qubar.
Şaha layiq atlar qızıl cilovlu,Kəyani bəzəklə boynu dopdolu.
Xəznə alacaqdım hüzurda hədsiz,On nəfərdən çox qul, beşdən çox kəniz.
Gör işim gül kimi necə tez soldu,Necə atım çolaq, yüküm xar oldu.
Əsərimi alan doydu ömürdən,Getdi zəmisini biçməmiş birdən.
"Əfsus, əfsus" deyib bu zülmə, durdum,Özümə şam kimi bir yara vurdum.
Qəflətən bir qasid məktub gətirdi,Mənə salam verdi, salam yetirdi.
Dedi: "Tez bir aylıq yola ol hazır,Otuz ağaclıqda şah qurub çadır.
Səni bir neçə gün görmək istəyir,Fürsəti fövt etmə, göstər bir tədbir."
Bir kağız göstərib dedi: "Al, şahdanSənin dəvətinə yazılıb fərman."
Məktubu başıma tərəf apardım,Üç yerindən öpüb, möhrü qopardım.
Xilas oldu onu oxuyan zamanAçarım dəmirdən, dəmirim daşdan.
Şahın qulluğuna getməkçün durdum.Atın yəhərinə qalxıb oturdum.
Sürdüm çölə tərəf tələsik atı,Dağlar, çöllər aşdım, açıb qanadı.
Yürüşdə qoymuşdum maralı geri,Çatmazdı quşlardan mənə heç biri.
Təbim də açmışdı yollarda qanad,Məndən oynaq idi altımdakı at.
Gedirdim qələmtək səcdə edərək,Başımla süpürüb yeri pərgartək.
Görürdüm gəlincə hər mənzilə mənŞahın dövlətinə min dua edən.
Hər çeşmə başında içib təzə su,Təzə dua etdim şaha doğrusu.
Hər dağdan, hər çaydan keçib gedirkənBir peyğam alırdım şahın lütfündən.
Getdiyim hər qədəm ürək açırdı,Keçdiyim torpaqlar ənbər saçırdı.
Yolun əziyyəti sona çatırkən,Şahın büsatına çatıb, oldum şən.
Qapıçı girərək, dedi: "Cahangir,Dəniz sahilinə çeşmə gəlmişdir."
Şah sevindi, üzü şamtək nurlandı,Sanki pərvanəsi odlara yandı.
Şəmsəddin Məmmədə dedi: "Fürsətdir,Xoş tale zahidi hüzura gətir."
Dərgahdan çıxaraq tez bir xoşxəbərDəryadan qəvvasa yetirdi gövhər.
Məni apardılar şahın yanına,Ütarid yetişdi ay səhmanına.
Günəştək parlayıb şah öz vaxtında,Oturdu Keyqubad Cəmşid taxtında.
Fələk hüzuruna olmuşdu təşnə,Qəməsi sancılmış ayın döşünə.
Tacının zinəti tutub cahanı.Qara qıra salıb o, Qeyrəvanı.
Səmərqənddən tutmuş Seqseynə qədərQulları durmuşdu belində kəmər.
Qapısı açıqdır karvana hər an,Yük yükə söykənmiş hər yana baxsan.
Səxalı əlindən almış hər nəfərBir şəhər gəliri, yaxud bir şəhər.
Dargöz qılınclılar çəkmiş hasarı,Rüxsətsiz buraxmaz qədərxanları.
Göy qılınc dalğası dənizə bənzər,Qoynunda həm nəhəng, həm dürr gizlədər.
Qızıl şah taxtının sayəsində, bil,Çox şahlar qoymuşdur başına əklil.
Məclisində vardı behişt aləmi,Şərab göllərindən dolmuşdu gəmi.
Ərğənun nəvası, çəngin naləsiZöhrə mənzilinə yetirmiş səsi.
Çalğıçı mizrabı telə vurardı,İpək köynəklilər köynək cırardı.
Müğənni düzəldib saz pərdəsini,Hər dəfə qaldırır bir nəğməsini.
Müxtəlif nəğmələr, müxtəlif pərdəBirləşsə xoş ahəng çıxar bir yerdə.
Dəstə-dəstə durmuş türfə gözəllər,Dillərdə Nizami yazan qəzəllər.
Bir şirin avazla hey oxuyurlar,Çəngi yarasına məlhəm qoyurlar.
Saqilər əlində mey camı dolub,Şahənşah mey içib, düşmən məst olub.
Şaha söyləyəndə: "Gəlib Nizami,"Daha da şən oldu bu eyş əyyamı.
Yalançı zahidtək məni tutmadı,Haqqımda hörməti heç unutmadı.
Müdara etməkçün mənimlə o gün,Əmr etdi ortadan mey götürülsün.
Saqiləri etdi xidmətdən azad,Çalanlar çəkildi, kəsildi büsat.
Dedi: "Atıb meyi, çalğını təmiz,Məşğul olaq bu gün Nizamiylə biz.
Şerinin yanında rud səsi nədir?Hər bir sözü onun bir təranədir.
Meyi at, gəlmişdir Xızr özü, bir bax,Dirilik suyunu onunla tapaq!"
Sonra Hacib gəlib dedi: "Yubanma!Ey bilik anası, tez gəl, dayanma!"
Girirkən özümdə duydum bir rəşə,Zərrə gedən kimi böyük günəşə.
Başımı, boynumu yerə əyərək,Dedim nisar edim bunları gərək.
Öpüm ayağından, dedim, yer kimi,Şah qalxdı yerindən fələklər kimi,
Qucaqladı məni xoş təmənnaylaSüleyman oynadı mən qarıncayla.
Coşdum o vüqarı mən görən kimi,Qucaqladım mən də iki aləmi.
Heykəl kimi durdum hüzurunda mən,"Otur" buyurunca, oturdum həmən.
Elə bil açdılar sınıq dilimi,Oldum şirinzəban bir tuti kimi.
Danışdım verincə taleyim fürsət,Elə sözlər dedim, bəyəndi dövlət.
Etdim şaha layiq çoxlu nəsihət,Qapıları açan hər cür vəsiyyət.
Sözlər ki, Rizvana çox xoş gələrdi,Cəhənnəm Maliki ona gülərdi.
Bir çox zəfəranlı paludalardanŞəkər gülüş üçün verirdim hər an.
Ağlatdım mən onu bəzən buludtək,Açdım gülüşlərlə üzünü qəşəng.
Mənim hər sözümə şah dedi: "Sağ ol,"Cəhalət yataraq, oyandı ağıl.
Nəğməm saqilərin huşunu aldı,Xanəndənin sözü ağzında qaldı.
Bir ravi gələrək sonra dil açdı,Məclisə ağzından cavahir saçdı.
Mən qalxdım ayağa, qoymadı ancaq,And verib oturtdu, hörmətə bir bax!
O gündən bu günə belə hörmətləHər yerdə oturdum bir şərafətlə.
Xosrov hekayəmi dinləyən zamanAğzına bal tökdü bu şirin dastan.
Çatanda dastanın şirin yerinəMətləb gəlib çatdı "Xosrov - Şirinə."
Əlini çiynimə qoyub hökmdar,Təhsiniylə məni etdi minnətdar.
Bəyənib sözümün hər bir yerini,Çox tərif elədi "Xosrov - Şirini."
Dedi: "Məharətlə qurdun bir bina.Sözlə bəzək vurdun sənət yurduna.
Söz desin ölçüsüz dastanında sən,Bizə bu tarixlə ruh verdin, əhsən!
Nə bir gül bu qədər verir xoş ətir,Nə bir bülbül bundan xoş nəğmə bilir.
Oxuyanda beyt-beyt və bircə-bircəSanki zeytun yağı sürtdün iflicə."
Dedi: "Bir ipəyə bürünüb əsərKi, nə od, nə də buz eyləyər əsər.
Bir halva bişirdin yeməli, baltək,Hər kəs bir pay yesə, "sağ ol" deyəcək.
Nə süd əsirgədin, nə də ki şəkər,Odur ki, paludən xoşdur bu qədər.
Kəcavəsi şirin, duvağı şirin,Gəlinini gördük, gözəldir Şirin.
Sən ki onu etdin bizimçün halal,Necə qiymətlənər o saçlar, o xal!
Öz qardaşım kimi, ana südütəkSənə maaş kəsəm bu gündən gərək.
Qardaşım cahana olmuş hökmran,Onunçün deyilmiş: Cahan pəhləvan.
Uzun zəhmətinin barı əsərəNecə əvəz verdi, söylə bir kərə?
Eşitdim lütf edib fərman göndərib,Öz mülkündən sənə iki kənd verib.
Onları aldınmı, o kəndlər hanı?Söylə, verdilərmi sənə fərmanı?"
Gördüm cuşa gəlib səxa dəryası.İstər bəzirgana çatsın ətası.
Abad etmək istər viran torpağıAzad etmək istər yazıq dustağı.
Dualar söylədim ona yüz kərə,Taxtının ayağın tutdum gövhərə.
Oxuyandan sonra şaha dualar,Çərxin oyunundan etdim xəbərdar:
"Bu daş-qaşlı tacın yaqutunu mənMüzd üçün düzmədim, doğrusu, bilsən!
Bir saray hördüm ki, hündür, pürvüqar,Heç onun tayını görməyib ruzgar.
O saraya vurdum bir xeyli zinət,Kim oxusa mənə göndərsin rəhmət.
Bu şirin hekayə, gözəl əfsanəŞahı tərif üçün olmuş bəhanə.
Şaha şükr etməkçün dil açanda mənNə layiq söz açam şirin şəkərdən.
"Bənna" hədisinə bənzər hekayəm,Çörəksizdi, turşu istərdi hər dəm.
Kərpic əvəzinə verəndə çörəkTurşudan əl çəkdi sakitləşərək.
Öz mal-dövlətindən Cahan pəhləvanMənə çox vermişdi buyurduğundan.
Elə ki, ömrünün gəmisi batdı,Məni yox, aləmi möhnətə atdı.
Durarkən yerində səntək şəhriyar,Ölkələr bəzəyən bu şahzadələr,
Bazarım yenə də qızışar əlbət,Bəxşişlə əsərə çoxalar rəğbət.
İki şahdan bir kənd verilsə əgər,Daha çox kənd verər bu şahzadələr.
Xəznə bəxş edən şah eşitdi sözü,Səhərtək gülərək açıldı üzü.
Səmimi hissimi mənim duyaraq,Şah qəbul eylədi təklifimi, bax!
Mənim "həmdü sənam" xoşuna getdi,Həmdünyan kəndini mənə bəxş etdi.
Verdi öz əlimə yazılı fərman,Qızıl şahın möhrü üstündə əyan:
"Biz bəxş eyləmişik bu kəndi ona,Çatsın Nizaminin öz övladına.
Əvəzsiz verilmiş ona bu dövlət,Qiyamətə kimi onundur, əlbət.
İnanmasa buna bir kimsə möhkəm,Onun düşməniyəm, allah da həkəm.
Ona ziyan vursa əgər bir xəsis,Vəhşət olacaqdır qisməti şəksiz.
Zəmanə durduqca özü, övladıLənətə rast gəlsin, qalxsın fəryadı."
Düzəldikdə işi fəqirin o günQapısını açdı xəznənin bütün.
Bəzəndi qamətim şah xələtiylə,Qəlbim də allahın mərhəmətiylə.
Bəxşişindən mənə verərək fərmanMürəxxəs eylədi öz hüzurundan.
Şah yanına getdim Məsud baxtıyla,Yanından qayıtdım Mahmud taxtıyla.
Getdim, Kəbəyə mən həccaq kimi san,Gəldim, sanki Əhməd döndü meracdan.
Eşitdim ki, paxıl, gizlin cibkəsən,Sən onların işin yaxşı bilirsən.
Surət Yusif kimi, batin canavar,Paxlavada verər zəhəri onlar.
"Onlar heç bilərmi qədir, ey dünya?!Edirsən onlara bir fərman rəva,"
Bir gəlin ki, ona qul ola göylərBir xaraba kəndə layiqdir məgər?
Kənd demə, andırır dar bir kürəni,Yarımca ağacdır uzunu, eni.
Gəlirindən artıq onun xərci var,Əkər yarılığa onu abxazlar.
Sahibsiz, kədərli bir xərabədir,Müsəlman bişirir, kafirlər yeyir."
Paxılıma dedim: "Bunu bil, yəqin,Küfranı nə lazım nemət yeyənin?
Oğru, lağım atan, de görüm, niyəMehtabtək düşürsən bu viranəyə?
Sən bir həmdimə bax, "Həmdünyan" deyil,Bir həmdim yaxşıdır beş-on kənddən, bil.
İş və əkin varsa o kənddə əgər,Mənim hər sözümdən behişt göyərər.
Dənli sünbülü var, o kəndin, nə qəm,Mən də salxım-salxım dürr gətirmişəm.
Gur meşəsi vardır, söyləsən bu dəm,Var qəmari uddan mənim yüz meşəm.
Onun buludundan axırsa Fərat,Mənim dodağımda var abi-həyat.
Görünürsə indi xərabə, bərbad,Şahın dövlətindən olacaq abad.
Qiymətli xəzinə ölkədir, inan!Mən ucuz deyiləm qara torpaqdan.
Lakin bu qiymətə qaneyəm yenə,Şükrüm var allahın mərhəmətinə.
Mülk üçün etmirəm təşəkkürü mən,Ancaq ruhlanıram halal gəlirdən.
Bir xalvar sədəfdən yaxşıdır bir dürr,Tufandan bir azca saf su üstündür.
İstəyirdi on kənd bağışlasın şah,Xidmətim layiqdi bunlara, billah!
Şah gördükdə vardır məndə qənaət,Istəyimə görə verdi vilayət.
Dilimdə min dua, könlümdə hümmət,Hər gecə qazancım saysız var-dövlət.
Hər gecə mərdanə qılınc çəkərək,Dilimdə allaha dua edərək,
Cəngavər kişitək şücaətlə mənVururam kafərin boynunu həmən.
Mənim ki, mən şadam, bəxş edən razı,Boşla füzulluğu, kəs bu avazı!"
Kitabxana.az · https://kitabxana.az/ru/works/nizami-xosrov-ve-sirin-120
Клавиши ← → для перехода, R — случайное стихотворение
Другие произведения автора
زهی دارنده اورنگ شاهیحوالتگاه تایید الهی
Хосров и Ширин, глава 10سبک باش ای نسیم صبح گاهیتفضل کن بدان فرصت که خواهی
Хосров и Ширин, глава 11От снов моей души я ныне недалече.Под сводом замыслов я словно слышу речи:
Хосров и Ширин, глава 12Всех зовов сладостней любви всевластной зов,И я одной любви покорствовать готов!