Hanı
Xəyalü fikrə gətir şeş cəhati-dünyanı,Təsəvvür eylə cəmiən cahani-imkanı
Xəyal dairəsin mərkəzi-cahana çəkib,Miyani-aləmi gəz diqqətanə hər yanı
Kəmali-elminə çatdın, o dəm mühəqqəq olur,Təmam rəncü inadır, təmamisi fani
Qərəz bu faniyədə mənzili-bəqa qılmaq,Kəmali-eyni-xətadır, dəlili-nadani
Həmin bu mənzili-dünya mürur mənzilidir,Düşən kimi gedəsən çün rəvani-ruhani
Nə inkə burdə əsasü qəbilələr qoyasan,Tədarükati-mürəttəb, müradi-tulani
Xəyal eyləsənə masəbəq qəbilələri,Sənə bəyan qılım bir-bəbir, görək hanı
Neçə Sikəndəri-aləm cahana gərdiş edib,Alıb gəzib dolanıb ta fəzayi-zülmani
Neçə Kiyani şəhənşəh vücudu xakə dönüb,Qübari-dəşt olub padşahi-Sasani
Neçə-neçə başı gövhərnigar sahibi-tac,Şahənşəhin başı olmuş ləhəddə pünhani
Dəfini-xak olub dövlətilə səd Qarun,Həzar badə gedib xeymeyi-Süleymani
Hanı şərareyi-aləm, əsasi-Çingizi,Ki qətli-ami-Moğoli dağıtdı dünyanı
Nə oldu Nadiri-gitisitan gövhər tac,Ki fəth qılıb alıb Hindilə Dağıstanı
Çıxartdı Rum ilə qeyri zəmini-İrandan,Nə saf qıldı cədidən fəzayi-İrani
Neçə vəzir ü müşir ki, həlqeyi-fikri,Fələkdə bəndə çəkə xunfəşan Keyvani
Neçə həkimi-müəssis, fühul danişmənd,Fəzayi-aləmə gəlmiş xüsusi Yunani
Neçə əlim, müdərris, dəqiq şarehi-elm,Mələk təhəyyür edib mədh edə bu insani
Neçə lətif sühənvər bəliğ vaizlər,Fəsahəti onuda laf bafi Səhbani
Neçə təbibi-müdəqqiq ki, şəmsdən götürə,Üsuli-şivələrilə südai-hümmani
Neçə şücai-dilavər, hizəbr, sahibi-tiğ,Qılafi-qəbrə gedib, tiğvəş töküb qanı
Neçə cəmilə-cəmalü bədii-ayinəru,Ki hüsnü məhv qıla dilbərani-Kənani
O ləblər nə qədər lalərəng zibalar,Bitübdi qəbrinün üstə şəqiqi-Nö'mani
Xülasə silsileyi-kainat hər firqə,Gəlib durub keçinübdür gədası ya xani
Qalubdu zir-ləhəddə solub təəffün edib,O şux nərgisi gözlər o rəngi-rümmani
Qərargah deyildir bu dəhri-viranə,Düşləkə eyləməz əsla üquli-viranı
Cahan faniyədir bil-bədahə, mayusi,Zəmanə hadisədir müntəhayi-hirmani
Əgərçi zahiri zərdir təlüzzüzü şirin,Vəlik xaneyi-zənburdur bəla kani
Müəzzələm ki neçün nütqü əqllə insan,Tədərrüc eyləyə bilməz məqami-heyvani
Eşək ki cümlədə nafəhmdir həqiqətdə,Vəli təfəhhüm edir çox dəqiq mə'anı
Deyəndə çuş, yeriyər, çuş desün, dayanu durar,Ki nəsbü cəzmini bilir elmi-nəhvi ünvani
Əcəb bu natiqi-insan əməldə kahiltər,Təmyiz eyləyə bilməz təriqi-ürfani
Xülasə mətləb odur ey güruhi-əhli-bəşər,Gərəkdi arif ola müddəiyi-insani
Nə aldadubdu səni cifəhayi-dari-qürur,Nə çox fəribə çəkibdür həvayi-nəfsani
Beş altı ağçə səni eyləyüb nə çox məğrur,Fərəh-fərəh nə yürürsən çü mürği-Tehrani
Beş altı gündə dayan nagəhan müsidi-qəza,Kəmşidirər canına bil məmati-tərlani
Yetişdi aldı vücudun dağıtdı tüklərini,Bu güldü bir kəfənə get görək o pul hanı
Əya qəni və ləim və nəbireyi-Qarun,Nə hirsdir bu qədər cəmi-mali-dünyanı
Nə şövqdür bu qədər şaiqi-imarətsən,Səpehrə çəkməyəcəksən rəvan eyvanı
Mürüvvət ilə nə çox təşnəsən bu dünyaya,Məgər təmam içəcəksən mühiti-dəryanı
Açubdı ağzın əcəl xəşmnak əjdər gün,Dəfa eyləmək olmaz hücumi-Süəbani
Gələndə həmhəmeyi-zəhrəçak şiri-əcəl,Məğaki-qəbrə düşər səd həzar xaqani
Xəyal eyləsənə bir ölüm zəmanə səni,Fəqirə eyləsənə biqərar ehsanı
Qəsəm xudayi-kərimə əməl qalır ancaq,Vəfası yox yığasan gər həzar milyanı
Qərəz vəsiyyət idi, eylədim bu mövizəni,Həmişə Didə deyibdür kəlami-həqqani
Bəli məarəkeyi-həqqə şücai şir gərək,Həmişə şir şücaət ümidi-Şirvani
Kitabxana.az · https://kitabxana.az/works/dide-hani
← → düymələri ilə keçid, R — təsadüfi şeir
Müəllifin digər əsərləri
Ey dil, cahana gör neçə kəslər gəlib gedib,Təqrirlə bəyandan əksər gəlib gedib
Qəbri-sədxaqandırEy könül, dünyayi-fani bil-bədahə fandır,Müddəti-tuli-bəqası ləhzeyi-əcfandır,
İçünBir neçə nəzm yazım həzrəti-sultanım içün,Göndərim payi-mələxşahi-Süleymanım içün
Mövizə: Cahani-faniyənin axırı fənayətdirCahani-faniyənin axırı fənayətdir,Bu bir səhih süxən müxtəsər hekayətdir