Mövizə: Cahani-faniyənin axırı fənayətdir
Cahani-faniyənin axırı fənayətdir,Bu bir səhih süxən müxtəsər hekayətdir
Bu şəkli-əvvəlidir, müntəcəh qəziyyeyi-həqq,Bədihi mətləb üçün iddia nə hacətdir
Dəlili-əql ilə nəqli bu qövlə sabitdir,Xüsus hər dəm ölüm edə bədahətdir
Məqami-fövt fənadır cahani-kövnü fəsad,Məkani-rənc ü inadır məkani-zəhmətdir
Həqiqət ilə məcaz cahanə eylə nəzər,Ki istiarə fəna fövtdən ibarətdir
Müsəlsələnə gəlür mövci-bəhr tək aləm,Bu mövc ruzü şəbün sahili qiyamətdir
Qəribə bəhrdi, əmq ü ərizi dərdü məlal,Əcibə qülzüm ü gərdabı binihayətdir
Bəsit bəhrdə dutmaz binayi-xanə qərar,Ki nəqşi-ab bəsa əsəfə səfahətdir
Cahan fənasına söz yox, vəli söz oldur,Neçün bu əhli-cahan əhli-bibəsarətdir
Məzar halətini yada salmıyır kimsə,Xəyal eyləmiyür qəbrlər nə halətdir
Məzar içində yatan kəsləri xəyala gətir,Lətif cismləri gör yatub nə babətdir
O cismlər ki ona gül dəyincə incərdi,Qalubdu xar, siyəh xakdən cirahətdir
O çeşmlər ki gül-nərgisə bərabər idi,Müdam məst yatub xabgahi-qürbətdir
O surəti ki düşərdi şüai ayinəyə,Hər ayinə görəsən qəbrdə nə surətdir
O zülf ü kakili-ənbər, o arizi-lalə,Tamam tel bətel toprağ içrə qarətdir
O nazənin bədənlər, əziz əhli-əyal,Qalubdu vahidü tənha, ənisi-qürbətdir
Ləhafı xaki-ləhəd, bəstəri qara toprağ,Baş altısı qara daş, gor yeri nə rahətdir
Oyanmıyur, sulmiyur, dinmiyür, səda qılmır,Əcəb yatubdu, əcəb yaxşı istirahətdir
Əgər həvaleyi-şərhinə getsə mürği-bəyan,Zəbani-şəm'lə pərvanədən ibarətdir
Kimin əli doludur lö'löyi-səvab ilə,Məqamı qəsri-üla, gül, giyahi-cənnətdir
Kimin ki gərdəninə kuhi-mə'siyət taxılub,Məkanı çahi-cəhənnəm, əmiq zillətdir
O günkü gündə olur hər kəsə cəzayi-əməl,Səid fəxrdə daim, şəqi xəcalətdir
Nə toxmi-kari-əməl əkmisən, odur hasil,Ki ruzi-axirətə bu cahan zira'ətdir
Nə mayə qoyasan ruzi-karə sərmayə,Qərari-nəf'i onun qoyduğun bizaətdir
Vəli əhli-cahan yadə salmıyur ölümü,Mütii-nəfsi-həva, saliki-zəlalətdir
Riyayi taət edir, əksəri təqliddir,Muradü mətləbi tədlis ilə bətalətdir
Kimisi tə'n qılur: qazılıq xəta işdir,Vəli öz qərəzi məsnədi-qəzavətdir
Kimisi və'z verir: uymayun bu dünyayə,Vəli ruzü şəb öz arzusu dövlətdir
Kimisi tülkü kimi camesin edür təğyir,Çəkir özün dəmə kə, hiylə vü riyazətdir
Kimisi gözləri sürmə, başında əmamə,Belində şalı, əli sübhəlu, tilavətdir
Libasi-elm ü ədəblə özün qılur ziba,Fəsad zivəridir, müddəa riyasətdir
Fəsadi-aləmə bais fəsadi-alimdir,Vücudi-narə tütün çıxmağı dəlalətdir
Kimi müəzzin olub dadi-əs-salat eylər,Özünə dən çağırur, xadi'i-cəmaətdir
Kimi xətib olur, minbər üstə bülbülvar,Özün büruz verir, müş'iri-fəsahətdir
Kimisi həlqini yırtar məxarici-təcvid,Qaşın yuxarı çəkər, məd ilə qiraətdir
Kimisi qət' edib mürüvvət ilə insafın,Adın təbib qoyub qətli-binihayətdir
Ölüncə şəxsi soyur, hər qədəm alur zalım,Mərizin fövtü ona guya zərafətdir
Kimi bazara çıxub söz oxur ki: dərvişəm,Təmami pul tələsi, qeyri söz nə hacətdir
Kimisi pul götürüb Kə'bəyə iradə edər,Muradı hörmətidir, zahiri ziyarətdir
Cənabi-hacı demək şanına bülənd gəlir,Xitabi-məclisi-ülya, böyük fəxarətdir
Kimisi dövləti çox-çox, xəsis, virdi budur:Qibabi-izz ü üla, guşeyi-qənaətdir
Kimisi himməti çox-çox, fəqir, zikri budur:Kərəm əli kişiyə rütbeyi-kəramətdir
Bizim zamanəmizin milləti olubdur qəlb,Səxa əxəs, kərəm mərgdən ibarətdir
Hənuz ol yerə yetmiş məratibi-xissət,Səxa edən kişinin tənəsi səfahətdir
Həzar növ ilə mərdüm rəcimə həmrəhdir,Həzar hiylədə şeytanilə şərakətdir
Kimisi rüşvət alur, haqq sözü edər nahaqq,Kimisi zərb tutur, fitnəcu xəsarətdir
Kimi oğurluq edər, qətl edər, yalan danışur,Kimi qəsəm eyləyür, nahaqqa şəhadətdir
Kimisi kərgəs olur süfrələr kəmində,Bunun şəqavəti hər şəqədən şəqavətdir
Qoyubdu dər ki mə'budi, yüz tutub xəlqə,Biri demir ki: a köpək, bu sənə nə adətdir
Kimisinin qövl ilə fe'li xilafi-həmdigər,Kimisi oğraş olub, gör cahan nə halətdir
Xülasə əhli-zamanə mənim təsəvvürümə,Cəmii yoldan azub, qərqeyi-zəlalətdir
Çıxubdu hər təbəqə öz təriqi-dinindən,Sığışmıyur yoluna, azmağı bəğayətdir
Tamam himmətini sərf edibdi dünyayə,Xilafi-axirət ü tarik-i qiyamətdir
Təəccüb eyləyirəm mən güruhi-adəmdən,Bu əql ü daniş ilə bu necə cəhalətdir
Neçün bu ləhv ü lə'b şövqünə gəzib dolanur,Nə saz ü nay ü nəva, ixtilat ü işrətdir
Cahan faniyə bir bəhrdir, təlatümü qəm,Qəriqi-bəhri-nişat eyləmək səfahətdir
Bu bəndəgi ki bizim firqədən zühurə gəlür,Mühal dərgəhi-mə'budə ki liyaqətdir
Bu günə ləğv əməllər ki bizlər eyləyirik,Cəzası ruzi-cəza tən'dir, siyasətdir
Namazımız dolidir nisyənin hesabilə,Rükuü səcdəmizin fikri binihayətdir
Oruc tutanda tutaq ki, taamlar yemirik,Vəli taamə əvəz güftgui-qeybətdir
Zəkat versək əgər, fəxri-Hatəmi edərik,Fəqir malını vermək bizə səxavətdir
İanəti ki edək bir fəqirə nədrətdən,Həman ianətimiz tez dönüb ihanətdir
Ümid qaldı Rəhimün dəri-təfzilinə,Vücudi-paki-Nəbi gövhəri-şəfaətdir
Bu pərdə xətm gərək nəzmi-mövizə, ziraMəqami-nami-Nəbi xatəmi-risalətdir
Nə yaxşı mövizədir, Didə, rövşən-a, və'zün,Ki hər sözü işığı əxtəri-səadətdir
Kitabxana.az · https://kitabxana.az/works/dide-movize-cahani-faniyenin-axiri-fenayetdir
← → düymələri ilə keçid, R — təsadüfi şeir
Müəllifin digər əsərləri
Ey cahan dövlətinə səy qılan talibi-mal,Dövlətə səy eyləmə, axirəti yadına sal
HanıXəyalü fikrə gətir şeş cəhati-dünyanı,Təsəvvür eylə cəmiən cahani-imkanı
Gəlib gedibEy dil, cahana gör neçə kəslər gəlib gedib,Təqrirlə bəyandan əksər gəlib gedib
Qəbri-sədxaqandırEy könül, dünyayi-fani bil-bədahə fandır,Müddəti-tuli-bəqası ləhzeyi-əcfandır,