Birinci pərdə
Səhifə 3 / 4 · 50%
Gülümov
Heç, kolxozun hesabdarı gətirib, onların illik atçotlarıdır.
Firuzə
İllik atçotu xurcunda gətirmək təzə çıxıb?
Gülümov
Çoxdur, ona görə xurcuna doldurublar. (Xurcunu dala itələyir) İstəyirsiniz sizə kömək eləyim, şey-şüyünüz çoxdur.
Firuzə
Aralığa söz qatma! Çıxart görək, nə bəzəkli xurcundur.
Gülümov
Vallah, Firuzə xanım, əmanətdir, yoxsa, qurbandır sizə!
Firuzə
Allah eləməsin. Mən xurcunu neyləyirəm? Çıxart stolun üstünə qoy, naxışına baxım. (Gülümov xurcunu stolun üstünə qoyur) Pəh, əcəb toxuyublar.
Gülümov
Tapşıraram bir beləsini toxuyarlar sizinçün.
Firuzə
Nəyimə lazımdır? Xurcun görməmişəm? Of, dükan-dükan gəzməkdən lap yoruldum. Qıçlarım qırılır, bir oturum. (Xurcunun üstündə oturur)
Gülümov
Ay, ay, xurcunun üstündə oturma, ay Firuzə xanım, dur.
Firuzə
Oturanda nə olar ki? Kağız-kuğuzdur da... Deyəsən, altımda bir şey xırıldayıb sınır, bu nədir? Ay Gülümov, atçotlar sınır ki... İllik atçotu yumurtaya yazıblar.
Gülümov
Hayıf, hayıf, yumurtalar sındı, yağ da batdı, hamısı da batdı... Bəs indi mən bunu neyləyim?
Firuzə
Mənə ver görüm, onu sən təmizləyə bilməzsən...
Gülümov
Əmanətdir, Firuzə xanım!
Firuzə
Bəri ver görüm, sınmış yumurtanı aparıb neyləyəcəksən? (Xurcunu dartışdırırlar)
Gülümov
Yoldaş Qurbanov kənddən təzə yumurta gətirib, mən özüm evinizə apardım.
Firuzə
Necə? Qubuş gəlib?
Gülümov
Bəli, bir saat bundan qabaq gəlib.
Firuzə
Bəs bunu mənə niyə demirsən? Evə getdi?
Gülümov
Xeyr, raykoma getdi.
Firuzə
Nə? Raykoma getdi? Bəs şeylər? Gətirdiyi şeylər necə oldu?
Gülümov
Evə apardılar.
Firuzə
Denən evim yıxıldı da... Qulluqçu yarısını daşıdı bazara.
Güclə dartıb xurcunu aparır. Gülümov da dalınca gedir.
Murad və Rəhilə içəri girirlər.
Rəhilə
Bu kitablar nədir, Murad? Oxuyursan?
Murad
Kitabları soruşursan? Kitabxanaya qaytarmalıyam, yadımdan çıxıb qalıb burada.
Rəhilə
Ver baxım. İki-üç günə qaytararam, bunları mən oxumamışam.
Murad
Hə?
Rəhilə
Hə.
Murad
Əcəb söhbət eləyirik, “hə”dən başqa bir şey başa düşmürəm.
Rəhilə
Əsas məsələ də o “hə”dədir də... (Yazıb ona verir)
Murad
Hə, bu ayrı məsələ. Kitablar sənə qurbandır, Rəhilə. Oxu, sonra kitabxanaya qaytararıq.
Əli kişi içəri girir.
Əli kişi
Bağışlayın, salaməleyküm.
Rəhilə
Salam. Əli dayı. Buyur görək.
Əli kişi
Buyruq sahibi olasan. İcazə verin, biədəblik də olsa, hüzurunuzda oturum. Bütün dünya düzəlsə, Muradın qulağı ilə mənim qıçım düzələn deyil. Murad dünənkinə baxanda bu gün necəsən?
Murad
Yoxdur, çəkən deyiləm.
Əli kişi
Elə bilir mən ondan od istəyirəm, oda nə gəlib? Qurban olum çaxmaq daşına. Rəhilə xanım, əhvali-şərifiniz?
Rəhilə
Bu gün kefin lap kökdür, Əli kişi!
Əli kişi
Kefim niyə kök olmasın? Bir yandan bu orden ki, bizə veriblər, adamı dağ boyda eləyir. Bir yandan da bu gün oğlumdan kağız almışam. Kağız əlimə çatan kimi, elə bil, məni qaldırıb qoydular göyün yeddinci qatına.
Rəhilə
Bəs kağızı dünən almışdın ki.
Əli kişi
Dünənki böyük oğlumdan idi. Bunu kiçiyi yazır.
Rəhilə
Sənin neçə oğlun cəbhədədir ki?
Əli kişi
Üç oğlum, bir də qızım. Qızım burada arvad doğuzduran idi. Götürüb göndərdilər cəbhəyə.
Rəhilə
Oğlun nə yazır?
Əli kişi
Nə yazmır? Sən onu soruş haraları görməyib? Ayağı dəyməyən yer qalıb? İndi də qırmanıyadadır.
Murad
Ay Əli dayı, bir az bərkdən danış, biz də eşidək.
Əli kişi
Murad, məndə o səs hardandır? Səninçün gərək yazasan, məndə də o hövsələ yoxdur.
Murad
Rəhilə? Nə deyir o?
Rəhilə
Deyir ki, oğlumdan kağız almışam.
Murad
Maaşımı az almışam? Nə yazılıb onu vermişəm. Davan var, get Gülümovun yaxasından yapış.
Rəhilə
Ay-hay... karın kölnündəki buna deyərlər ha...
Əli kişi
Sən bu Muradla çoxdan tanışsan, Rəhilə xanım?
Rəhilə
Müharibədən qabaq iki il bir idarədə qulluq eləmişik. İndi də təsadüf bizi bir yerə salıb.
Əli kişi
Yaxşı oğlandır. Qulağı da açılar. Allah qoysa, bir-birinizdən ayrılmazsınız. Mənimkilər də gəlsin. Toyu toya qatışdırarıq.
Rəhilə
Hansı toydan danışırsan, Əli dayı?
Murad
Toy? Kimin toyudur deyirsiniz?
Əli kişi
Aha, toy söhbəti olan kimi gör nə tez eşitdi? Yaxşı, mən getdim, növbəmin vaxtıdır. Rəhilə, qızım, gəldim, səndən bir əhvalatı xəbər alam. Doğrudurmu ki, Qurbanovu buradan götürüb mərkəzə böyük işə aparırlar?
Rəhilə
Bilmirəm, eşitməmişəm.
Əli kişi
Elə bu saat danışdılar. Güya bu gün raykoma da onunçün çağırıblar. Elə olsa, nə yaxşı olar!
Rəhilə
Yəni Qurbanov sizin o qədər xoşunuza gəlir?
Əli kişi
Xoşuma gəlməkdən demirəm. Başımızdan rədd olar da... Səncigəzi bura təyin eləyələr, nə olar?
Rəhilə
Ay Əli dayı, məndən direktor olmaz. Mənim işim laboratoriyadır.
Əli kişi
Niyə olmur? Bircə bu başımızdan ola, vallah, bütün rayon sənin tərəfdarındır.
Ağazadə içəri girir.
Ağazadə
Qurbanov haradadır? Hələ kənddən gəlməyib?
Rəhilə
Gəlib, elə indicə raykoma getdi.
Ağazadə
Bəs mən raykomdan gəlirəm, orada yox idi. Hə, yəqin stansiyada bir az ləngiyib. Azsovxoztrestin skladında onun balaca bir stansiyası var.
Əli kişi
Bəs sənin salamın harada qalıb, ay yoldaş Ağazadə? Bəlkə evdə qoymusan?
Ağazadə
Salaməleyküm, Əli dayı. Salamı mən həmişə yanımda gəzdirirəm, evdə niyə qoyuram ki? Sizə təqdim eləmək yadımdan çıxıb.
Rəhilə
Nə var, Ağazadə? Qurbanov nə təcili lazım olub?
Murad
Rəşid? Beş qardaşı vur bura görək. Zəhmət çəkib söz demə, onsuz da eşitməyəcəyəm.
Ağazadə
Qulağın neçədir?
Murad
Saat necədir? Motoru xarab olub. Qulağım kimi o da işləmir.
Ağazadə
Əşi, açdır bu zəhrimarı görək. Ürəyimiz darıxır. Mən axı bununla uşaqlıqdan dostam. O gün qulaq doktorundan soruşuram ki, bu Muradın məsələsi necə olacaq? Deyir, tez yaxşı olar!
Əli kişi
Bəs, bu Qurbanovun məsələsi necə? O da tez yaxşı olar?
Rəhilə
Əli dayı eşidib ki, onu mərkəzə göndərirlər.
Ağazadə
Nə? Mərkəzə? Ay-hay... Birisini deyir, kəndə qoymurlar – kəndxudanın evini soruşurmuş. Onu bu saat raykomda bərk axtarırlar. Gedim, bəlkə şərab anbarında tapdım. Xudahafiz, Əli dayı! Xudahafizim də yanımdadır ha... gördün?
Əli kişi
Xudahafiz, bala, tez gəl.
Ağazadə
Mənim bu ceyran gözlərim üstə.
Çıxır.
Əli kişi
Bağışlayın. Qulluğunuzdan mürəxxəs olum.
Rəhilə
Murad, kitabları götürdüm.
Murad
Yox, mən hələ bir az işləyəcəyəm.
Əli kişi
Ay eşitdi ha...
Murad
Əli dayı, maaş barədə məndən incimə.
Əli kişi
Əşi, sən də tutmusan bu maaşın xirtdəyindən. Uşaqlar göndərən mənə bəsdir. Mən burada maaş üçün işləmirəm ki? Belə vaxtda, işsiz dayanmaq bir kişilik deyil. Qərəz ki, səni başa salmağa mənim hövsələm çatmaz.
Rəhilə ilə Əli kişi çıxırlar. Gülümov içəri girir.
Gülümov
Səhər-səhər xurcun da belə getdi. Murad, kağızlara Qurbanov qol çəkibmi? A Murad, əşi, bura bax!
Murad
Mənimləsiniz, yoldaş Gülümov?
Gülümov
Deyirəm, kağızlar hazırdırmı?
Murad
Kim yazır? Nəyi yazır?
Gülümov
Yazmır... yazmır. Dayan, səninçün asan yol tapmışam. (Cibindən hazır yazılı kağız çıxarıb göstərir)
Murad
Kağızlar?
Gülümov
Hə.
Murad
Yox, qol çəkməyib.
Gülümov
Onda al bunları da. Hamısına bir yerdə bu gün qol çəkdir. (Gətirdiyi qovluqları ona verir)
Murad
Bunları mən neyləyim?
Gülümov
Ərit suyunu iç! (Yenə yazılmış kağız göstərir)
Murad
Qol çəkməyə?
Gülümov
Hə.
Murad
Yaxşı. Onda o birilərini də hazırlayım. Gələn kimi verim, qol çəksin.
Qovluqları alıb çıxır. Qumru içəri girir.
Gülümov
Qumru xanım? Sizə kisə-kisə hörmət və ehtiram!
Qumru
Təşəkkür eləyirəm. O qədər taxıl ilə məşğul olmusunuz ki, hörməti də kisə ilə hesab eləyirsiniz.
Gülümov
Peşəmiz nədir ki? Biz qızıl kimi sarı buğdanı yığmasaq, camaat zəfəran kimi sarı buğda çörəyi yeyə bilməz ki. El anasıyıq da.
Qumru
Yenə burada müdirin bülbülü hansı nəğməni oxuyurdu?
Gülümov
Yemək və ərzaq nəğməsini oxuyurdu. Onun ayrı bir mahnısı yoxdur ki. Müdirin bülbülünün məhəbbəti uçub-uçub qondu mənim xurcunumun üstünə. Gül kimi xurcun göz açıb yumunca o taylıq oldu.
Qumru
Ay Gülüm, sənin də işin xurcundur... Mən də səninçün müdirin arvadı deyiləm ki. Zəhləm ondan gedir. İşi-gücü yeməkdir.
Gülümov
Arvadın yemək sevəni yaxşıdır, Qumru xanım! Heç olmasa, o yeyəndə kişiyə də ucundan-qulağından düşər.
Qumru
Qurbanov haradadır?
Gülümov
Qurbanov ağzını açır səndən danışır. Özü də arvadının əlindən zara gəlib. İcazə ver, səni bu barədə şefliyə götürüm.
Qumru
Ehtiyacım yoxdur. Mən vasitə ilə ərə gedən qızlardan deyiləm. Xəyalın ayrısına getməsin.
Kitabxana.az · https://kitabxana.az/works/sabit-rehman-asnalar-birinci-perde
← → düymələri ilə keçid, R — təsadüfi şeir
Müəllifin digər əsərləri
Birinci şəkilBakıda kiçik bir mətbəə. Bir tərəfdə şrift kassaları, o biri tərəfdə stol, stullar. Küncə çoxlu qəzet yığılıb. Xosrov nə isə yığır. Roza içəri girir.*
İkinci pərdəBeşinci şəkilKəblə Muxtarın evi. Axşama hazırlıq gedir, otaqları yığışdırırlar. Firuzə xanım əli belində ortada hərlənir. Kəblə Muxtar qan-tər içində evə girir.*
Üçüncü pərdəSəkkizinci şəkilBakının küçələrindən biri. Əlibaba ilə İmamqulu Kəblə Muxtarı gətirib güclə bir daşın üstündə oturdurlar.*
Əliqulu evlənir4 pərdə, 5 şəkildə*İştirak edənlər
Başqa şairlərin şeirləri
Bu, bir bürhan durur xəlqə vücudi-vacibi-həqdən**Ey əql dəvani-bəzmi-idrak,
Çığalı müxəmməsDilbər, sənin ol gülşən-ü gülzarına qurban,On dörd gecəlik ay təki ruxsarına qurban,
Düşmüşəm seyd kimi damdə səyyad əlinəDüşmüşəm seyd kimi damdə səyyad əlinə,Bivəfa, qaniçici kafirü cəllad əünə.
Deyişmə: Başına döndüyüm, qurban olduğum— İsmayıl:Başına döndüyüm, qurban olduğum