Töhfeyi-Sami, bölmə 640
طفیلی تخلص میکرد و ازامران سلطان حسین میرزا بود با وجود امارت فانی مشرب و بی تکلف و خوش صحبت بود و در آن زمان در شعر خصوصا در قصیده همه کس او را قبول داشته است . این قصیده ی او مشهور است .
سرو قدت جلوه کرد قد صنوبر شگست
لعل لبت خنده کرد قیمت گوهر شکست
هندوی دربان او چوب سیاست بقهر
از کف خاقان کشید بر سر قیصر شکست
و این بیت او در تعریف دهان از قصیده ی دیگریست بسیار خوب گفته.
ماند به نقطه دهنش در غبار خط
لیکن چو نقطه ای که بود در خط غبار
در آخر حیات بعراق افتاده در خدمت امیر نجم ثانی که وزیر صاحبقران مغفور بود بقدر رتبه یافت و چند قصیده بنام او گفت، میان او و مولانا امیدی تهرانی در قصیده گویی نزاع افتاد و هجو یکدیگر کرده بودند از آن جمله این دو سه بیت امیدی که در قصیده ای باسم امیر نجم ثانی گفته تعرض باوست :
عیبم اینست کاز دیار ری ام
نه سمرقندی و بخارایی
یاوه گویان کاسه هر جابر
تره تر زنان بغرایی
که طفیلی خوان طفلانش
گستراند بساط بابایی
هر که بیتی سه چار موزون بست
کی مسلم شود به استایی
وفاتش در سنه خمس و عشرین و تسعمایه بوقوع انجامید این مطلع هم از اوست :
بتی کاز گل بود آزار پا در گشت بستانش
چسان در دیده خواهم با وجود خار مژگانش
Kitabxana.az · https://kitabxana.az/works/sam-mirze-tohfeyi-sami-640
← → düymələri ilə keçid, R — təsadüfi şeir
Müəllifin digər əsərləri
تهرانی است و بقدر طالب علمی نیز دارد شعرش بغایت رنگین و نظمش متین است در اوان جوانی بمفاجا در گذشت مردم را گمان آن بود که نور بخشیه او را تسمیم کرده اند . این دو مطلع از اوست:گرهی در دل او هست که فریاد کند
Töhfeyi-Sami, bölmə 313از جمله نادره گویان قم و در وادی غلوی طمع که همواره چشم بر آب و علف داشت و سر کله بلهم :اما چون طبع عالی و ذهن جلی داشت از او این نوع خصلت دور بود در اواخر عمر بگیلان رفته در سنه اثنی و اربعین و تسعمایه شاهین روح و حید را بطمع طعمه در فضای صحرای فنا پرانید در مدت عمر میانه او و مولانا حیرتی شیوه ی معارضه و منازعه مسلوک بوده یکدیگر را اهاجی رکیک کرده اند که ایراد آن لایق نیست اما جهت تبریز شهرانگیزی گفته که این چند بیت از آنجاست :
Töhfeyi-Sami, bölmə 314از شعرای هرات است بلطف و صفای ذهن موصوف بود و بمهارت در فن شعر خصوصا معما معروف چنانکه در آن باب رساله ای در سلک تحریر در آورده و این معما باسم ادهم خوبست :نی مرا یاد کند نی برد از یاد مرا
Töhfeyi-Sami, bölmə 315از چشمه ضمیر صافی زلال اشعار لطافت آثار مترشح ساخت از سایر اقسام شعر بقصیده بیشتر میپرداخت . در قصیده ای شکایت از شعرا کرده بود این دو بیت از آنجاست :که من بجور و جفا نیز خوشدلم از تو
Başqa şairlərin şeirləri
Yorğunam, sevgilim,yorğunam, yaman,
AmandıÖzün yaxşı-pis qapılar açarsan,Bir ox atıb könlüm evin yıxarsan,
GəlsinOturan ağalar duran qazilər,Lənət bu dünyanın işinə gəlsin
Qəzəl: Qəm tutma, könül, eşqi ziyafətlü deyirlərQəm tutma, könül, eşqi ziyafətlü deyirlər,Xof ilə bu sərmənzili heybətlü deyirlər