Şairlərdən seçmələr, 5
عارف، جمالالدین اصفهانی
این عمر که از نیمهٔ هشتاد گذشت یادش چه کنی که شاد و ناشاد گذشت
در آب دو ساله کشتی انداز و نگر در آب بیابی آنچه از باد گذشت
عسس شیرازی
در روزگار حق نمک گم نمیشود چینی هنوز یاد ز فغفور میکند
عطا، رازی بن یعقوب
آب بهتر هزار بار از می و من الماء کل شیء حی
نخورم آنچه عقل من ببرد در من افتد چو آتش اندر نی
مر مرا طاقت دو آتش نیست آتش دوزخی و آتش می
عماره، اسمش منصور بن محمد
غره مشو بر اینکه جهانت عزیز کرد ای بس عزیز کردهٔ خود را که کرد خوار
مار است این جهان و جهانجوی مارگیر وز مارگیر مار برآرد همی دمار
عرفی، اسمش محمد، از سادات شیراز
«عرفی» دم نزع است و همان مستی تو آخر به چه مایه بار بربستی تو؟
فرداست که دوست نقد فردوس به کف جویای متاع است و تهی دستی تو!
(وله ایضاً)
چندان با نیک و بد سر کن که بعد از مردنت، «عرفی»! مسلمانت به زمزم شوید و هندو بسوزاند
ایضاً قصیدهٔ مطول که در وصف بارگاه مولای متقیان نوشته، شاهبیتش این است:
این بارگاه کیست که گویند بیهراس که ای اوج عرش سطح زمین تو را مماس؟
عهدی، مولدش معلومم نیست
زبان از سوز دل شد همچو آتش در دهان من مکن ای مدعی کاری که افتی بر زبان من!
عصمت بخارایی
سرخوش از کوی خرابات گذر کردم، دوش به طلبکاری ترسا بچهٔ بادهفروش
پیشم آمد به سر کوی، پری رخساری کافری عشوهگر، از زلف خودش بار به دوش
گفتم: این کوی چه کویست و تو را خانه کجاست؟ ای همه مر خم ابروی تو را حلقه به گوش
گفت: تسبیح به خاک افکن و ز نار ببند سنگ بر شیشهٔ تقوی زن و پیمانه بنوش!
بعد از آن، پیش من آ تا به تو گویم رمزی راه این است، اگر بر سخنم داری گوش!
زود دیوانه و سرمست دویدم پیشاش به مقامی برسیدم که نه دین ماند و نه هوش
دیدم از دور، گروهی همه دیوانه و مست وز تَفِ بادهٔ عشقاش، همه در جوش و خروش
چون سررشتهٔ ناموس بشد از دستم خواستم تا سخنی پرسم، گفتا که خموش!
این نه کعبهست که با پا و سر آیی به طواف وین نه مسجد که در او بیادب آیی به خروش
این خرابات مغان است، درو مستاناند از دم صبح ازل تا به قیامت، مدهوش
گر تو را هست در این عشوه، سر یک رنگی دین و دانش به یکی جرعه چو عصمت بفروش!
عطار، اسمش ابوطالب، بشر تخلص دارد؛ ترجمهٔ حالش مشهور
تو خامی این حدیثت خوش نیفتد که جز در پخته این آتش نیفتد
(وله ایضاً)
در کلاه فقر میباید سه ترک ترک دنیا، ترک عقبا، ترک ترک
(وله ایضاً)
مرغی بودم پریده از عالم راز تا بوکه برم خبر ز سفلی به فراز
چون هیچ کسی نیافتم محرم راز زان در که درآمدم برون رفتم باز
عشقی بخارایی
گروهی چو یک مشت عفریت عریان به کنجی چو گور یهودان خیبر
سبک سایه [جامه] و سنگ فرش و غذا غم هنر فتنه و فخر شور و شرف شر
چو نستاس ناکس، چو خنریز خیره چو یأجوج بیحد، چو مأجوج بیمر
سواران ولی بر نمد زین جارخ [سارخ؟] شجاعان ولیکن به فسق و به ساغر
همه غافل از حکم دین و شریعت همه بیخبر از خدا و پیمبر
چو دیوان بندی همه پسیر و بُرنا چو غولان وحشی همه ماده و نر
عاشق، اسمش محمد اصفهانی
چون غیر عدل نیست، اگر پرده بردرند بر ما که هیچ عذر نداریم در جواب
گر دل نهم به عفو، کدامین وسیلهام ور تن دهم به خشم، کدامم توان و تاب؟
(وله ایضاً)
پروانهصفت، چشم بر او دوخته بودم ناگاه خبردار شدم، سوخته بودم
علی سمرقندی
ور نداری در پناهم، داردم آنکس که داشت میر محمد را، به غار اندر، پناهِ عنکبوت
عالی نعمتخانی
بیهوده به حرف لب گشودن، چه ضرور؟ تیغ همه بر خود آزمودن، چه ضرور؟
دانا محتاج نیست نادان منکر پس مصدر فعل لغو بودن، چه ضرور؟
(وله ایضاً)
تا چند کسی دست دعا بردارد کینظالم از این مهلکه پا بردارد
بنشسته چنان قوی که برداشتنش کار دگری نیست، خدا بردارد
عصار
شُدم ز طعن خلق که مرغان عشق را شاخی که سنگ میرسدش آشیان کنند
عجری
چه رشک میبرد ای دل به کشتگان غمش؟ تو هم به مقصد خود میرسی، شتاب مکن!
عبدالله کاشغری
در مقامی که عقل و ایمان است مردنش به که زاد او آن است
عنصری قزوینی
چهار وقت برای چهار کار بود کسی ندید و نبیندش از چهار جدا
به وقت قدرت عفو و به وقت ذلت رحم به وقت تنگی بخشش، به وقت عهد وفا
حرف الغین
غنی، به اسم تخلص داشت، از سادات قم است
عمری به ره وفا نشستیم، عبث دل جز تو به دیگری نبستیم، عبث
در پیش تو قدر هر شکستی بیش است با این همه استخوان شکستیم، عبث
غیاث یزدی، گویا نقاش هم بوده است
بیچاره کسی که شهر یزدش وطن است بیچارهتر آنکه نقش بندیش فن است
زین هر دو بتر کسی که اهل سخن است ناچار کسی که این سه دارد چو من است
غیرت، مولدش معلومم نیست
هر جا که یسار آشناییست تو را دریاب که خضر رهنماییست تو را
ضایع نشود به خلق احسان کردن هر دست گرفتهای عصاییست تو را!
(وله ایضاً)
روباه بازی فلکم کی کند زبون اکنون که نقد [؟] شیر خدا گشت یاورم
باشد مرا امام به حق، شیر حق، علی کز مهر او پر است دل مهر پرورم
غرضی، اسمش ابوالحسن، مولد معلومم نیست
چو دیده نعمت بیند، به کف درم نبود سر بریده بود، در میان زرین تشت
حرف الغاء
غنی کشمیری
نه پای درون آمده، نه پای برونم درماندهٔ این دایرهام، همچو جلاجل
حرف الفاء
Kitabxana.az · https://kitabxana.az/en/works/zeynalabdin-maragayi-3-sairlerden-secmeler-5
Use ← → keys to move, R for a random poem
More by this author
اهل مجلس را مغلولاً در زندان نگاه دارند؟ بعد از آن که کردید آنچه کردید و همت و شجاعت ملت غیور را دیدید که از نزدیک و دور، حاضر و غائب، صغیر و کبیر، اعلی و ادنی، عالم و جاهل، عموماً جان بهکف منتظر فرماناند، اگر در شماها ذرهای از غیرت بودی بعد از فهمیدن خبط و خطای خود لازم بود که از خجلت و شرمندگی خود را هلاک نمایید، نه اینکه کلاه بر سر گذاشته به میان مردان داخل شوید. میبایست که همه شما مانند «صنیع حضرت» خود را بشناسید، ملبس به لباس زنانه شوید؛ ای نامردان که نه مردید و نه زن!دردا که دوای درد پنهانی ما افسوس که چارهٔ پریشانی ما
Fransa inqilabının icmalıمثل زدم، متنبه نشده، سخنان حق و صدق را آویزهٔ گوش نکرده پس پشتانداخت، عاقبت دید آنچه را که قبلالوقوع نوشته بودم.در نمرهٔ ۴۲ حبلالمتین درج است:
Məhəmmədəli şahın saxta fərmanı və cavabبعد از انتشار دستخط ذیل به کلی قطع امید شدم که شاه را ابداً فکر اصلاح در سر نیست، کمر همت به قتل و غارت تبریزیان بسته هر چه میگوید و هر وعده که میدهد تماماً دفعالوقت و سرهمبندیاست. لذا، این پرتست را ششصد نسخه طبع کرده، در جوف پاکت به توسط پوست به تمام بزرگان استبداد و رؤسای مشروطه و عموم انجمنها فرستادم. پنجاه تومان خرج طبع و اجرت پوست شد.صورت دستخط مزورانهٔ شاه، برای انعقاد مجلس و جواب افتراها و کشف حیلههای اوست
Urmiya məktubuگذارید و از دنیا بروید! باز عرض مینمایم، با این اشتباهکاریها، با این اغفالات، با این خیالات علماءِ سوء و امراءِ خود غرض، مفسدین و مستبدین بیدین، وطن شما از دست خواهد رفت. علاج غیر از مشروطهٔ صحیح والله بالله تالله که نیست و نیست و نیست و نیست. مشروطیت عین شریعت است، شریعت عین مشروطیت است. گول نخورید! به سخنان عوامفریبانهٔ امیر بهادر، لیاکوف، شیخ فضلالله که اینها، دور و بر شاه جوان غافل بیتجربه را گرفته مشیر مشار شدهاند، گوش ندهید! اینها همه وانفسا میگویند، از عاقبت کار میترسند.من آنچه شرط بلاغ است با تو میگویم تو خواه از سخنم پند گیر و خواه ملا!
Poems by other poets
Ata, əzizim ata,Məktubun gəldi, çatdı.
MənSəyyad oldum, seyrə vardım, tor qurdum tərlana mən,Getdi qışım, gəldi yazım, dönmüşəm gülşənə mən.
Dost həsrətiSən inciyib getdin, ay dost,Həftələrim aya dönüb.
Oldu: Məh yüzünə salmış bu mələkmənzərMəh yüzünə salmış bu mələkmənzərMüənbər zülflərin zərəfşan oldu,