Uğureldə Elçiçəyi sevən çox,
Yaradandı,yaşadandı sevgilər.
Yerinc toxu, yonta, boya sevirdi,
Yaradandı, yaşadandı sevgilər.

Çox yığmışdı toxuntular, yontalar,
Gülüşürdü üzə-gözə xalçalar,
Sayrışırdı dörd bir yanda boyalar,
Yaradandı, yaşadandı sevgilər.

Bunlar evdə sahmanlaşıb düzülüb,
Biri yerdə, biri damdan asılı,
Hərəsinin adı üstə yazılı,
Yaradandı, yaşadandı sevgilər.

O, sevmişdi adlı-sanlı Ağüzü,
Ağüz idi danışanda hər sözü,
Çən almışdı, tutulmuşdu üz-gözü,
Yaradandı, yaşadandı sevgilər.

Nə yamansan, nə güclüsən dolanış,
Həm enişsən, həm düzənlik, həm yoxuş,
O sevgidən daha alov qalmamış,
Yaradandı, yaşadandı sevgilər.

O, saymayır çox da yerinc olmağı,
O, sağaldır, gəzir eldə sorağı,
Sevir tez-tez, ölümdən öc almağı,
Yaradandı, yaşadandı sevgilər.

Hansı evə getsə ordan çor qaçır,
İtir, gedir əzgin-üzgün yalançı,
O varlığa, dolanışa yol açır,
Yaradandı, yaşadandı sevgilər.

Özününsə ağrıları yox olmur,
Dörd oğlundan çoxdandır ki hay almır,
Sağalt qızın öz yarası sağalmır,
Yaradandı, yaşadandı sevgilər.

Tək qalanda dörd oğluyçun mələyir,
Açıb öpür sonbeşiyin bələyin,
Yola salır sanki çapar küləyi,
Dörd qardaşa çatsın ana diləyi,
Yaradandı, yaşadandı sevgilər.

Qarqışlayır Ağüz oğlu Tunqəri,
Qardaşları o, yad yurda gondərib,
Görən necə yuvaları, yerləri,
Yaradandı, yaşadandı sevgilər.

“Niyə dördü bir gözələ vurulub,
Dolanışda çox iş belə qurulub,
Buna gorə göylər mənə daralıb,
Buna görə üzüm-gözüm saralıb,
Yaradandı, yaşadandı sevgilər.

Nə olsun ki Uğurelə yerincəm,
Düşüb şahlıq yollarıma düyünçə,
“Tunqər səni bağışlamam ölüncə,
Yaradandı, yaşadandı sevgilər”.

Deyinirdi, mələyirdi bir ana,
Saç yolurdu, əl atırdı hər yana,
Bilməyirdi hansı yana yollana,
Yaradandı, yaşadandı sevgilər.


Birdən qapı döyülmədən açıldı,
Çətinlikdən qorxma, bir yol tapılar.
Kimsə dedi: – “Mən Turparam diriyəm,
Çətinlikdən qorxma, bir yol tapılar.

– Sizi şah yox bir sağalt qız bilmişəm,
Mən sağaltın qapısına gəlmişəm,
Elə bilir hamı yanıb ölmüşəm,
Çətinlikdən qorxma, bir yol tapılar.

Od sınağı ölümdən də yamandır,
Ondan keçmək, arı qalmaq yalandır,
Bu sınaqda odla, ölüm bir andır,
Od sönəndir, düz adamsa qalandır,
Çətinlikdən qorxma, bir yol tapılar.

Mən oddaykan göydə şimşək çaxırdı,
Kimsə mənə “qayıt” dedi bağırdı,
Birdən gördüm Turqər məni çağırdı,
Alov deyil, tüstü məni boğurdu,
Çətinlikdən qorxma, bir yol tapılar.

Ancaq mənim yanmış idi üz-gözüm,
Ürəyimdə nə güc vardı, nə dözüm,
Qatlanmışdı həm dirsəyim həm dizim,
Çətinlikdən qorxma, bir yol tapılar.

Yağış yağdı, tüstü qalxdı, çən-duman,
Sanki bir əl məni qapdı alovdan,
Sanki məni gördü böyük yaradan,
Çətinlikdən qorxma, bir yol tapılar.

Mən sınaqdan yanıq çıxdım dipdiri,
Gördüm Turqər alovumu söndürür,
Ancaq mənim yanmış idi hər yerim,
Çətinlikdən qorxma, bir yol tapılar”.

Dedim: – Turqər mən yanmışam yapyarı,
Məni sənin kürəkənin yandırıb,
Sən özün də saralıbsan sapsarı,
Çətinlikdən qorxma, bir yol tapılar.

Dedi: – Tunqər səni geri çağırdı,
Onda Qaragölə yağış yağırdı,
Mən uzaqdan Turpar sənə baxırdım,
Çətinlikdən qorxma, bir yol tapılar.

Turqər məni öz kürkünə bürüdü,
Məni sudan, həm günəşdən qorudu,
Hər yaramı tez-tez açdı, sarıdı,
Çətinlikdən qorxma, bir yol tapılar.

– Get Uğurel, yerincini soraqla,
O, nəvəmdir, sənə baxar, sağaldar,
Yaraların qaysaqlanar, toxdayar,
Səni bəslər, oz yanında saxlayar,
Çətinlikdən qorxma, bir yol tapılar.

– Mən üç aya gəlib bura çıxmışam,
Yağış olub yana-yana yağmışam,
Gəlib sizə çox uzaqdan baxmışam,
Çətinlikdən qorxma, bir yol tapılar.

Gördüm siz də yaralısız, yanıqsız,
Siz də mənə neçə yara yovuqsuz,
Yerincliyə, üstünlüyə soyuqsuz,
Yerinc kimi siz çoxdandır ayıqsız,
Çətinlikdən qorxma, bir yol tapılar.


– Gəldim sizə yardım olum qonaq yox,
Yardim etmək çox ağrını toxdadar.
Yaralarım, yanıqlarım sağalıb,
Yardım etmək çox ağrını toxdadar.

– Turpar, oğlum, içəri gəl, bu sənsən?
Gəl içəri, öz oğlumu görüm mən,
Dörd oğlum var, beşinci də balam sən,
Yardım etmək çox ağrını toxdadar.

Bir ər gördü qarşısında Elçiçək,
Bir ər idi üz örtüyü ağ ipək,
O sarsıldı,” Turpar ola bu gərək”,
Hündür, qıvraq, köküs iri, saç seyrək,
Yardım etmək çox ağrını toxdadar.

Dedi: – Götür üz gözündən örtüyü,
Görüm kimdir arxam, için, kötuyun,
Atam məni unutmuşdur büstbütün,
Sevindirib məni deyən, o bu gün,
Turpar açdı oddan yanmış üzünü,
O göstərdi iki yanıq gözünü,
Alnındakı çapıqların izini,
Yardım etmək çox ağrını toxdadar.

Elçiçəyin sanki axdı ürəyi,
Düşdü yerə sonbeşiyin bələyi,
Düşdü yerə başındakı örpəyi,
Yardım etmək çox ağrını toxdadar.

Dedi: – Tanrım, bu Turpardı elə bil,
Sanki yanmış kötüyüdür, o deyil,
Başında da nə tük qalıb, nə kəkil,
Turpar sanki qocalıbdır doxsan il,
Yardım etmək çox ağrını toxdadar.
Dedi: – Turpar, sən beşincim olarsan,
Lap istəsən burda mənlə qalarsan,
Lap bəyənsən burdan bir qız alarsan,
Oğlum olub burda yer-yurd salarsan,
Yardım etmək çox ağrını toxdadar.

İstəyirsən qoruqçu ol sən mənə,
Qal burada Besyar anan gələnə,
Önər, Bacar, qoçaq igid ol yenə,
Yardım etmək çox ağrını toxdadar.

– Mən gəlmişəm sizə yardım etməyə,
Dörd qardaşın yer-yurduna getməyə,
Ana-bala gorüşünə yetməyə,
Yardım etmək çox ağrını toxdadar.

– Öncə gedək ananı gör, qucaqla,
Doğmaları, tanışları soraqla,
Düşmənlərin var-yoxunu ayaqla,
Sonra igid Önər kimi yaraqlan,
Bir gözəllə evlən, seviş, adaxlan,
Yardım etmək çox ağrını toxdadar.

– Anam sağdır görən?
– Sağdır, bilirəm,
– Nən anamçın bir də, bir də ölürəm,
Dirilirəm, bir də bura gəlirəm,
Yardım etmək çox ağrını toxdadar.


Danışdılar Turpar ilə Elçiçək,
Tez tapışar ağrı ilə ağrılı.
Doğmalardan yaxınlardan gileylər,
Tez tapışar ağrı ilə ağrılı.

Mindiyarın böyükləşmə qorxusu,
Ölkə-ölkə, diyar-diyar qurğusu,
Elçiçəyin ana-bala ağrısı,
Tez tapışar ağrı ilə ağrılı.

Turpar dedi: – Mən yansam da bütövəm,
Qılınc, oraq itildənəm, bülövəm,
Mindiyarlı, Minelliyəm, min evəm,
Tez tapışar ağrı ilə ağrılı.

Elçiçək də gileyləndi ərindən,
Dörd oğlunu o oynatdı yerindən,
O, kövrəldi, ağırlaşdı dərindən,
Tez tapışar ağrı ilə ağrılı.

Yerinc birdən yada saldı balanı,
Dedi: – Gedək sorağına Çatanın,
Nəvə doğan bir misirli ananın,
Tez tapışar ağrı ilə ağrılı.

Turpar dedi: – Bəyənirəm bu işi,
Bu işin var uzaq yolu, gedişi,
Bayram olar ana-bala görüşü,
Tez tapışar ağrı ilə ağrılı.

Çatan şahdır, sevimli şah Misirdə,
Firon ilə yan yanadır o yerdə,
Gedək, firon olmasa bəs o birdən,
Tez tapışar ağrı ilə ağrılı.

– Eldəbiri özümüzlə götürək,
Özümüzü Çatan şaha yetirək,
Onu alaq öz yurduna gətirək,
Tez tapışar ağrı ilə ağrılı.

Eldəbiri çağırdılar, o gəldi,
Elçiçəyin istəyini o bildi,
Danışığa qarışaraq o güldü,
Tez tapışar ağrı ilə ağrılı.

Ancaq Tunqər bundan soraq tutmadı,
Misrə yola düşənlərə çatmadı,
Acığından neçə gecə yatmadı,
Bu işləri şah işinə qatmadı,
Çox deyindi, söz başına batmadı,
Tez tapışar ağrı ilə ağrılı.

O başladı Parsdiyara yürüşü,
Getdi alsın qabağını dönüşün,
Gördü yürüş işi daha toqquşub,
Darvidellə Parsel gizli görüşür,
Hələ pis-pis ağlaşaraq opüşür,
Tez tapışar ağrı ilə ağrılı.

Tez-tez gülüb o başını tovladı,
Ürəyindən acığını qovladı,
Dallarınca on yaraqlı yolladı,
Tez tapışar ağrı ilə ağrılı.


Parsdiyarı üzdü Tunqər yürüşü,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.
Qaçan qaçdı, qalan qaldı vuruda,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.

Buzər yığdı sıralara on bölük,
Geyimi yox, çiyin cırıq, diz sökük,
Yorğun atlar, bir dəridir, bir sümük,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.

Buzər yazı yola saldı Tunqərə,
“Niyə yenə buyurubsan bu yerə,
Buralarda qan tökübsən yüz kərə,
Qayıt, dəymə Parsdiyarda ellərə,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.

Biz bir ölkə yaradırıq Darvidlə,
Sıralanıb ac yalavac igidlər,
Bəsdir daha gostərişlər, öyüdlər,
Dönmə, sən gəl bizuc, qılınc gəmirtlə”,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.

– Çilçil atım, sıçra yerdən al məni,
Gəmirtdəmə ağzındakı yüyəni,
İndi Minel baxır bizə güvənir,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.

Acıqanda acığa bax, sözə bax,
Çatdır məni o Buzərə çaparaq,
Keş dağları, uç göylərə quşsayaq,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.

Yaraqlılar at belinə tullandı,
Kirpiklərdən öclə acıq sallandı,
Haydı, toplum Parsdiyara yollandı,
Oynaq atlar kişnərtiylə yallandı,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.

Guruldadı bulud, endi aşağı,
Çən süzülüb tutdu yolu, otlağı,
Buzər yandan qarşıladı “qonağı”,
Birdən haray, hay-küy aldı ovlağı,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.

Birdən Besyar çıxdı yoldan irəli,
Yaşlı, iri gözlər sanki bərəlib,
Qalxdı göyə titrək arıq cüt əli,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.

Dedi: – Qardaş, birbirizi qırmayın,
Qılınclaşıb baş-gözüzü yarmayın,
Bəsdir bu qan, ta üz-üzə durmayın,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.

Turpar sağdır, vuruşmayın boş yerə,
Ancaq yanıb üzü dönüb kömürə,
Yanıq köksü bənzər qara dəmirə,
Qoy bu görüş barış olsun son kərə,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.

Eldəbirlə Turpar çıxdı araya,
Qoşuldular yürüş edən sıraya,
Toplum döndü qışqırığa haraya,
Ana səsi hər bir yerdə yarayar,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.

Buzər dedi: – Gizlədirsən düzlüyü,
Qoy götürsün Turpar üzdən örtüyü,
Üz döndərib o itirib bizliyi,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.

Turpar dedi: – Mən ocaqda yansam da,
Sən söyləyən bizliyimi dansam da,
Öz anamı ana yurdum sansam da,
Anam kimi öz tanrımı ansam da,
Hay-küy, yalan yeydir öncə yürüşdə.


Anam desə, “oğul, get öl, ölərəm,
Yer üzünü qancıldan sil, silərəm,
Mən anamı ana tanrı bilərəm,
Analardan başlamışdır yaranış.
Biz üç atlı Misirelə gedirdik,
Anamızla bu yaxından ötürdük,
Toplumların yürüşünü görürdük,
Analardan başlamışdır yaranış.

Çatan orda baş şahbaşı olubdur,
Neçə ildir o şahlıqda qalıbdır,
Ancaq ana həsrətindən solubdur,
Analardan başlamışdır yaranış.

Başlamısız siz yenə də yürüşə,
Biz gedirik Çatan ilə görüşə,
Hərə gərək istəyinə yetişə,
Analardan başlamışdır yaranış.

Tunqər atdan düşdü gəldi qabağa,
Dedi: – Turpar dönüb tanrısayağa,
Dedi:-dedi durun, əl atmayın yarağa,
Analardan başlamışdır yaranış.

Dedi: – Turpar, neçə kərə bağırdım,
Od-ocaqdan səni geri çağırdım,
Sənsə getdin, onda yağış yağırdı,
Yarıtanrı Turqər gendən baxırdı,
Analardan başlamışdır yaranış.

Demə Daryaş aldadırmış bizləri,
Sən bağışla oğlum, babam Tunqəri,
Demə, oddan sən çıxıbsan dipdiri,
Analardan başlamışdır yaranış.

Mən bilirəm ana yalan danışmaz,
Sən Turparsan, bu yürüşə qarışma,
Alpis ilə, Parsdiyarla barışma,
Analardan başlamışdır yaranış.

Eldəbirlə Uğurelə get indi,
Elçiçəyi götür, onu sevindir,
Çatan şaha tamarzımız dərindir,
Analardan başlamışdır yaranış.

Bu gün yürüş olmayacaq, axşamdır,
Buna gorə bu gün bizə bayramdır,
Turpar bunca yarıtanrı adamdır,
Analardan başlamışdır yaranış.

Iki toplum çəkildilər geriyə,
Tanrım, nədir, ana çıxar bəriyə,
Yanan, batan, ölən dönər diriyə,
Çox anasız, köksüz nə var, çürüyər,
Analardan başlamışdır yaranış.

Diri dilsiz, dilli durun sıraya,
Bir-bir hər gün siz baş əyin anaya,
Yoxsa tanrı bizdən küsər, qınayar,
Analardan başlamışdır yaranış.

Böyük tanrım, nə güc verdin qadına,
O hər yerdə cumur əl tut yardıma,
O ortaqdır sənin böyük adına,
Analardan başlamışdır yaranış.

Ana, ana geyin şahlıq geyimi,
Dayan ərlər sırasında ər kimi,
İki yana göstər ana ərkini,
Sənlə hamı pisliyini tərgidir,
Analardan başlamışdır yaranış.

Клавиши ← → для перехода, R — случайное стихотворение

Случайное стихотворение

Другие произведения автора

Стихи других поэтов