Ziynət verir əndamına min nəcmü qəmərlər,Tənvir edir afaqını tabəndə səhərlər,

Ağuşi-siyahında yürür bədri-münəvvər,Ətrafına səf-səf düzülüb nəcmi-müzəhhər,

Rüxsarını kövkəblər edirlər necə tənvir,Məs'udların taleyini qılmada təsvir.

Nazəndəvü bazəndəvü lərzəndə ziyalər,Tabəndə, dirəxşəndə, füruzəndə sühalər.

Doğmazsa günəş, ay, doğüyor nurlu kövkəb,Ey lövheyi-ülviyyə və ey səhni-mükövkəb,

Tutmuş bu qədər pərtövü ağuşi-siyahın,Bərqin, günəşin, sübhlərin, əncümü mahın,

Məşriqlilərin qoynu dolu doğmada ənvar,Məğriblilərin qoynu dolu şəmsi-ziyadar.

Sən leyl deyil, cilvəgahi-nurü ziyasən,Leylayi-həqiqət kimi sən didərübasən.

Sevdazədə dilbər sənə məftun deyilmi?Leyla arayanlar sənə Məcnun Deyilmi?

Müzlim denilirmi sənə, ey valideyi-nur?Kövkəblərinin hər biri bir tərzdə məftur.

Məhrumi-ziya olmaz isə dideyi-idrak,Övraqi-fünundur bu kütübxaneyi-əflak.

Hər səfhəsi bir lövhi-füyuzatnümadır,Bizlərdə fəqət dideyi-idrak əmadır.

Əcrami-səmaviyyə, o əlvahi-ziyadar, –Ya leyl, edirlər səni tabişgəhi-ənvar.

Məşşatələrindir sənin ayati-təbiət,Pirayələrindir o füyuzati-həqiqət.

Zülmətləri ehraq edən ənvarlərin var,Qəlbində müəlləq duran əqmarlərin var.

Zülmətli könüllər kimi binur deyilsən,Bədbəxt Qəmərlər kimi məstur deyilsən.

Var ləm'ələrin, müzlimü diycur deyilsən,Zülmətgədeyi-cəhldə məqhur deyilsən.

Ey leyleyi-qəmranə, dilarə dürərin var,Mehpareyi-hürriyyətə bənzər qəmərin var!

Mən neyləyim, eyvah, ziyalı pədərim yox,Əfkarımı parlatdıracaq bir Qəmərim yox.

Təhsili-füyuz etmədim əfkari-pədərdən,Düşdüm bu qaranlıqlara rüxsari-Qəmərdən.

Ey leyl, xəyal etmə ki, bir səndə Qəmər var,Dillərdə Qəmər var, daha lame', daha nəvvar...

Könlümdən asılmışdı diraxşəndə Qəmərlər,Əfsus, onu söndürdü anam misli Qəmərlər.

Tə'min olaydı əgər ağuşi-Qəmərdən,Tabəndə olurdu ürəyim nuri-hünərdən.

Tənvir edərək vechi-səmavati-həyatı,Gündən-günə ehraz edəcəkdim dərəcatı.

Mən parlayacaqdım da səmavati-vətəndə,Nəşr eyləyəcəkdim də füyuzati vətəndə.

Müzdad olacaqdı ülüviyyat, kəmalat,Onda olacaqdı vətənim səhneyi-cənnat.

Pərvərdeyi-ağuşum olur idi, həqiqət,İnsanlığa xidmət edəcək zadeyi-qeyrət.

Hübbül-vətəni, mə'niyi-hürriyyəti hər anKəhvarədə ikən edəcəkdim ona e'lan.

İnsanlığa xadim olacaq nəsli-əxiri,Mən bəsləyəcəkdim o edibani-kəbiri.

Ya leyl! Bu idi mənə ən zübdeyi-amal,Amalıma erməkliyə yar olmadı iqbal.

Eyvah ki, məhv oldu bu ümmidi-məali!Əsfəllərə düşdüm edəcək yerdə təali.

Ey mədəri-cahil, bumudur qiyməti-gövhər,Can paresini mədər edərmi belə kəmtər?

Əks eylədi avazi-təməddün qitaətə,Də'vət edir insanları növzadə həyatə.

Başqa miləlin qızları kəsb etdi kəmali.Oldu həpsi ziynəti-övrəngi-təali.

Onlar erişib cənnətə, biz Veyldə qaldıq,Sübhi-mədəniyyətdə də "vəlleyl"də qaldıq.

Ağuşları məktəbi-hürriyyəti-ətfal,Pərvərdələri açmada balalara şəhbal.

Doğduqları ev şəndil olan arifü kamil,Bunlardan olan hər biri bir fəxri-əfazil,

Şiller, Gete, Viktor Hüqo, Volter ilə Jan-Jak,Ol dahiyələr etdi bu afaqdan işraq.

Herbert Spenser, Büxner, Sülli, Lamartin,Alfred Müsse, Müller, Şekspir ilə Darvin,

İştə Edisondur bu qucaqdan mütəvəllid,İcadi ilə məhdi-təməddündə müfərrid.

Həp mətləi-ağuşi-ədəbdəndi nümayan,Bunlar ki, olub hər biri bir dahiyi-imkan.

Ağuşi-maarifdə doğanlar füzəladır.Cəhlin qucağında böyüyənlər cühəladır.

Əfradi-üməm buldu füyuzati-səadət,Bizlərdə nə ərdə, nə nisadə bu fəzilət.

Məhkumlarız pənceyi-övhamdə hala,Ey nuri-həqiqət, üzün aç, eylə təcəlla!

Biz də bəşəriz, bizlərə də mehrnişan ol!Ey nuri-həqiqət, ləbin aç, xəndəfəşan ol!

Gözlər, mələkim, cümləsi müştaqi-cəmalın,Gül, gül ki, həqiqət ola ümmidi-vüsalın!

← → düymələri ilə keçid, R — təsadüfi şeir

Təsadüfi şeir

Müəllifin digər əsərləri

Başqa şairlərin şeirləri