Leyli və Məcnun, fəsil 19
Məsnəvi nədir?
Məsnəvi: hər beyti öz qafiyəsi ilə gələn uzun nəzm, adətən dastan və ya hekayə.
سر دفتر آیت نکوییشاهنشه ملک خوبرویی
فهرست جمال هفت پرگاراز هفت خلیفه جامگیخوار
رشک رخ ماه آسمانیرنج دل سرو بوستانی
منصوبهگشای بیم و امیدمیراث ستان ماه و خورشید
محراب نماز بتپرستانقندیل سرای و سرو بستان
همخوابهٔ عشق و همسر نازهم خازن و هم خزینه پرداز
پیرایهگر پرند پوشانسرمایهدهِ شکر فروشان
دلبند هزار دُر مکنونزنجیر بُر هزار مجنون
لیلی که به خوبی آیتی بودوانگشت کش ولایتی بود
سیراب گلش پیاله در دستاز غنچهٔ نوبری برون جست
سرو سهیاش کشیدهتر شدمیگون رطبش رسیدهتر شد
میرُست به باغ دلفروزیمیکرد به غمزه خلق سوزی
از جادویی که در نظر داشتصد ملک به نیم غمزه برداشت
میکرد به وقت غمزهسازیبر تازی و ترک ترکتازی
صیدی ز کمند او نمیرستغمزش بگرفت و زلف میبست
از آهوی چشم نافهوارشهم نافه هم آهوان شکارش
وز حلقهٔ زلف وقت نخجیربر گردن شیر بست زنجیر
از چهره گل از لب انگبین کردکان دید طبرزد آفرین کرد
دلداده هزار نازنینشدر آرزوی گل انگبینش
زلفش ره بوسه خواه میرُفتمژگانش خدا دهاد میگفت
زلفش به کمند پیش میخواندمژگانش به دور باش میراند
برده به دورخ ز ماه بیشیگل را دو پیاده داده پیشی
قدش چو کشیده زاد سرویرویش چو به سرو بر، تذروی
لبهاش که خنده بر شکر زدانگشت کشیده بر طبرزد
لعلش که حدیث بوس میکردبر تنگ شکر فسوس میکرد
چاه زنخش که سر گشادهصد دل به غلط در او فتاده
زلفش رسنی فکنده در راهتا هر که فتد برآرد از چاه
با اینهمه ناز و دلستانیخون شد جگرش ز مهربانی
در پرده که راه بود بستهمیبود چو پرده بر شکسته
میرفت نهفته بر سر بامنظارهکنان ز صبح تا شام
تا مجنون را چگونه بیندبا او نفسی کجا نشیند
او را به کدام دیده جویدبا او غم دل چگونه گوید
از بیم رقیب و ترس بدخواهپوشیده به نیمه شب زدی آه
چون شمع به زهر خنده میزیستشیرین خندید و تلخ بگریست
گل را به سرشک میخراشیدوز چوب رفیق میتراشید
میسوخت به آتش جدایینه دود در او نه روشنایی
آیینهٔ درد پیش میداشتمونس ز خیال خویش میداشت
پیدا شغبی چو باد میکردپنهان جگری چو خاک میخورد
جز سایه نبود پردهدارشجز پرده کسی نه غمگسارش
از بس که به سایه راز میگفتهمسایهٔ او به شب نمیخفت
میساخت میان آب و آتشگفتی که پری است آن پریوش
خنیاگر زن صریر دوک استتیر آلت جعبهٔ ملوک است
او دوک دو سرفکنده از چنگبرداشته تیر یکسر آهنگ
از یک سر تیر کارگر شدسرگردان دوک از آن دو سر شد
دریا دریا گهر برآهیختکشتی کشتی ز دیده میریخت
میخورد غمی به زیر پردهغم خورده ورا و غم نخورده
در گوش نهاده حلقهٔ زرچون حلقه نهاده گوش بر در
با حلقهٔ گوش خویش میساختوان حلقه به گوش کس نینداخت
در جستن نور چشمهٔ ماهچون چشمه بمانده چشم بر راه
تا خود که بدو پیامی آردزآرام دلش سلامی آرد
بادی که ز نجد بردمیدیجز بوی وفا در او ندیدی
وابری که از آن طرف گشادیجز آب لطف بدو ندادی
هرجا که ز کنج خانه میدیدبر خود غزلی روانه میدید
هر طفل که آمدی ز بازاربیتی گفتی نشانده بر کار
هرکس که گذشت زیر بامشمیداد به بیتکی پیامش
لیلی که چنان ملاحتی داشتدر نظم سخن فصاحتی داشت
ناسفته دُری و دُر همیسفتچون خود همه بیت بکر میگفت
بیتی که ز حسب حال مجنونخواندی به مثل چو دُر مکنون
آنرا دگری جواب گفتیآتش بشنیدی آب گفتی
پنهان ورقی به خون سرشتیوان بیتک را بر او نوشتی
بر راهگذر فکندی از بامدادی ز سمن به سرو پیغام
آن رقعه کسی که بر گرفتیبرخواندی و رقص در گرفتی
بردی و بدان غریب دادیکز وی سخن غریب زادی
او نیز بدیههای روانهگفتی به نشان آن نشانه
زین گونه میان آن دو دلبندمیرفت پیام گونهای چند
زآوازهٔ آن دو بلبل مستهر بَلبَلهای که بود بشکست
زان هردو بریشم خوش آوازبر ساز بسی بریشم ساز
بر رود رباب و نالهٔ چنگیک رنگ نوای آن دو آهنگ
زایشان سخنی به نکته راندنوز چنگ زدن ز نای خواندن
از نغمهٔ آن دو هم ترانهمطرب شده کودکان خانه
خصمان در طعنه باز کردنددر هر دو زبان دراز کردند
وایشان ز بد گزاف گویانخود را به سرشک دیده شویان
بودند بر این طریق سالیقانع به خیال و چون خیالی
چون پرده کشید گل به صحراشد خاک به روی گل مطرا
خندید شکوفه بر درختانچون سکهٔ روی نیکبختان
از لالهٔ سرخ و از گل زردگیتی علم دو رنگ بر کرد
از برگ و نوا به باغ و بستانبا برگ و نوا هزار دستان
سیرابی سبزههای نوخیزاز لؤلؤ تر زمردانگیز
لاله ز ورق فشانده شنگَرفکافتاده سیاهیش بر آن حرف
زلفین بنفشه از درازیدر پای فتاده وقت بازی
غنچه کمر استوار میکردپیکان کشیای ز خار میکرد
گل یافت ستبرق حریریشد باد به گوشوارهگیری
نیلوفر از آفتاب گلرنگبر آب سپر فکند بی جنگ
سنبل سر نافه باز کردهگل دست بدو دراز کرده
شمشاد به جعد شانه کردنگلنار به نار دانه کردن
نرگس ز دماغ آتشین تابچون تب زدگان بجسته از خواب
خورشید ز قطرههای بادهخون از رگ ارغوان گشاده
زان چشمهٔ سیم کز سمن رستنسرین ورقی که داشت میشست
گل دیده به بوس باز میکردچون مثل ندید ناز میکرد
سوسن نه زبان که تیغ در برنی نی غلطم که تیغ بر سر
مرغان زبان گرفته چون زاغبگشاده زبان مرغ در باغ
دراج ز دل کبابی انگیختقمری نمکی ز سینه میریخت
هر فاخته بر سر چناریدر زمزمهٔ حدیث یاری
بلبل ز درخت سرکشیدهمجنونصفت آه برکشیده
گل چون رخ لیلی از عماریبیرون زده سر به تاجداری
در فصل گلی چنین همایونلیلی ز وثاق رفت بیرون
بند سر زلف تاب دادهگلزار بنفشه آب داده
از نوش لبان آن قبیلهگردش چو گهر یکی طویله
ترکان عرب نشینشان نامخوش باشد تُرکِ تازیاندام
در حلقهٔ آن بتان چون حورمیرفت چنانکه چشم بد دور
تا سبزه باغ را ببینددر سایه سرخ گل نشیند
با نرگس تازه جام گیردبا لاله نبید خام گیرد
از زلف دهد بنفشه را تابوز چهره گل شکفته را آب
آموزد سرو را سواریشوید ز سمن سپیدکاری
از نافهٔ غنچه باج خواهدوز ملک چمن خراج خواهد
بر سبزه ز سایه نخل بنددبر صورت سرو و گل بخندد
نهنه غرضش نه این سخن بودنه سرو و گل و نه نسترن بود
بودش غرض آنکه در پناهیچون سوختگان برآرد آهی
با بلبل مست راز گویدغمهای گذشته باز گوید
یابد ز نسیم گلستانیاز یار غریب خود نشانی
باشد که دلش گشاده گرددباری ز دلش فتاده گردد
نخلستانی بدان زمین بودکارایش نقشبند چین بود
از حله به حله نخل گاهشدر باغ ارم گشاده راهش
نزهتگاهی چنان گزیدهدر بادیه چشم کس ندیده
لیلی و دگر عروسنامانرفتند بدان چمن خرامان
چون گل به میان سبزه بنشستبر سبزه ز سایه گل همیبست
هرجا که نسیم او درآمدسوسن بشکفت و گل برآمد
بر هر چمنی که دست میشستشمشاد دمید و سرو میرست
با سرو بنان لاله رخسارآمد به نشاط و خنده در کار
تا یک چندی نشاط میساختآخر ز نشاطگه برون تاخت
تنها بنشست زیر سرویچون بر پر طوطیای تذروی
بر سبزه نشسته خرمن گلنالید چو در بهار بلبل
نالید و بناله در نهانیمیگفت ز روی مهربانی
کای یار موافق وفاداروی چون من و هم به من سزاوار
ای سرو جوانهٔ جوانمردوی با دل گرم و با دم سرد
آی از در آنکه در چنین باغآیی و زدایی از دلم داغ
با من به مراد دل نشینیمن نارون و تو سرو بینی
گیرم ز منت فراغ من نیستپروای سرای و باغ من نیست
آخر به زبان نیکنامیکم زآنکه فرستیم پیامی؟
ناکرده سخن هنوز پروازکز رهگذری برآمد آواز
شخصی غزلی چو دُرّ مکنونمیخواند ز گفتههای مجنون
ک«ای پردهدرِ صلاحکارمامید تو باد پردهدارم
مجنون به میان موج خون استلیلی به حسابِ کار چون است؟
مجنون جگری همیخراشدلیلی نمک از که میتراشد؟
مجنون به خدنگِ خار سفتهستلیلی به کدام ناز خفتهست؟
مجنون به هزار نوحه نالدلیلی چه نشاط میسگالد؟
مجنون همه درد و داغ داردلیلی چه بهار و باغ دارد؟
مجنون کمر نیاز بنددلیلی به رخ که باز خندد؟
مجنون ز فراقْ دلرمیدهستلیلی به چه راحت آرمیدهست؟»
لیلی چو سماع این غزل کردبگریست؛ ز گریه سنگ حل کرد
زان سرو بنان بوستانیمیدید در او یکی نهانی
کز دوری دوست بر چه سان استبر دوست چگونه مهربان است
چون باز شدند سوی خانهشد در صدف آن دُر یگانه
دانندهٔ راز، راز ننهفتبا مادرش آنچه دید بر گفت
تا مادر مشفقش نوازددر چارهگریش چاره سازد
مادر ز پی عروس ناکامسرگشته شده چو مرغ در دام
میگفت گرش گذارم از دستآن شیفته گشت و این شود مست
ور صابریای بدو نمایمبر ناید ازو و زو برآیم
بر حسرت او دریغ میخوردمیخورد دریغ و صبر میکرد
لیلی که چو گنج شد حصاریمیبود چو ماه در عماری
میزد نفسی گرفته چون میغمیخورد غمی نهفته چون تیغ
دلتنگ چنانکه بود میزیستبیتنگدلی به عشق در، کیست؟
Murad dastanının ilk səhifəsi,
Gözəllik mülkünün baş sərkərdəsi,
Yeddi ulduz kimi gözəl camallı,
O göylər duruşlu, göylər calallı,
Gözəl camalına ay həsəd çəkən,
Hüsnüylə sərvin də bağrını sökən,
Umudu, qorxunu mars qoyan hünər,
O aydan, günəşdən irs alan dilbər,
O, bütpərəstlərin səcdə mehrabı,
O, saray qəndili, gülşən gülabı,
Eşqin yatağına, nazına bir yar,
Həm xəzinə olan, həm xəzinədar,
Hüsnün, gözəlliyin zinət mayəsi,
Şəkər dillilərin naz sərmayəsi,
Özünə min aşiq qəlbi bağlayan,
Min Məcnun zənciri qırıb ağlayan
Leyli parladıqca min təmtəraqla,
Aləm göstərirdi onu barmaqla.
Daradı saçını o təzə sünbül,
Yırtdı qönçəsini o növrəstə gül.
Boyu sərv kimi qalxıb, ucaldı,
Yaqut dodaqları nə canlar aldı!
O, könül bağında boy atan pəri,
Qəmzə oxlarına tutdu elləri.
Ah, o baxışları nə sehirkardı!
Yüz könül mülkünü birdən talardı.
Qəmzəsi ox kimi süzüb gedərdi,
Ərəb, türk yurduna hücum edərdi.
Atdığı kəməndin bir sirri vardı,
Qəmzəsi ov tutar, zülfü bağlardı.
Sonra da atardı damın üstündən,
…
Müşgə bənzəyirdi ahu gözləri,
Ahular ovlardı o gözəl pəri.
Şikar zamanında şirləri belə
Tutub zəncirlərdi hörüklərilə.
Üzü gül, dodağı baldan da şirin,
Şəkər görüb onu, dedi afərin,
O gül yanaqlara, bal dodaqlara
Min nazənin baxıb, düşmüşdü tora.
Saçı öpüş üçün yol təmizlərdi,
Kirpiyi "qoy allah versin" deyərdi.
Zülfü kəmənd olub, aşiq ovlardı.
Kirpiyi ox kimi onu qovlardı.
Aydan gözəl olan o iki yanaq
Güldən iki addım düşmüşdü qabaq.
Bir sərv boyluydu o qızın özü,
Sərv üstə qırqovul kimiydi üzü.
Dodağı şəkərdən şirə çəkmişdi,
Xurmanın üstünə qələm çəkmişdi.
Öpüş yaraşırdı o gül dodağa,
Şəkərin tüngünü qoymuşdu lağa.
Açıq quyu kimi zənəxdanına
Yüz könül düşmüşdü, aldanıb ona.
Zülfünü ip kimi atmışdı canan,
Bəlkə, aşiqləri çəksin quyudan.
Aşiqlər halına o yana-yana,
Özünün qəlbi də dönmüşdü qana.
O, dustaq qalmışdı bir pərdədə tək,
Ürəyi sınmışdı onun pərdə tək.
Bəzən oğrun-oğrun dam üstündə qız.
Səhərdən axşama baxardı yalnız.
Bəlkə də, Məcnunu görə bir təhər,
Bari, bir dəqiqə deyib gülələr.
Harda tapsın onu bu gözəl sona,
Dərdini, sirrini bir açsın ona?
Ah, rəqib hədəsi, ah, düşmən dərdi!
Qız gecə yarısı min ah çəkərdi.
Şam kimi dəlicə gülməyi vardı,
O, şirin gülsə də, acı ağlardı.
Göz yaşı gülünü islatdıqca hey,
Məcnun görünürdü gözünə hər şey.
Ayrılıq oduna yanırdı pünhan,
Nə işıq, nə tüstü çıxırdı ondan.
Üzdə külək kimi coşsa da hər vaxt,
İçərdə qəlbini yeyirdi bədbaxt.
Öz dərd aynasına baxaraq yalnız,
Orda xəyaliylə danışırdı qız.
Yalnız kölgəsiydi onun sirdaşı,
Bir də həmdəmiydi eşqin göz yaşı
Kölgəyə dərdini açdıqca dilbər,
Qonşusu yatmırdı onun gecələr.
Odla su arası olmuşdu yeri,
Bir pəri üzlüydü o gözəl pəri.
Qadının nəğməsi cəhrə səsidir.
Ox isə şahların ov həvəsidir.
Leyli iki başlı iyi ataraq,
Bir başlı ox aldı, ah çəkdi ancaq.
Sarsınıb atdığı bir başlı oxdan,
İki başlı iy də oldu sərgərdan
Dərya-dərya yığıb dərd ilə qəmi,
Gözündən tökürdü o, gəmi-kəmi.
O, pərdə dalında qəmlər yedikcə,
Qəmlər əridirdi qəlbini təkcə.
Qulağa bir qızıl halqa taxaraq,
Halqa tək qapıya asırdı qulaq.
Eşqin halqasını öz qulağından
Başqa bir insana verməzdi bir an.
O, ay çeşməsinə baxıb dalardı.
Gözləri çeşmə tək yolda qalardı.
Bəlkə bir sifariş gələ Məcnundan,
Ya quru bir salam eşidə ondan.
Arabir əsdikcə Nəcdin küləyi,
Bir vəfa duyurdu qızın ürəyi.
O yandan bir bulut gəlsə bu yana,
Umud damlaları verirdi ona.
Evin hər yerindən, hər bucağından
Yarın qəzəlini duyurdu canan.
Leyliyə bazardan gələn hər uşaq
Baxırdı, Məcnundan söz oxuyaraq.
Damının altından keçdikcə hər kəs,
Qəzəl söyləyərdi ona bir nəfəs.
O dünya camallı nazəndə dilbər
Qəlbindən qoşardı gözəl şerlər.
O bakirə gözəl, bir sənətkardı,
Özü tək bakirə sözləri vardı.
Məcnunun dilindən söz düzəldərək,
Cavab da yazırdı o gözəl mələk.
Məcnunun şeriylə yandıqca pəri,
Ona su səpərdi öz şerləri.
Kağızı gizlində isladıb qanla,
Ona söz yazardı min həyəcanla.
…
Salam göndərərdi sərvə yasəmən.
Kimə rast gəlsəydi o məktub, inan,
Oxuyub oynardı o, şadlığından.
Aparıb Məcnuna verərdi ki, bir
Desin cavabında o gözəl bir şer.
O da canan yazan söz əvəzinə,
Axıcı bir qəzəl deyərdi yenə.
Demək, bu həsbhal qəlbin səsiydi.
İki sevgilinin deyişməsiydi.
O aşiq bülbüllər ötəndən bəri,
Qırıldı dünyanın bütün qəmləri.
Dinib danışdıqca o qoşa sazlar,
Qopdu simlərindən gözəl avazlar.
Rudla çəng çalsa da iki nəğməkar,
Bir qəlbin səsini verirdi onlar.
Onlar ki, hər dərdi şerə salardı,
Başqası çəngdə, neydə çalardı.
Nəğmə düzəltdikcə iki nəğməkar,
Çalıb oynayardı evdə uşaqlar.
Tənə qapısını açıb yenidən,
Böhtan uydurardı onlara düşmən.
Ağlamaq tutardı axır onları,
Göz yaşı yuyardı o böhtanları.
Tamam bir il keçdi bu münval ilə,
Onlar dolanırdı bir xəyal ilə.
Baharın tərifi və Leylinin xurmalıq tamaşasına getməsi
Sərdi xalısını səhraya min gül,
Bəzədi torpağı susənlə sünbül.
Ağacda qonçalar baxdı göz-gözə,
Bənzədi qayğısız, gülər bir üzə.
Qırmızı lalədən sarı çiçəkdən
Təbiət bir bayraq qaldırdı bilsən.
Baxıb bostandakı, bağdakı hüsnə,
Bülbül rübabını basdı köksünə.
Üstünə şeh düşmüş yaşıllıqlar da
Zümrüdə bənzərdi o ilk baharda.
Çəmənlər başına bürümüşdü şal,
Lalənin yarpağı olmuşdu xal-xal.
Hələ, nəzər yetir bənəfşələrə,
Zülfünü darayıb tökmüşdü yerə.
Qonça, kəmərini bağlayıb bərk-bərk,
Tikandan ox tutub atırdı, gerçək.
Güllər ipək geyib bəzənən zaman
Külək yapışmışdı sırğalarından.
Gül rəngli günəşdən açıb neylufər,
Suyun qarşısında atmışdı süpər
Şümşad tellərinə çəkib şanəni
Nar gülü yığırdı nara danəni.
Ətrinin ağzını açdıqca sünbül,
Baxıb əl verirdi ona qızılgül.
Od tutub alışan nərgiz də bu an
Qızdırmalı kimi qalxdı yuxudan.
Şərab qətrələri qaynayıb haman.
Yavaşca axıtdı damarında qan
Axıtdı yasəmən can bulağını,
Nəstərən yıxadı gül yanağını.
Qızıl gül qorxaraq açdı gözünü,
Nazlandı misilsiz görcək özünü.
Beldəki qılınca bənzərdi süsən,
Yox, o sıyırmaydı, səhv elədim mən.
Quşlar dil açmışdı bağda hər yandan,
Baş açmaq olmazdı hərzə-hədyandan.
Turac ürəyindən kabab bişirir,
Qumru sinəsindən ona duz verir.
Çinar başındakı göyərçin səsi
Deyirdi aləmə yar zümzüməsi.
Ağacda bülbül də qan yaş tökərdi,
O da Məcnun kimi nalə çəkərdi.
Gül də Leylidəki o vüqar kimi,
Çadırdan çıxmışdı tacidar kimi.
Baxıb gül fəslinin çəmənlərinə,
Leyli qədəm basdı onun seyrinə.
Sonra saçlarını hörərək yenə,
Su səpdi gülünün yaqut rənginə
Haman qəbilənin gözəl qızları
Aldı ortalığa bizim dildarı.
Ərəb torpağında türk idi onlar,
Xoşdur ərəbboylu türk olan nigar.
Sənəmlər içində gedir xuraman,
Yaman göz dəyməsin ona heç zaman.
Bağda bitkilərin seyrinə dalsın,
Gülün kölgəsində dincini alsın.
Piyala uzatsın ona nərgizlər,
Lalədən öyrənsin təzə bir xəbər.
Bənəfşə zülfündən aldıqca işıq,
Camalı güllərə olsun yaraşıq.
Boy atmaq öyrətsin sərvə özündən,
Utansın yasəmən onun üzündən.
Qönçənin ətrindən min bac istəsin,
Çəmənlər mülkündən xərac istəsin.
Boyu kölgə salsın çəmən üzünə
Gülsün o sərv ilə səmən üzünə,
Yox, yox onun qəsdi bu deyil, bilsən,
Nə güldür, nə sərvdir, nə də nəstərən.
Onun məqsədi də, eşqi də təkdir,
Bir bucaq axtarıb, min ah çəkməkdir.
Bülbülə sirrini açmaq istərdi,
Bəlkə təzələnə yenidən dərdi.
Bəlkə gülüstanda əsən küləklər
O qərib aşiqdən verə bir xəbər.
Bəlkə də açıla qəlbinin bağı.
Qalxa sinəsindən ayrılıq dağı.
O yerdə bir gözəl xurmalıq vardı,
Çin nəqqaşlarından bir yadigardı.
Onun cərgə-cərgə xurmalıqları
Sanki yol salmışdı behiştə sarı.
Bu xoş seyrangaha - başdan, binadan
Ayaq basmamışdı canlı bir insan.
Leylinin yanında bir bölük nigar
Gəlib o çəmənə yetişdi onlar.
Leyli yaşıllıqda oturdu gül tək,
Otlardan belinə kəmər çəkərək,
Hayana dəydisə onun nəfəsi,
Açıldı süsənin, gülün qönçəsi.
Hansı çəmənə ki, əli çatardı,
Şümşad göyərərdi, sərv boy atardı.
O sərv boylular, o gül üzlülər
Şadlanıb güldülər orda bir qədər.
Bir an qoşuldusa şadlığa Leyli,
Çox da bağlanmadı məclisə meyli.
Tutu quşu kimi o sövdalı qız
Bir sərvin altına oturdu yalnız.
Gizlicə sızladı mehribanlıqla,
Sonra dilə gəldi bir xoş qılıqla:
"Sən ey eşqə layiq, əziz dildarım,
Sən mənə layiqsən, mən sənə, yarım.
Ey sərv qamətli, coşqun həvəsli,
Ey atəş ürəkli, sərin nəfəsli,
Nolar ki, görəsən sən də bu bağı!
Gəlib qaldırasan sinəmdən dağı.
Nolar, bir tapasan bu bağda məni!
Sən sərvi görərsən, mən də narvəni.
Tutaq ki, dözmürsən məni görməyə,
Mənim bu bağçamdan qaçırsan niyə?
Söylə, sifarişin gəlməyir nədən?
Layiq deyiləmmi bu vəfayə mən?"
Söz sona çatmamış eşitdi bir səs,
Elə bil bir anlıq kəsildi nəfəs.
Qəzəl oxuyurdu yolda bir nəfər,
Məcnunun şeriydi o gözəl əsər:
"Ey mənim pərdəmi açan cananım,
Qoy olsun umudun pərdə tutanım.
Məcnunu boğmuşdu qan dalğaları,
Leyli o yazığı anırmı barı?
Məcnunun bağrını yandırır ələm,
Leyli hansı qəlbə su səpir bu dəm?
Məcnunun qəlbini dəlmiş ox, tikən,
Leyli nə naz ilə yatır, görəsən?
Məcnun min ah çəkib ağlayır burda,
Leyli necə şadlıq axtarır orda?
Məcnun dərd içində, dağ içindədir,
Leyli hansı bahar, bağ içindədir?
Məcnun qəm zənciri vurmuş özünə,
Leyli gülümsəyir kimin üzünə?
Məcnunun ürəyi ürkmüş hicrandan,
Leylinin xəyalı nədir bu zaman?"
Bunu dinlədikcə, qızın göz yaşı -
Tökülüb, yumşaltdı torpağı, daşı.
Bağdakı qızlardan birisi bu an
Leyliyə baxaraq gözünün altdan,
Gördü ki, dərd çəkir o gözəl pəri,
Eşqə mehribandır onun gözləri.
Sonra evlərinə qayıtdı qızlar,
Sədəfə dürr kimi girdi o nigar.
O qızın qəlbində qalmadı bu sirr,
Gedib anasına söylədi bir-bir.
Məqsədi buydu ki, anası yenə
Bir çarə axtarsın onun dərdinə.
Bu nakam gözəlin anasına bax,
Qəfəsdə quş kimi o çırpınaraq,
Dedi: "Özbaşına qalsa bu nigar,
O, Məcnun olmuşdur, bu da məst olar.
Onu səbr etməyə çağırsam əgər,
Qorxuram məhv olub əlimdən gedər".
Onun həsrətiylə hey yana-yana
Səbr edib dözürdü yenə də ana.
Leyli dörd divarda bir xəzinə tək,
Ay kimi çadırda yaşayırdı tək.
Bulutdan tutqundu çəkdiyi ahlar,
Qında qılınc kimi olmuşdu qəmxar.
Əzab içindəydi o nazlı mələk
Varmı məhəbbətlə şad olan ürək?
Kitabxana.az · https://kitabxana.az/works/nizami-leyli-ve-mecnun-19
← → düymələri ilə keçid, R — təsadüfi şeir
Müəllifin digər əsərləri
Xosrov ilə Şapur danışan zamanGördülər qərq oldu bir nura cahan.
Xosrov və Şirin, fəsil 89Firuzə göylərə işıq saçıldı,Sübhün gəlininin bəxti açıldı.
Xosrov və Şirin, fəsil 90Səadət bir gülü bəslərsə əgər,Bəslədiyi gülə həvəskar istər.
Xosrov və Şirin, fəsil 91Bir gün şah Şirinlə məclis qurmuşdu.Söhbət ədalətdən, bilikdən düşdü.
Başqa şairlərin şeirləri · Təbiət və bahar
Dəli könül, nə məlulsan,Məgər ol nazlı yar getdi,
Bir kəs ki, qəm düçarı ola, ağlar, ağlamazBir kəs ki, qəm düçarı ola, ağlar, ağlamaz?Ənduhu qüssə yarı ola, ağlar, ağlamaz?
GülÇün olur fəsli-bahar, eylər özün izhar gülƏndəlib məstü xabından qılar bidar gül
MənEy gül, rəhmin kəsmə məndən,Valehü heyranınam mən.