Nazimin ifadəsi
Ol zamandan ki, etdi həft abaÜmməhat izdivacini peyda,Gəldi ondan vüc udə çox fərzənd.Bəzi biəqlü bəzi danişmənd.Mən dəxi bir yeganə fərzəndəm,Deyiləm naxələf, xirədməndəm.İki yüz əlli birdə bədi-həzar,Əsri-Sultan Məhəmmədi-Qacar,Rumə Əbdülməcid idi sultan,Oldu darül-viladətim Şirvan.Hansı Şirvan, o gülsitani-qədim –
**Konda Şirvanşəhilər oldu müqim.Nə Şəmaxi ki, onda İzzəddinNəzmdən zahir etdi sehri-mübin.Məsqətür-rəsi-paki-Xaqani,Hünərin Zülfüqari-bürrani.Nə Şəmaxi ki, onda sübhü məsaVerdi rüxsari-şeri-Bədr ziya,Nə Şəmaxi ki, onda təbi-BaharEtdi yüz min baharlər izhar.Qıldı Rusiyyə çün onu təsxir,Oldu rövnəqdə saniyi-Kəşmir.Olmuş ikən səfadə rəşki-cinan,Tapdı eynül-kəmaldən nöqsan.Etdi Şirvanı payimali-məlal,Rəcfətül-ərzü sədmeyi-zilzal.Xəlqi-Şirvan olub pərakəndə,Hər biri bir qəribə məskəndə.Dağılıb, şəhri qoydular bərbad,Etdilər Badkubəni abad.Qaldı bir parə bisərü saman –Ki, yoxuydu fərarə tabü təvan.İmperaturi-Rusi-valaşanƏhli-Şirvanə qıldı çox ehsan.Qıldı çox xanə xəlq üçün təmir,Leyk təqdirə olmadı tədbir.Əhli-Şirvan hənuz edəllər hesabKüreyi-ərzi qətreyi-simab.Müddəti-ömrdə məni-dilgirNeçə yol xanə etmişəm təmir.Eyləyib axirət evin bərbad,Eylədim xanimanımı abad.Vəzi-həml etdi çün məni madər,Pədərim dari-xüldə etdi səfər.Adımı qoydular çü Seyyid Əzim,Düşdü bəhri-qəmə bu dürri-yetim.Oldum ol gün ki, çardəh salə,Düşmədim fikri-dövlətü malə.Eylədim arifanə kəsbi-ülum,Gah Bəğdad məskənim, gah Rum,Eylədim Misrü Şamdə məva,Gah yerim Yəsrib oldu, gah Bətha.Oxudum nəhvü sərfü fiqhü üsul,Hikmətü heyət eylədim məhsul.Ta ki müstəcmii-ülum oldum,Nəzəri-əhli-əsrə şum oldum.Olmadı çünki məndə malü mənal,Mənə öz elmim oldu vizrü vəbal.Eylədim ta ki hər büsatə güzər,Məni gördükdə xəlq söylədilər:Budu gəldi səfahətin kani,Hacı Seyyid Əzim Şirvani!Küreyi-ərzi fərz edər səyyar,Zəlzələ baisin bilibdi buxar.Söyləyir şəms qütbi-aləmdir,Fələki-nöhhüm ərşi-əzəmdir.Bir görün ki, olubdu bu cahilİnqilabi-ənasirə qail.Söyləyir gah su həvayə dönər,Gah həva su olub səmadən enər.Ab olur atəşü həm atəş ab,
**“İnnə hazəl məqalə şeyün ücab”Allah, Allah, bu küfrü tüğyandır!Demək olmaz ki, bu müsəlmandır!Ey səfihü dəbəngü nahəmvar,Bu xəyalından eylə istiğfar!Bunu təlqin edib sənə şeytan,Şəri-paki-Mühəmmədidən utan.Hükəma qövlünün nədir səməri?Qalmasın fəlsəfilərin əsəri!Var cahanda gözəl hekayətlər,Neçə min nazənin rəvayətlər.Nəzm qıl “Qisseyi-Güləndam”i,Eylə məlum eşqi-Bəhrami.Kərəmin Əsli ilə yaz vəslin,Kəşf qıl Əsli xanımın əslin.De “Koroğlu”, cahanı canə gətir,Qıratın vəsfini bəyanə gətir.Söylə nəqli-Qəribdən hərdəm –Ki, onun yarı idi Şahsənəm.Eşidənlər kəlamın olsun şad,Söyləsinlər ki, mərhəba, ustad!Qala aləmdə yadigar sözün,Ola sövqati-hər diyar sözün.Nə gərəkdir hekayəti-xilqət,Nə gərəkdir bizə o keyfiyyət?Bu nə sözdür ki, xəlqi-kövnü fəsadNə qərar ilə oldular iyçad?!Nə gərəkdir fəzilət izharı,Həq-təala bilir bu əsrarı.Olmayıbdır əgər sözün kutah,Başla nəqli-Koroğlu, bismillah!
Kitabxana.az · https://kitabxana.az/works/seyid-ezim-nazimin-ifadesi
← → düymələri ilə keçid, R — təsadüfi şeir
Müəllifin digər əsərləri
Həmd ola ol xaliqə sübhü məsa –Kim, yetirib feyzi cahanə səfa!
Dastanın yazılma səbəbiDün birinə nəql elədim, ey filan,İstəyirəm nəzm ola bir dastan
Həzrəti-İsanın hekayəsiHəzrəti-İsa ilə beş-on nəfərBir günü bir yerdən edirdi güzər.
Dastanın başlanğıcıNəql eləyim gəl sənə bir dastan,Farsi ilə nəzm eləyib bastan.
Başqa şairlərin şeirləri
Gəl görüm, gəlişin nerdən, çeşmi siyah, nöycavan,Həsrətəm didarına, çəkirəm ah nöycavan,
BənzərsənGözəl adəm, hansı pərdən gəlirsən,Mən ha bilim, sən cananə bənzərsən
Tarixi-Cədidi QarabağMİRZƏ RƏHİM FƏNAMirzə Rəhim Fəna (1841-1929) Azərbaycanın tanınmış şairi və ictimai xadimlərindən biridir. Xan qızı adı ilə məşhur olan Xurşidbanu Natəvanın yanında xidmət etmişdir. 1864-cü ildə Mirzə Rəhim Fənanın təşəbbüsü ilə Şuşada "Məclisi-üns" ədəbi məclisi yaradılmışdır. Sonralar da o, məclisin rəhbərlərindən biri olmuşdur. "Məclisi-üns" haqqında dəyərli xatirələri ikicildlik "Azərbaycan ədəbiyyatı" əsərində əlavə şəklində çap edilmişdir. Şeirlərindən nümunələr inqilabdan əvvəlki dövri mətbuatda: "Təzkireyinəvvab", "Riyazül aşiqeyn" əsərlərində çap olunmuşdur. Tarixə və ədəbiyyata geniş marağı olan Mirzə Rəhim Fənanın "Tarixi-cədidi Qarabağ" əsərindən yalnız bəzi fraqmentlər mühafizə edilmişdir ki, oxuculara təqdim olunur. Əsərin ərəb əlifbasından transliteriyasını Arif Ramazanov etmişdir.
Gəraylı: Nə baxarsan oğrun-oğrunNə baxarsan oğrun-oğrun,Oxşar marala gözlərin,