ای خوش آن دم که بهر نیک و بدم کار نبودبیمم از طعنه اغیار و غم یار نبود

روش عاشقی و عشق نمی دانستمدل بی درد من از درد خبردار نبود

پرده دیده ام آلایش خونابه نداشتخار خارم ز گلی در دل افگار نبود

در نظر جلوه نمی کرد مرا شاهد حسنصورت عشق در آیینه اظهار نبود

غفلتم داشت ز دام غم هر قید برونبحریم حرم قید مرا بار نبود

عاقبت رشک بر آسایش من برد فلکبهر دردم بوجود از عدم آورد فلک

جان آشفته گرفتار دل شیدا شدتن سرگشته اسیر الم دنیا شد

روح را وسوسه شوق بدن برد ز جادیده را دغدغه ذوق نظر پیدا شد

سینه خالیم آتشکده محنت گشتسر بی درد سرم جلوه گه سودا شد

شاهد پرده نشین اثر فطرت منپرده انداخت ز راز و بجهان رسوا شد

دل و جان و تن من مایل دنیا گشتنددر میان من و جان و دل و تن غوغا شد

عاجز و بی کس و مغلوب چو دیدند مراهر سه در سلسله ظبط کشیدند مرا

اقتدای تن و جان و دل شیدا کردممدتی عاشقی شاهد دنیا کردم

بودم آسوده گرفتم ره تشویش و تعبداشتم راحت دل دغدغه پیدا کردم

بهر آرام تن و کام دل و راحت جانرنجها بردم و اسباب مهیا کردم

گشت اسباب پریشانی من در عالمبهر جمعیت خود هر چه تمنا کردم

هیچ سودا گره از کار دل من نگشودچون شدم عاجز و ترک همه سودا کردم

عشق پیدا شد و گفتا که رفیق تو منمآتش افکند ز غیرت بدل و جان و تنم

بغم عشق گلی کرد گرفتار مرادر عجب آتشی انداخت بیکبار مرا

گاه در جلوه درآورد قد رعنا راگاه بنمود خم طره طرار مرا

گاه سویم نظر از نرگس شهلا افکندگاه با زلف سیه کرد گرفتار مرا

سوخت بر سینه ام از آتش محنت صد داغریخت خون جگر از دیده خونبار مرا

آه از آن سیمبر سرو قد لاله عذارکه دمادم بجفا می دهد آزار مرا

می شود شاد دل او بدل آزاری منهیچگه رحم ندارد بگرفتاری من

تا گرفتار نبودم سر آزار نداشتسر آزار من زار گرفتار نداشت

نظر مردمی از نرگس او می دیدمغمزه خونی مردم کش خونخوار نداشت

یاد می کرد ز من حال دلم می پرسیدباخبر بود تغافل ز من زار نداشت

روش جور ز اغیار نیاموخته بودفرح بزم وصالش غم اغیار نداشت

هر دم از صحبت او ذوق دلم می افزودمی او رنج خمار و گل او خار نداشت

لطف او عین ستم بود نمی دانستمقصد او صید دلم بود نمی دانستم

کرد چون صید دلم روی ز من پنهان کردجورها بر من آشفته سر گردان کرد

گوش بر قول رقیبان بداندیش نهادهر چه آموخت ز بیداد بجانم آن کرد

من چه گویم که چها کرد بجانم ز جفاآن ستمگر بمن آن کرد که آن نتوان کرد

دل بامید وفا داشت گرفتاری اوبجفا خانه امید دلم ویران کرد

نه توان همدم او شد نه توان دل بر داشتچه کنم چاره من چیست مرا حیران کرد

دوش از پرده ناموس برون افتادمیافتم فرصت و این راز برو بگشادم

کای دل زار من آزرده آزار غمتقامتم خم شده بار بلای ستمت

نیست یک دم که دلم از تو نبیند ستمیچند بینم من بی دل ستم دم بدمت

پیش ازینت نظر مرحمتی با من بودداشت چشم تر من سرمه ز خاک قدمت

چیست جرمم چه شد آیا که خلاف ره و رسمدور شد از سر من سایه لطف و کرمت

پیش ازین بار الم بر من بی تاب منهکه نماندست مرا طاقت بار المت

گفت ما سیمبرانیم ز ما مهر مجوسخنی را که بر ما نتوان گفت مگو

گفتم ای سیمبر سرو قد لاله عذارمایل ظلم مشو جور مکن بر من زار

اثر خوب ندارد روش بی رحمیرحم کن رحم که از عمر شوی برخوردار

مردم چشم مرا غرقه خوناب مکنمردمی کن مشو از مردم مردم آزار

سخن باطل اغیار مخالف مشنوجانب یاری یاران موافق مگذار

غره بر خوبی صورت مشو از راه مروزود باشد که ز حسن تو نماند آثار

بدمد سبزه تر گرد گل رخسارتآتشت دود کند سرد شود بازارت

عزم سیری سر کوی تو نماند کس رامیل نظاره روی تو نماند کس را

نکند میل تو خاطر نکشد سوی تو دلتاب بر تندی خوی تو نماند کس را

هر سر موی تو خاری پی آزار شودسر مویی غم موی تو نماند کس را

سوی هرکس که روی از تو بگرداند رویاثر میل بسوی تو نماند کس را

رهد از قید تو جان در دل شیدا هوسیبخط غالیه موی تو نماند کس را

آنچنان زی که دران روز ملالی نکشیالم طعنه هر شیفته حالی نکشی

پند بی حاصل من در دل او کار نکردکرد آزار دل اندیشه ز آزار نکرد

بر گرفتاری من رحم نیامد او راترک آزار من زار گرفتار نکرد

بهر محنت دل من چون دل او سخت نبودصبر بر محنت آن شوخ ستمگار نکرد

کردم آهنگ سفر از سر کویش ناچارچه کنم چاره درد من افگار نکرد

چند روزی که شدم بسته دام غربتچه جفاها که بمن حسرت دیدار نکرد

دم بدم خون دل از دیده روان می کردماشک می ریختم و آه و فغان می کردم

گره از کار دل زار بغربت نگشادبلکه هر لحظه ز یادش غم دل گشت زیاد

اشک می راندم و می برد ثبناتم را سیلآه می کردم و می رفت قرارم بر باد

درد می گشت فزون محنت دل می افزودلذت دولت دیدار نمی رفت ز یاد

باز از غایت بی صبری و بی آرامیآرزوی وطنم در دل آواره فتاد

چو رسیدم بوطن بهر تماشا رفتمسوی آن شمع که برجان من این داغ نهاد

دیدمش سبزه بر اطراف گلستان داردصفحه مصحف رویش خط ریحان دارد

سبزه اش پرده حسن گل رخسار شدهخط آزادی دلها گرفتار شده

عاشقان کرده همه ترک طلبکاری اوهمه را او ز سر شوق طلبکار شده

همه منتظران قطع نظر کرده از اوهمه معتقدان منکر اطوار شده

نشأه باده غفلت ز سرش رفته برونمستی داشت بخود آمده هشیار شده

راست مانند گدا پیشه که خود را در خوابپادشه دیده و زان واقعه بیدار شده

سوخته بر دل او آتش حسرت صد داغز پریشانی جمعیتش آشفته دماغ

سوزش داغ دل من ز خط او کم شدبی تکلف خط او داغ مرا مرهم شد

اندک اندک غم عشقم به کمی روی نهادرفته رفته دل غم پرور من خرم شد

گرچه او شیفته دل گشت و پریشان خاطردل من بی الم و خاطر من بی غم شد

جان که از عیش و طرب محنت محرومی داشتبحریم حرم عیش و طرب محرم شد

دل که غافل ز هوا و هوس عالم بودباز مشغول هوا و هوس عالم شد

من که بی دردی خویش و غم آن را دیدمصبر ناکرده بآن حال سبب پرسیدم

گفتم ای سرو روان شیوه رفتار تو کوخوبی طلعت و شیرینی گفتار تو کو

سالکان ره سودای تو آیا چه شدندعشقبازان دل افکار گرفتار تو کو

چه شد آیا که اسیران تو در بند نیندمی کیفیت لبهای شکر بار تو کو

گفت بر من چه زنی طعنه ترا نیز چه شددل سودا زده و دیده خونبار تو کو

سبب تفرقه مجمع احباب تو چیستاثر سلسله طره طرار تو کو

کار صورت همه فانیست ازو دل بردارگر بقا می طلبی دامن معنی بکف آر

کرد ذوق می این پند موافق مستمهمه بر هم زدم از قید علایق رستم

غرقه بحر شدم و ز نظرم رفت سراببت من بود بت من بت خود بشکستم

یافتم راه بسر حد حقیقت ز مجازمرده بودم بحیات ابدی پیوستم

دست بر دامن آن عشق زدم بهر بقاکه ز دستم نرود گر رود از هم دستم

شد یقینم که کدورت همه در ملک فناستطلب ملک بقایم پس ازین تا هستم

یارب از کار فضولی گره غم بگشاز مجازش برهان راه حقیقت بنما

Necə xoş günlər idi bilməz idim yaxşı, yaman,
Yar qəmi çəkməz idim, qorxmaz idim düşmandan.

Eşq sevdasinə, aşiqliyə biganə idim,
Könlüm asudə idi dərddən, həm dərmandan,

Olmamışdı gözümün pərdəsi qanla rəngin,
Ürəyimdə yox idi xar o güli-xəndandan.

Dəyməmişdi gözümə surəti-eşq ayinədə,
Çıxmamışdı üzə hüsnün gözəli pünhandan.

Hələ pabənd deyildim hərəmi-eşqidə mən,
Qəflət azad eləmişdi məni ol zindandan.

Mənim asayişimə qibtə ilə baxdı fələk,
Bu cəhanə gətirib, dərd oduna yaxdı fələk.


Canım aşüftə, əsiri-dili-şeyda oldu,
Cismim avarə, düçari-qəmi-dünya oldu.

Ruhumu vəsvəseyi-şövqi-bədən sarsıtdı,
Gözdə görmək həvəsi get-gedə peyda oldu.

Möhnət atəşkədəsi şö’lələnib sinəmdə,
Başımın ağrısının illəti sevda oldu.

Fitrətimdən doğulan pərdənişin bir dilbər,
Pərdəni atdı, açıb sirrini, rüsva oldu.

Cismü can ilə könül meyl elədi dünyayə,
Söz uzandı aramızda, sonu qövğa oldu.

Gördülər bikəsü məğlubü günü tirə məni,
Hər üçü bağladılar zülm ilə zəncirə məni.


Cismü canü dili-şeydayə itaət etdim,
Mən də bu aləmə izhari-məhəbbət etdim.

Cism aram, könül kam tapa, can rahət
Deyə, öz həmdəmimi dərd ilə möhnət etdim.

Mənim aləmdə pərişanlığıma oldu səbəb,
Hansı təqdir ilə cəmi’iyyətə xidmət etdim,

Düşdüm asudə ikən cövrü məşəqqət yoluna,
Rahət ikən həyəcanə, qəmə adət etdim.

Qılmadı müşkülümü həll mənim sevda də,
Tərki-sevdayə odur əzmlə himmət etdim.

Eşq gəldi, dedi: bu yolda mənəm yar sənə,
Cismü can ilə könül yandı, bir od vurdu mənə.


Bir gülün eşq oduna qıldı giriftar məni,
Saldı heyrət oduna, yaxdı o xunkar məni.

Gah gözəl qəddini qarşımda nümayan etdi,
Gah əyib qatladı ol türreyi-tərrar məni.

Gah mənə saldı nəzər nərgisi-şəhlası ilə,
Gah qara zülf kəməndinə salıb xar məni.

Sinəmə çəkdi qəmü möhnət odundan min dağ,
Eylədi şamü səhər gözləri xunbar məni.

Qaməti sərv, üzü lalə, gümüş əndamlı,
Dilbərim etdi cəfa çəkməyə vadar məni.

Hər qədər sızlayıram mən, o gözəl şad olur,
Rəhm qılmaz mənə, könlüm evi bərbad olur.


Düşmədən qeydinə yetməzdi mənə azari,
Dərdə salmazdı cəfa ilə dili-bimari,

Mərhəmət hissi duyardım baxışından o zaman,
Qan axıtmazdı onun mərdüməki-xunxari.

Yad edib, halimi hər gün soruşardı məndən,
Tərk qılmazdı, unutmazdı bu biqəmxari.

Etməmişdi hələ əğyar ona tə’limi-cəfa,
Şən vüsal bəzminə qoymazdı qəmi-əğyari.

Söhbətindən onun artırdı fərəh qəlbimdə,
Gülünün xari yox idi, meyinin xümmari.

Lütfü zülmün yoluna getmək imiş, bilməz idim,
Məqsədi könlümü seyd etmək imiş, bilməz idim.


Könlümü ovladı, məndən üzünü etdi nəhan,
Qıldı min çövrü cəfa ilə məni sərgərdan.

Baxdı bədxah rəqibin sözünə, mən yazığa,
Nə qədər istədi zülm eylədi, tutdu divan.

Şərhə gəlməz ki, fəraqilə nələr etdi mənə,
Mən idim dözdüm, onun zülmünə dözməz insan.

Könlüm ümmidi-vəfa ilə ona bənd oldu,
Etdi ümmid evini cövrü cəfası viran.

Həmdəm olmaq da çətindir, onu tərk etmək də,
Nə edim, çarə nədir, dərdimə qaldım heyran.

Bir gecə atdım həya pərdəsini mən üzdən,
Fürsət əldə edib, açdım ona öz qəlbimi mən.


Dedim: ey qəlbimə hər dəm verən azar qəmin,
Xəm edib qaməti-mövzunumi bari-sitəmin.

Yetər hər ləhzə mənim könlümə səndən qəmlər,
Nə qədər tab qılım cövrünə, bitməz sitəmin.

Bir zamanlar mənə lütfün var idi, olmuş idi
Mənim ağlar gözümün sürməsi xaki-qədəmin.

Nə xəta çıxdı əlimdən, nə günahım var kim,
Məni – biçarəni tərk eylədi lütfün, kərəmin?

Bundan artıq mənə cövr eyləmə ki, bitabəm,
Təndə yoxdur o təvan ki, çəkə bari-ələmin.

Dedi: biz dilbərik, axtarma məhəbbət bizdən,
Yerini bil sözünün, etmə şikayət bizdən.


Dedim: ey sərvqəddim, simbərim, laləüzar,
Yazığam, gəl mənə zülm eyləmə, olma qəddar.

Rəhm qıl, rəhm ki, ta kam alasan ömründən,
Mehrsiz olma, olar mehrsizin axiri xar.

Mərdümi-çeşmimi qərq eyləmə qan içrə mənim,
Mərdümazar olan kəslərə olma dildar.

Doğruçu dostlara yar olmağını vacib bil,
Dinləmə, bil ki, yalandır nə deyirsə əğyar,

Hüsnünə qürrələnib çıxma yolundan, bil kim,
Hüsn tez zayil olar, qalmaz üzündə asar.

Ağarar zülfün, olar tirə o gül rüxsarın,
Tüstü qalxar ocağından, soyuyar bazarın.


Kimsə gəlməz yanına ta ki, ola qəmxarın,
Mayil olmaz görə bir kəs o solan gülzarın.

Həvəsi-vəslin ilə bir də könül çırpınmaz,
Çıxarar hövsələdən xəlqi qaba rəftarın.

Tük qədər kimsədə qalmaz həvəs o kakilinə,
Hər tükün bir tor olar, xəlqə yetər azarın,

Qurtarar canla könül meylü həvəs qeydindən,
Müşgü ənbər qoxusu versə belə rüxsarın,

Səndən üz döndərər hər bir kəsə üz döndərsən.
Meyli düşməz sənə nə yar, nə də əğyarın.

Öylə rəftar elə xəlq ilə ki, çatdıqda o gün,
Tə’nəsilə səni sarsıtmasın üşşaq bütün.


Sözlərim etmədi, əfsus, onun qəlbinə kar,
Qorxmadan könlümə hər ləhzə yetirdi azar.

Qılmadı rəhm mənim halıma, bidad etdi,
Mərhəmət istədim, o zülmdə qıldı israr.

Mən deyildim daş ürəkli o cəfakar kimi,
Qılmadı tab cəfasına onun bu dili-zar.

Etmədi dərdimə dərman o, məni-bimarın,
Tərk qıldım səri-kuyini o şuxün naçar.

Bağlanıb silsileyi-qürbətə qaldım neçə il,
Şövqi-dildarı ilə oldum ağır dərdə düçar.

Könlümün qanını gözdən mən axıtdım hər an,
Ağlayıb, göz yaşı tökdüm, edərək ahü fəğan.


Könlümün müşkülünü açmadı qürbətdə haman,
Yada saldıqca onu qəmlərim etdi tüğyan.

Ağladım, səbrimi göz yaşım axıb verdi selə,
Ahımın badinə getməkdə idi tabü təvan.

Dərdim artdı, ürəyimdə qəmü möhnət artdı,
Qılmadı tərk məni həsrəti-vəsli-canan,

Qürbət eldə başıma düşdü vətən sevdası,
Qalmadı səbrdən avarə bu könlümdə nişan.

Vətənə çatdım, onun kuyinə oldum azim,
Canıma od vuran o dilbərə baxdım pünhan.

Gördüm artıq gülünə xar dəyib, etmiş xar,
Gül solubdur, yabani otla dolubdur gülzar.


Alnını ay kimi çin pərdədə pünhan etmiş,
Hər əsir qəlb onu azadlığa ünvan etmiş.

Tərk qılmış onu həsrətlə yanan aşiqlər,
Sanki quşlar, qış olub, tərki-gülüstan etmiş.

Intizarini çəkənlər üzünə baxmaz onun,
Hali dildadələri hali pərişan etmiş,

Qalmamış onda daha badeyi-qəflət əsəri,
Sərxoş imiş, oyanıb, dərdinə dərman etmiş,

Sanki rö’yadə gədapişə görübdür, tale’,
Çıxarıb təxtə onu, ölkəyə sultan etmiş.

Həsrətindən, oyanırkən ürəyi qanə dönüb,
Hamı aşiqləri bir cəm’i-pərişanə dönüb.


Qəmli gördükdə onu, könlüm açıldı kəm-kəm,
Hali qəlbimdə olan dağlara qoydu məlhəm.

Yaralı könlümü tərk etdi az-az, eşq qəmi,
Get-gedə xatiri-qəmpərvərim oldu xürrəm,

O pərişan görünüb, xatiri olduqca məlul,
Mən unutdum kədəri, qüssəni, oldum biqəm,

Can ki, məhrum idi eyşü fərəhü işrətdən,
Eyşü işrət hərəminə yenə oldu məhrəm.

Aləmin zövqünü, şövqini unutmuş könlüm,
Yenidən anladı kim, şövq evidir bu aləm.

Mən onu qəmli görərkən özüm oldum xoşhal,
Dözmədim, verdim ona tə’n ilə bir böylə sual.


Dedim: ey sərvi-rəvan, şiveyi-rəftarın hanı?
Ay kimi parlaq üzün, bal kimi göftarın hanı?

Əyilən ruyinə sevdalı o qaşlar nə olub?
Eşq zəncirinə yüzlərcə giriftarın hanı?

Noldu qeydindən əsirlər hamı azad oldu,
Mey kimi məst edən o lə’li-şəkərbarın hanı?

Nə səbəbdən səni tərk eylədi dildadələrin?
Onları bəndə çəkən türreyi-tərrarın hanı?

Dedi: tə’nə oxuna tutma məni, söylə sənin
Noldu sevdalı başın, dideyi-xunbarın hanı?

Surəti-zahirə bənd olma, o fanidir, bil,
Əbədiyyət ara, ver surəti-mə’nayə könül!


Bu nəsihət meyli çün etdi məni məstü xumar,
Qırdım hər qeydi ki, insani cəhanə bağlar,

Dənizə batdım, önümdən çəkilib getdi sərab,
Büt mənim öz bütüm idi, o bütü qıldım xar.

Batili tərk edərək, Həq yolunu tutdum mən,
Ölü ikən dirilib, aləmə gəldim təkrar.

Yaşamaqçın mən o eşqin ətəyindən tutdum
Ki, əlim getsə də, daim o ətək əldə qalar.

Fani aləmdədir hər qüssə, yəqin oldu mənə,
Talibəm mülki-bəqayə, nə qədər ömrüm var.

Yarəb, et, müşkilini həll Füzulinin sən,
Sal rəhi-həqqə, xilas eylə xəta rahindən.

Клавиши ← → для перехода, R — случайное стихотворение

Случайное стихотворение

Другие произведения автора

Стихи других поэтов · О любви