Üçüncü pərdə
Səhifə 2 / 2 · 50%
Qorxmazov
Malades, kak raz mən sabah bu vaxt dünyaya gəlmişəm.
Dəmirov
Xoş gəlmisiniz, yoldaş Qorxmazov. Hamı hazırlıq görür.
Qorxmazov
Yaxşı, get Nadiri çağır.
Dəmirov
Nadiri? Yox, yox, qorxuram.
Qorxmazov
Qorxursan, nə olub adə?
Dəmirov
Dilim gəlmir.
Qorxmazov
Danış adə, bağrım çatdadı ki?
Dəmirov
Nadir, Nadir, bayaq, Nadir, Nadir bayaq!
Qorxmazov
Ay əclaf, sonra, sonra...
Dəmirov
Sonra, sonra Nadir... bayaq Nadir...
Qorxmazov
Dillən, nankor, dillən!
Dəmirov
Bayaq, Nadir, bayaq Nadir, işçiləri başına yığıb yavaşdan danışırdı. Tez-tez sənin adını çəkirdi. Deyirdi ki, intiqam alacağam, intiqam.
Qorxmazov
Necə intiqam?
Dəmirov
Hə, sonra mən tapşırdığın kimi onu güddüm. Gördüm stolun balaca gözünü açıb cibinə qara bir şey qoydu, tapançaya oxşayırdı.
Qorxmazov
Necə, tapança? Ölkə yiyəsizdir məgər?.. Bu saat milis idarəsinə xəbər vermək lazımdır.
Dəmirov
Tələsmə, bəlkə tapançaydı, bəlkə yox...
Qorxmazov
Bəs allah sənə gözü nə üçün verib, ay nadan? Sən şahidim olacaqsan. İntiqam, sonra da tapança. Yəqin quyuma qəsd eləmək istəyir. Yox, bu işi belə qoymaq olmaz... (Telefon zəng vurur. Dəmirov gedir.) Qulaq asıram, necə? Sizi get-gələ salıblar? Çığır-bağır salmayın. Tapança! İntiqam! Necə dəli olmuşam? İntiqam, tapança!.. Əşi rədd ol başımdan... Əlindən gələni beş qaba çək. (Trubkanı asır.)
Nadir (gəlir)
Mən gəlmişəm.
Qorxmazov
Hə? Necə! Gəlmisən? Gəlmə, gəlmə. Əlini cibindən çıxart deyirəm sənə!
Nadir
Kefim belə istəyir.
Qorxmazov
Qorxuram sənin kefin mənə çox baha otura. (Diksinir, Nadir irəlilədikcə Qorxmazov dalı-dalı gedir.)
Nadir
Sizi başa düşmürəm.
Qorxmazov
Əllərini qaldır, bir, iki, üç...
Nadir
Sizə nə olub? Tapança kimi nə açılırsınız adamın üstünə?
Qorxmazov
Aha, tapança, tapança...
Nadir
Nə tapança, canım?
Qorxmazov
Cibindəki tapança...
Nadir
Cibimdə tapança? (Ciblərini göstərərkən Qorxmazov həyəcan keçirir.)
Qorxmazov
Pencək cibini də, qoltuq cibini də, dal cibini də... (Kənara) Ürəyim bir az rahat oldu. (Nadirə) Qoçuluq dövrü çoxdan keçib.
Nadir
Əlbəttə. Bunu özünüzə deyin... Yaxşı, məni niyə çağırmısınız?
Qorxmazov
Onunçün çağırmışam ki, mənim rəhbərliyim altında sən nə ixtiyarla əxlaq pozğunluğu ilə məşğul olursan?
Nadir
Bunun sizə heç dəxli yoxdur.
Qorxmazov
Deməli bu həqiqətdir?
Nadir
Həqiqət, ya qeyri-həqiqət... Bu mənim öz işimdir.
Qorxmazov
Nə dedin? Mən heç kəsə izin vermərəm ki, əxlaqsızlıq eləyib atelya modamın və mənim avtoritetimi yerə vursun. Günah Gülarada yox, səndə imiş, sən karikaturistdə...
Nadir
Bu belə qalmayacaq.
Qorxmazov
Əlbəttə qalmayacaq.
Nadir
Mən intiqam alacağam, intiqam!
Qorxmazov
İntiqam qurtarmadı? (Qorxur, geri çəkilir.) Kimdən?
Nadir
Bu komediyanın baş rejissorundan.
Qorxmazov
Onda get teatra!
Nadir
Mənim intiqamım çox dəhşətli olacaq, çox...
Qorxmazov
Tapançayla, əlbəttə, dəhşətli olar. (Titrəyir.) Adə, məni öldürmək istəyirsən, hə?
Nadir
Bəli, sizin o çürük qəlbinizdəki murdar, ləkəli, iyrənc, əməlləri çoxdan öldürmək lazımdı.
Qorxmazov
Bu nə danışır adə... Mən vətənbazlıq eləyəndə, inqilabbazlıq eləyəndə, can qoyanda sən hələ anadan olmamışdın... Detski malçik!
Nadir
Əlimdə imkan olsaydı yaltaqlığı, alçaqlığı, qorxaqlığı, ikiüzlülüyü, lovğalığı, mənəm-mənəmliyi, sizə bənzər adamların beynindən qızmar kəlbətinlə kökündən çıxarıb zibil yeşiyinə atardım ki, sağlam cəmiyyətimizi zəhərləməsin. Bəli, sizdəki bu təmayülləri öldürmək mənim müqəddəs borcumdur. Bu qədər! (Gedir.)
Qorxmazov
Adə adam öldürmək havaxtdan müqəddəs iş olub? Vay, vay, bu nə deyir adə. Məni öldürmək... yox, yox, mən ölməyəcəyəm, mən özüm sizi öldürəcəyəm! (Zəngi basır, Dəmirov gəlir.) Adə, Dəmirov, düz deyirsənmiş, məni öldürəcəklər. Tez dost-aşnamı çağır gəlsin... (Dəmirov yalandan ağlaya-ağlaya gedir.) Yox, mən ölməyəcəyəm, ölməyəcəyəm. Yenə də prikaz verəcəyəm, qol çəkəcəyəm...
Bayramalı, Dilavər və Dəmirov birlikdə gəlirlər.
Dilavər
Bu nə qara xəbərdir, canım?
Qorxmazov
Ölüm xəbəridir ölüm, bu dəqiqə o malağanturist məni hədələdi ki, səni öldürəcəyəm.
Dilavər
Çün o...
Bayramalı
Biz ölmüşük məgər?
Qorxmazov
Ölməsəydiniz məni hədələyə bilərdilər? Ölmüsünüz? Çarı tapın görək, çarə, ölürəm.
Dilavər
Ölmə, ölmə... fikir vermə, çün o cahildir.
Qorxmazov
Görürəm sizdən mənə kömək olmayacaq. Tapdım. (Zəng vurur.) Milis idarəsidir? Danışan qonşuluğunuzdakı Qorxmazov... Bəli, bəli, atelya modnı Qorxmazovdur. Tez-tez bir milisioner göndərin! Nə üçün? Məni öldürəcəklər... Haçan? Lap elə bu dəqiqə. Zarafat nədir canım! Seryoznı deyirəm. Milisioner geciksə, mənim üstümdə özünüz də qana düşərsiniz, qana! Tez olun, daha dilim söz tutmur. (Trubkanı asır.) Dostlar! Siz də göz-qulaq olun! Daha bundan sonra mənə teloxranitelsiz gəzmək yaramaz.
Dilavər
Yoldaş Qorxmazov, biz sizi çox igid adam kimi tanıyırıq. Nahaq yerə bu qədər təlaş büruzə verirsiniz.
Qorxmazov
Adə, sən də belə? Yoxsa onu istəyirsiniz ki, gözünüzün qabağında diri-diri dərimi o qədim şair Nəsimov kimi dabanımdan soysunlar? Adə, mən ölsəm, yetim qalarsınız ki...
Bu dəmdə Gülara bir müştəri ilə içəri girir.
Gülara
Bu yoldaş...
Qorxmazov
Hə!.. Tapança? İntiqam? Hə, hə, nə olub?
Müştəri
Sizin atelya modaya gözəl bir parça vermişdim. Kostyum tikilib, sonra da əlli-ayaqlı yox olmuşdur.
Qorxmazov
Ay rəhmətlik oğlu, sən nə danışırsan, az qalmışdı bayaq mən özüm əlli-ayaqlı yox olam.
Müştəri
Bu cavab olmadı, yoldaş direktor.
Gülara
Yoldaş haqlıdır. Onun kostyumunu aparanı tapıb ağır cəzalandırmaq lazımdır.
Qorxmazov
Tapaq da... yoldaş, kostyumunu aparan qardaşım da olsa padsud verəcəyəm, padsud.
Bayramalı (büzüşür)
Yoldaş Qorxmazov, vacib işim var. İcazə verin mən gedim.
Qorxmazov
Get.
Müştəri (onu yaxalayır)
Aha, yoldaş, bir dəqiqə...
Bayramalı (müştəriyə yavaşdan)
Mən ölüm burda yox... bayırda.
Qorxmazov
Adə deyəsən tanış çıxdınız axı?
Müştəri
Özüylə yox, bu kostyumla tanışam. Axır ki, tapıldı. Budur mənim kostyumum.
Qorxmazov
Adə Bayramalı...
Bayramalı
Vallah... bir günlüyə götürdüm ki, sabah sizin şərəfli, təntənəli mübarək ad gününüzdə xəcil olmayım.
Qorxmazov
Tez get soyun kişinin kostyumunu qaytar özünə.
Bayramalı
İndi?
Qorxmazov
Əlbəttə indi.
Bayramalı
Lüt qalım deyirsən?
Qorxmazov
Axmaq, lüt niyə? Onunkini qaytar özünə. Bir başqasınınkını keçirt əyninə, qurtarsın getsin. Yoldaş, bağışla, səhv olub. Hamınız gedin. Gülara, sən qal, səninlə vajnı söhbətim var.
Gülara
Qulaq asıram, buyurun.
Qorxmazov
Gülara, gəl barışaq. (Ona əl uzadır.)
Gülara
Başa düşmürəm.
Qorxmazov
Bu uşaq məsələsinə görə gözümdən yaman düşmüşdün. Bayaqkı əhvalatdan sonra gözümdə yenə ucaldın göylərə...
Gülara
Gəlin bu barədə danışmayaq.
Qorxmazov
Niyə axı... Bayaq öz gözlərinlə görüb, qulaqlarınla eşitmədin məgər? Yoxsa yenə şübhən var?
Gülara
Bilmirəm.
Qorxmazov
Çox yaxşı bilirsən, görürəm, yaman pərtsən. Mən əvvəldən səni xəbərdar eləmişdim. Bu şairdir, bu artistdir, bu rəssamdır... nədir. Bu tayfa...
Gülara
Dedim ki, bu barədə danışmayaq, vəssalam. Gəlin əsas işdən danışaq.
Qorxmazov
Aaz, əsası elə budur də. Biz bununla da məşğul olmasaq, bəs nə ilə məşğul olacağıq. Planımızı da doldurmuşam...
Gülara
Bəli, fədakar işçilərimizin sayəsində.
Qorxmazov
Xeyr, mənim rəhbərliyim sayəsində. Xalqın gözündən pərdə asmaq olmaz.
Gülara
Düzdür... Bayramalı, Dilavər sizin gözünüzdən elə qalın pərdə asmışdır ki, onu yırtmaq çox çətindir.
Qorxmazov
Bilin ki, məni öz səmimi dostlarımdan ayırmaq çox çətindir.
Gülara
Doğrusu, siz həyatdan çox geri qalmısınız.
Qorxmazov
Uşaq-uşaq danışma, mən həyatdan geri qalmış olsaydım, bu zorbalıqda uçrejdenini mənə tapşırmazdılar. Gülara, gəl daşı ətəyindən tök yerə, əl çək o qarğaturistdən. (Kənara) Tapança, intiqam... (Gülaraya) O səni almayacaq. Bayaqkı qızın gününə salıb bütün zemnoy şarda bədnam eləyəcək... Yoxsa inanmırsan?
Gülara
Bilmirəm. Bəlkə də...
Qorxmazov
Gülara, onun adını ürəyindən poz getsin.
Gülara
Əvvəla mən onun adını ürəyimə təbaşirlə yazmamışam ki, asanlıqla poza bilim. İkinci... Bayaqkı hadisəni, soyuqqanlılıqla yoxlayıb, sonra bir qərara gəlməliyəm.
Qorxmazov
Daha buna sözüm yoxdur. O, qudurğan hələ məni öldürmək fikrinə də düşüb. (Diksinir.) Tapança, intiqam! Yox, yox, mən belə şəraitdə işləyə bilmərəm. Biri əxlaqsızlıqla məşğul, o biri stoluma göz dikib. O biri də, yəni sən...
Gülara (gülür)
Stol nə sizindir, nə mənim.
Qorxmazov
Yox, bu stol mənimdir, mənim! Qoy bu saat yuxarıya bir zəng vurum... Görərsiniz mənim gücümü... (Telefonu götürür.) Allo... zanitdir.
Gülara
Siz özünüz özünüzü ifşa edirsiniz. Bundan xəbəriniz varmı?
Qorxmazov
Məni ifşa eləyəcəksən. Tez mənim kabinetimdən bayıra çıx, yoxsa bu dəqiqə ürəyim partlar... Vay, vay...
Gülara
Oyunbaz! (Gedir.)
Qorxmazov
Yox, bunlar məni hər tərəfdən okrujeniyaya alıblar. Yox, mən də intiqam alacağam!..
Dəmirov (gəlir)
Gəldilər.
Qorxmazov
Milisionerlər?
Dəmirov
Yox... iki nəfər keçdi Gülaranın yanına. Dedilər ki, yanımıza heç kimi buraxmayın.
Qorxmazov
Qocaydılar, yoxsa cavan?
Dəmirov
Nə o, nə o. Yəqin qəmissiyadan-zaddandır.
Qorxmazov
Bayquş, ağzını xeyirliyə açsan olmaz?
Dəmirov
Nadir də bayaq məndən o Rəhilə xanımı soruşurdu.
Qorxmazov
Demədin ki, heç nə bilmirəm?
Dəmirov
Dedim. İnanmadı.
Qorxmazov
Dəmirov, get göz-qulaqda ol, mən yaman yorulmuşam. Gedim bir kəlləmi bərkidim.
Dəmirov
Xatircəm ol. (Gedir.)
Qorxmazov
Başıma nə kül töküm. Hara zəng vurum? Raykoma? Yox, ora mənim xodum yoxdur, yox... (Portfelini qapıb qapı ağzına qədər gedib cəld qayıdır.) Mən hara gedirəm, hara? (Stola). Bütün bu bəlalar mənim başıma səndən ötəri gəlir. Sən gecələr də məni rahat yatmağa qoymursan. Beynimə yerləşib, ordan çıxmırsan ki, çıxmırsan. Səndən ayrılıb evə gedəndə ürəyim xarab olur. Elə bilirəm ki, bir də sənin üzünü görməyəcəyəm. Bir özgəsi səni mənim əlimdən alacaq, mən yazıq qalacağam – kruqli yetim. Doğrudur, vücudun bir batman cansız, quru taxtadan ibarətdir. Amma səndə zorba-zorba hikmətlər, mənalar var. Bəzilərini bəzəyirsən, bəziləri də səni bəzəyir. Mən bədbəxt Qorxmazovun bəzəyi ancaq sənsən, sən! (Fikirləşir.) Məndən başqa kim burda rəhbərlik eləyə bilər axı? Heç kim, heç kim, mən özüm. Bəsdir bu qədər idarələrdə səyahət elədim, bəsdir! Son pənahım sənsən, sən! (Fikirləşir.) Bir az da fikirləşsəm, başıma hava gələr, hava... (Portfeli stol üstünə atıb oturur). Qoy hanı xəbərdar olsun ki, mən əvəzsizəm, əvəzsiz! (Bağırır.) Adə, Dəmirov, qapıda möhkəm dayan! (Gah zəngi vurur, gah telefon dəstəyini götürür.) Priyomu növbə ilə başlayacağam. Mən pastayannıyam, pastayannı!.. Rəhbərliyim davam edir i tağdalı!..
Pərdə
Kitabxana.az · https://kitabxana.az/works/suleyman-rustem-geldi-geder-ucuncu-perde
← → düymələri ilə keçid, R — təsadüfi şeir
Müəllifin digər əsərləri
Bu sözüm əfsanə yox, yalnız həqiqətdir, oğul,Millətə namusla xidmət, bir səadətdir, oğul...
Qızım ƏzizəyəEvimizə gələndə məhəbbət gətir, qızım...Öz hüsnünə bənzəyən təravət gətir, qızım!
OlmasaGülməz şeir deyən yeni sövdası olmasa,Dinməz dilindən hər sözün əlası olmasa.
Suala cavabDostlarım soruşur: “Neçə yaşın var?”Deyirəm: “Nə bilim, itibdir hesab”
Başqa şairlərin şeirləri
Yağ, ey yağış, yağ!Sulansın çöl, bağ.
DöndərdinOğrun-oğrun baxan gözəl,Bağrımı qana döndərdin.
Sən də, ey şair, əcəb dəmlər keçirdin əvvəlaSən də, ey şair, əcəb dəmlər keçirdin əvvəla,Mey içib meyxanənin babində çəkdin əssola.
Ey mənim laləzər çiçəkli bağçamEy mənim laləzər çiçəkli bağçam,Gülüstan qoynunda fəvvarə vuram,