Mirza Alakbar Sabir
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
Bayram olcaq şövkətlilər, şanlılar,Dövlətlilər, pullular, milyanlılar,
ZahidlərəAç dilini, yum gözünü, zahida,Vird oxu, heç anlama mə’nasını!
Rəhgüzari-məxluqatda bir möhtaci-məsarifEy dərbədər gəzib ürəyi qan olan çocuq!Bir löqmə nan üçün gözü giryan olan çocuq!
Vəz etdiyin inandı, sən amma inanmadın!Vəz etdiyin inandı, amma sən inanmadın!Ya liləcəb, məgər yorulub bir usanmadın?!
Analar bəzəyiGər olsa nisadə elmü irfanÖvladə edər bu yolda iman.
"Həyat"ın "Gop-gop"una cavabBu tifl ki, nuri-bəsərü şireyi-candır,Tabi-tənü arami-dilü ruhi-rəvandır,
Töhmət edir qəzetçilər, – məş’əri-nası bir belə!Töhmət edir qəzetçilər, – mə’şəri-nası bir belə!..Özlərinin, inan ki, yox fəhmü zəkası bir belə!..
Şirvan ("Şe’rimi, Molla dayı, zənbilə salsan, mənə nə?!")Şe’rimi, Molla dayı, zənbilə salsan, mənə nə?!Düşməyib ümdənü səhvən yada Şirvan, mənə nə?!
AY HARAY!AY HARAY!Ay haray, bir neçə şair, neçə şair kimilər
Bu boyda!..Nədir olur bu cocuqlar ə’yan bu boyda, bu boyda?Hara gedir bu yazıqlar, aman, bu boyda, bu boyda?
Qəmü möhnət füzun olduYetər, canım, çəkil get, etmə çox təbxiri-hürriyyət!Bizim qazqanda hərgiz oynamaz kəfkiri-hürriyyət!
"Gülüstan"-i-Sə’didən bir hekayeyi-mənzuməyə bənzətmə ("Yeki porsid əz on şəh geştə fərzənd")Yeki porsid əz on şəh geştə fərzəndKi, ey Əbdülhəmid1 əz to xirədmənd!
VERMİRƏM A!..VERMİRƏM A!..(“Mən ölüm, Molla, bizim Xankişinin qanına bax”)
Əhvalpürsanlıq yaxud qonuşma ("– Nə xəbər var, məşədi?")– Nə xəbər var, məşədi?– Sağlığın!
Hatif deyir ki ("Bəs Şəmaxidə məktəbi-nisvan")Bəs Şəmaxidə məktəbi-nisvanAçacaqdın, buna güman çox idi...
Övrət almaq, boşlamaq, övlada ad qoymaq kimiÖvrət almaq, boşlamaq, övlada ad qoymaq kimiNəsnələrdən ücrət almaqçın Qazan mollaları
Gündə üç kağızı, beş kopyanı imza edərəkGündə üç kağızı, beş kopyanı imza edərək,Rayevski çəkiyormuş nə məratib zəhəmat?!
Komediya kəmali-ləyaqətlə oyanıldıAvrustun 3-də Salamovların evində Qarabağda axır vətdə erməni-müsəlman qirğınında yaralanmış müsəlmanların mənfəətinə müdiri-məsuk uçitel Əlicabbar Orucəliyev cənablari sair ziyalı cavanlar ilə mütəffiq N.Vəzirovun dörd pərdəli “Yağışdan çıxdıq, yağmura düşdük” komediyasın səhneyi-tamaşaya qoydular. Spektakl çıxarılacaq otaq vəsi və geniş zaldan ibarət idisə də, izdiham və qələbəlikdən insan adətən yerindən hərəkət edə bilməyirdi. Tamaşaçiların boylə cəm olduqlarında ancaq ianə etmək ən ümdə məqsədləri və saf-sadiq niyyətləri olduğu hər kəsin nasiyeyi-əhvalından müşahidə olunurdu. Ianə mətlub vəchilə olmuş idisə də, spektakl dəxi müntezəm bir surətde tərtib olunmuş vəz ilə hüzurə çıxarılıb, kəmali-ləyaqət ilə oynanıldı.Cəbrayılov cənabları (Hacı Qənbər) hansi ki, öz dövleti[ni] əla dərəcədə dərk etdiyindən hərəkati-səkənatında və ədayi-kəlimat və bəyənatında ziyadə məharət göstərib, cəmaəti qah-qah ilə güldürürdü. Cənab Məhəmmədov (Aşıq Vəli) aşıqlar tərzində gözəlcə saz çalıb, xoş avaz ilə oxumağında və məlahətli oynamağında cəmaəti valeh ediyordu. Ağalarbəy Hüseynbəyov (Əşrəf) özünü səhneyi-tamaşada asudə saxlamaqla müəssir dediyi ibrətamiz sözləri tamaşaçıları məbhut etmişdi. Mustafayev (Cəbi) öz rolunu nəhayət dərəcədə əzbərləmişdi. Danışığında, hərəkətində bir hiyləkar nökəri mücəssəm ediyordu.
Bir bölük boşboğazıq, heyvərəlik adətimizBir bölük boşboğazıq, heyvərəlik adətimiz,Doludur lənət ilə, qeybət ilə söhbətimiz,
Töhmət edir qəzetçilər, - məşəri-nası bir beləTöhmət edir qəzetçilər, - məşəri-nası bir belə...Özlərinin inan ki, yox fəhmü zəkası bir belə...
Küpəgirən qarının qızlara nəsihətiQarı nənənin sözlərini sanma çərəndir,Canım, gözüm, ay qız!
Ol gün ki, sənə xaliq edər lütf bir övladOl gün ki, sənə xaliq edər lütf bir övlad,Olsun ürəyin şad!
Leyli-MəcnunEy dövlətimin zəvalı oğlum!Ey başı ağır bəlalı oğlum!
Ax!..Ax!.. necə kef çəkməli əyyam idi,Onda ki, övladı-vətən xam idi!
AÇILDIQCA SƏNİN SÜBHÜN, MƏNİM DƏ HÖRMƏTİM ARTIRAçıldıqca sənin sübhün, mənim də hörmətim artır,Qaraldıqca şəbi-tarin cəlalü şövkətim artır.
Arzu ("Nə dərs olaydı, nə məktəb, nə elmü sən’ət olaydı!")Nə dərs olaydı, nə məktəb, nə elmü sən’ət olaydı!Nə dərsə, məktəbə, elmə, filanə hacət olaydı!
Neçin verməyir? ("Bircə bu məşrutəni şah neçin verməyir?")Bircə bu məşrutəni şah neçin verməyir?Gah verir filməsəl, gah neçin verməyir?
Və’z etdiyin inandı, sən amma inanmadın!Və’z etdiyin inandı, sən amma inanmadın!Ya lil’əcəb, məgər yorulub bir usanmadın?!
Dindirir əsr bizi,-dinməyirizDindirir əsr bizi, – dinməyiriz,Açılan toplara diksinməyiriz;
Dün yatıb Mir Haşımı rö’yadə gördüm, söylədimDün yatıb Mir Haşımı rö’yadə gördüm, söylədim:Seyyidim, hicrində ərzi-şurişi-həşr eylərəm.