Abbasqulu ağa Bakıxanov · Şeir
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Sənsiz rahatlığım yoxdur, a canım,Nə şadlıq varımdır, nə xoş zamanım.
Tamahla səadət birləşməz inanTamahla səadət birləşməz inan,Tamahkar həsrətdir şadlığa hər an.
Söz yandı qələmin ucuyla həmənSöz yandı qələmin ucuyla həmən,Fitnənin əliylə soldu bağ, çəmən,
Bu şəhin zatini haq məzhəri-tofiq etdiBu şəhin zatini haq məzhəri-tofiq etdi,Namini çünki Qədir isminə tətbiq etdi.
Əsl məqsədin bəyanıEy konul, sən ibrət gotur oz başına gələndən,Başqası da ibrət alsın bu yol ilə qoy səndən.
Muştuluq xəbəriBu rəmz ilə xitab etdi Xəlilullah insana,Ona şahid ayla, gunəş, odur allah insana.
Vəzirin tədbir ilə təhlükədən xilas olmasıVəzir evə donən kimi, bir guşədə tək qaldı,Bu bəladan cıxış yolu axtarıb fikrə daldı.
Vəzirin geri qayıdıb pis fikirli düşmənləri cəzasına çatdırmasıVəzir gordu olkə daha gunbəgun gedir əldən,Səltənətin bunovrəsi sarsılır hey təməldən.
Gözlərin kim aşiqə məxmur şəklin göstərirGözlərin kim aşiqə məxmur şəklin göstərir,Əhli-fəqrə mərdümi, məğrur şəklin göstərir.
Hər kim edərsə vərdiş eşqü səfayi-yarəHər kim edərsə vərdiş eşqü səfayi-yarə,Əvvəlcə ixtiyarı atsın gərək kənarə.
Yarəb, bu od nə oddur kim, düşdü cismü canəYarəb, bu od nə oddur kim, düşdü cismü canə?Od düşdü bir ürəkdən bax cümleyi-cahanə.
Biliklər, önündə bir müşgülatdırBiliklər, önündə bir müşgülatdır,Səni dərk etməkdə ağıllar matdır.
Talein yar olsa sənə hər zamanTalein yar olsa sənə hər zaman,Hər hünər qarşında diz çökər inan!
Davada tüfəng də verir bizə səsDavada tüfəng də verir bizə səs,Düşməni məhv edir ondakı nəfəs,
Ümidim çoxdur ki, hicran tükənərÜmidim çoxdur ki, hicran tükənər,Xoş keçər bəlkə bu ömür bir qədər.
Eşqdə təmizlik haqqındaMəhəbbətdə sanma kufrə, nə də dinə uyan var,Rindlik, məstlik olan yerdə ayinlərə kim uyar?
Fikri sübutBir motəbər kitabda mən gordum belə bir xəbərİt ayağı dəyən yerə qədəm basmaz mələklər.
Vəziri məhv etmək üçün fitnəkarların tədbiriBir gun bədxah, paxıl, nacins və hiyləgər adamlar,Vəziri məhv etmək ucun birləşərək nə ki var,
Arizu eylər könül dildar gəlsin, gəlmədiArizu eylər könül dildar gəlsin, gəlmədi.Zülfü kafər, gözləri xunxar gəlsin, gəlmədi.
Bica yerə etmir qaşına səcdə hər əhbabBica yerə etmir qaşına səcdə hər əhbab,Çünki sayılar qiblə hər an guşeyi-mehrab.
Hüsn mülkündə saçın tapdı böyük bir şöhrətHüsn mülkündə saçın tapdı böyük bir şöhrət,Bu qəra üzlüyə bax gördü nə ali hörmət!
Öyrəşib bu qürbətə, oldum vətəndən bixəbərÖyrəşib bu qürbətə, oldum vətəndən bixəbər,Qəmlərə düşmüş könüldən getdi ümmidi-səhər.
Qəlbimin istəyi hər arzu, məramQəlbimin istəyi hər arzu, məram,Əqlin istəyində əks olmuş təmam.
O gözlər qəlbimi edir tarmarO gözlər qəlbimi edir tarmar,Şərabsız məst edir, yuxusuz bidar,
Yolları ey gizli, ahəstə gedənYolları ey gizli, ahəstə gedən,Həyatın məhv olar ayrılsan məndən.
Güldür bu? deyil, gül belə xəndan olmazGüldür bu? deyil, gül belə xəndan olmaz,Gündürmü? deyil; gün gecə rəxşan olmaz.
Məslək yolçularına şadlıq xəbəriSakit durma, ey sərgəştə konul işə başla sən,Dunya və din matəmini saxla belə vaxt ikən.
Qəlbimi, dinimi aldı gözəlin hicranıQəlbimi, dinimi aldı gözəlin hicranı,Dəlilik zənciri saldı saçına bu canı.
Saqi, gəl badə ver, dağılsın bu qəmSaqi, gəl badə ver, dağılsın bu qəm,Dağılsın bəlkə bu qəlbimdən ələm.
Ey könül, yanmaqdan qorxmursan sən dəEy könül, yanmaqdan qorxmursan sən də?Pərvanə xisləti varmıdır səndə?