Töhfeyi-Sami, bölmə 313

از جمله نادره گویان قم و در وادی غلوی طمع که همواره چشم بر آب و علف داشت و سر کله بلهم :اما چون طبع عالی و ذهن جلی داشت از او این نوع خصلت دور بود در اواخر عمر بگیلان رفته در سنه اثنی و اربعین و تسعمایه شاهین روح و حید را بطمع طعمه در فضای صحرای فنا پرانید در مدت عمر میانه او و مولانا حیرتی شیوه ی معارضه و منازعه مسلوک بوده یکدیگر را اهاجی رکیک کرده اند که ایراد آن لایق نیست اما جهت تبریز شهرانگیزی گفته که این چند بیت از آنجاست :

Sam Mirzə1 dəq
Şirvanda əgər bir gözələ yar olasan

Şirvanda əgər bir gözələ yar olasan,Lazımdı ki, yüz dərdə giriftar olasan,

Seyid Əzim ŞirvaniRübai1 dəq
Kiçik uluslar

Kiçik ulusların dərdi böyükdür,Böyük işğalçılar boynuna yükdür.

Rəfiq Zəka Xəndan1 dəq
Gəl, ey fəraqı məni zarü biqərar eləyən

Gəl, ey fəraqı məni zarü biqərar eləyən,Bəlalı başımı yüz qəmlərə düçar eləyən.

Əliağa Vahid1 dəq
Qəzəl 2372

گرچه انفاس گرامی سینه صرف آه کرداینقدر شد دانه خود را جدا از کاه کرد

Saib TəbriziQəzəl1 dəq
Qəzəl 181

آمد نفس صبح و سلامت نرسانیدبوی تو بیاورد و پیامت نرسانید

Xaqani Şirvani1 dəq
Qəzəl 746

باز به تنها چنین عزم کجا کرده‌ای؟وعدهٔ وصل که بود اینکه وفا کرده‌ای؟

Əvhədi Marağalı1 dəq
Rübai 1

ای کرده بلطف خود مکرم ما راوز خاک سیه ساخته آدم ما را

Məhəmməd FüzuliRübai1 dəq
Bahmağa gözüne gözümün yüzi siyehdür

Bahmağa gözüne gözümün yüzi siyehdürHâcibleri yüzün güneşinün dahi mehdür

Qazi BürhanəddinQəzəl1 dəq
Rəşidül-məmalik

İrandan Rusiya torpağına iki mötəbər qonaq gəlib: biri təqribən on il bundan qabaq Culfa yolu ilə Tiflisə varid olub, Qafqaz canişini Voronsov-Daşkovla görüşüb öpüşəndən sonra Qafqaz mədən sularına müalicəyə müşərrəf olubdur. O pəhlivanın adı Hacı Səməd xan Mərağayi Şücaüddövlədir ki, Nikolay hökumətinin İran Azərbaycanında sağ əli idi; həmin Hacı Səmədxan Rusiya konsullarının kölgəsində Rusiya qoşunlarının köməkliyi ilə yüzlərcə iranlı başı kəsdi və minlərcə günahsız əhalinin evini dağıtdı.O əjdahanın misli bu günlərdə Astara tərəfindən Bakıya varid oldu və çeka tərəfindən həbsxanaya göndərildi.

Cəlil Məmmədquluzadə1 dəq
Qəzəl 570

پیش ما قصه جام و جم و جمشید مگوهرچه میگویی بجز از طلعت خورشید مگو

Qasım ƏnvarQəzəl1 dəq
Zühur eylədi cümlə əşyada həq

Zühur eylədi cümlə əşyada həq,Qanı bir bəsirətli, açıqnəzər.

İmadəddin NəsimiQəzəl1 dəq
Töhfeyi-Sami, bölmə 320

صنعتش از تخلص معلوم و در عالم عاشقی همیشه قرین هموم و غموم، اشعارش بغایت بچاشنی و غم زدا چنانکه از ملاحظه شمه ای از آنها این معنی هویدا میگردد:غرق عرقی در دل گرم که گذشتی

Sam Mirzə1 dəq
Mehrabdə səcdə etdin adət, ey şeyx

Mehrabdə səcdə etdin adət, ey şeyx,İzhar elədin sidqü iradət, ey şeyx,

Seyid Əzim ŞirvaniRübai1 dəq
Qayğılı insan

Qəm yemə, qəlbini möhnət sarsa,Hər qəmin dəfinə fərman vardır.

Rəfiq Zəka Xəndan1 dəq
Qəm çəkmə, könül, qoy canalan can özü gəlsin

Qəm çəkmə, könül, qoy canalan can özü gəlsin,Min naz edən ol sevgili canan özü gəlsin.

Əliağa Vahid1 dəq
Qəzəl 2396

شمع ما را عاقبت اشک دمادم می خوردحاصل این بوستان را چشم شبنم می خورد

Saib TəbriziQəzəl1 dəq
Qəzəl 188

پیش لب تو حلقه به گوشم بنفشه‌وارلب‌ها بنفشه رنگ ز تب‌های بیقرار

Xaqani Şirvani1 dəq
Qəzəl 749

در هر چه دیده‌ام تو پدیدار بوده‌ایای کم نموده رخ، که چه بسیار بوده‌ای

Əvhədi Marağalı1 dəq
Müsəbbe

وقتست که شام غم هجران بسر آیددر باغ امل نخل تمنا ببر آید

Məhəmməd Füzuli4 dəq
Gözüne tîr-i hatâyî didiler çin mi aceb

Gözüne tîr-i hatâyî didiler çin mi acebYüzüne lutf-ı hüdâyî didiler çin mi aceb

Qazi BürhanəddinQəzəl1 dəq
Ticarət

Qədimül-əyyamdan ticarətin tərəqqisi İrandan başlanıb və onunçün də İran tacirlərinin qabağında hətta ingilis tacirləri də məəttəldirlər.Bu saat İran seçki ticarəti böyük meydan qazanmış. Bir buna təəccüb edirəm ki, Bakıda əyləşən İran tacirləri niyə vaxtlarını Bakıda zay edib Tehrana özlərini yetirmirlər ki, seçki yarmarkasında çox pullar qazansınlar.

Cəlil Məmmədquluzadə1 dəq
Qəzəl 571

«الا یاایهاالساقی »، مرا جام مصفا دهکه سرمستی و قلاشی ز زهد و توبه ما به

Qasım ƏnvarQəzəl1 dəq
Boyundur sidrəvü tuba, dodağın abi-heyvandır

Boyundur sidrəvü tuba, dodağın abi-heyvandır,Anın mahiyyəti-zövqün nə bilsin ol ki, heyvandır.

İmadəddin NəsimiQəzəl1 dəq
Töhfeyi-Sami, bölmə 321

از آن شهر شاعری پاکیز گوی مثل اوی، تا غایت پیدا نشده طبعش به هزل مایل و راغب بود و بدین واسطه با حکام و اکابر مصاحبت مینمود بلکه با اکثر مردم بدین طور زندگانی میکرد، هجوهای غریب میگفت و مردم هم او را هجوهای رکیک میکردند، طرفه تر آنکه بعضی از آنرا یادگرفته در مجالس میخواند و تعریف میکرد و طبعش در غزل خوب بود اما اشعار او شترگربه واقع شده و در سایر اقسام نیز شعر میگفت اما بکاری نمی آید این غزل و چند بیت از اشعار اوست :آه از این درد که مردیم و تو را پروا نیست

Sam Mirzə2 dəq
Sondu mənə piri-meykədə cami-səbuh

Sondu mənə piri-meykədə cami-səbuh,Vəh, vəh, nə səbuh, feyzi-dil, rahəti-ruh.

Seyid Əzim ŞirvaniRübai1 dəq
Yemək-içmək

Əyyaşın xəyalı içmək, yeməkdir,Yemək əyyaş üçün içmək deməkdir.

Rəfiq Zəka Xəndan1 dəq
Verməyən canını cananinə çıxsın getsin

Verməyən canını cananinə çıxsın getsin,Kim qıyır eşqdə öz caninə, çıxsın getsin!

Əliağa Vahid1 dəq
Qəzəl 2399

این جواب آن غزل صائب که راقم گفته استتیغ دایم آب در جو دارد و خون می خورد

Saib TəbriziQəzəl2 dəq
Qəzəl 205

کشد مو بر تن نخجیر تیر از شوق پیکانشبه دل چون رنگ بر گل می‌دود زخم نمایانش

Xaqani Şirvani1 dəq