Sən həmişə mənimləsən, yaxud "Boy çiçəyi"
Страница 5 из 13 · 31%
Həsənzadə
Ona «Boy çiçəyi» deyirlər. Yuxarı dağlarda bitir.
Nargilə
Nə qəribə çiçəkdir... qupquru quruyub, amma elə gözəl ətri var ki, elə bil indicə dərilib.
Həsənzadə (dərindən nəfəs alaraq)
«Boy çiçəyi» elədir... Quruyub xəzan olsa da, ətri həmişəkitək qalır. Hələlik.
Gedir. Nargilə yenə çiçəyi kitabın arasına qoyur. Şeylərin tozunu alır. Çaydanı doldurub qazın üstünə qoyur.
Nargilə (oxuyur)
Onun saçları gümüş kimi ağdır...
Onun gözlərində daima bir kədər vardır...
Mən onun nəcib əllərinə baxaraq soruşdum:
Əzizim, nə üçün həmişə pərişansan...
O gülümsəyib cavab verdi:
«Məgər ürəkdə hər nə ki var...
Açıb deməkmi olar...»
Qapının zəngi çalınır. Nargilə qapını açır. Nəzakət daxil olur. Gərgin pauza.
Nəzakət (acıqlı)
Burada nə edirsən?
Nargilə
Elə-belə gəlmişəm.
Nəzakət
Qız uşağının subay kişinin evində nə işi var?
Nargilə (sakit halda)
O məni işə düzəldir.
Nəzakət
Nə münasibətlə? O səni hardan tanıyır?
Nargilə
Mən özüm onunla tanış olmuşam.
Nəzakət
Qələt eləmisən. Onun sən boyda oğlu var.
Nargilə (sakit halda)
Səhv edirsən, onun oğlu məndən üç yaş böyükdür.
Nəzakət (qorxu içində)
Sən onunla çoxdan tanışsan?
Nargilə
Yox... bir saat bundan qabaq.
Nəzakət (təkrar qəzəblənir)
Bu dəqiqə buradan çıx, cəhənnəm ol!
Nargilə (gülümsəyir)
Cəhənnəmdə çox olmuşam, indi də cənnətə köçmək istəyirəm.
Nəzakət
Demək, sən öz doğma ananı ələ salırsan?
Nargilə (sakit halda)
Yox, ələ salmıram.
Nəzakət (mülayim tərzdə)
Heç fikirləşmirsən ki, camaat nə deyər? Yoxsa səni Həsənzadə qulluqçu tutub?
Nargilə
Qulluqçuluğun daşını daha atmışam. Onun evini yığıb-yığışdırmağımı mən özüm xahiş etdim.
Nəzakət
Sənin dəli olduğunu deyirdilər, inanmırdım.
Nargilə
Eh... inanmamağının nəticəsi nə oldu ki...
Nəzakət
Əgər sən bu saat burdan çıxıb getməsən, mən milis idarəsinə zəng edəcəyəm!
Nargilə (bərkdən gülür)
Mən on yeddi yaşımdan başlayaraq, düz doqquz il atamın təqaüdü ilə dolanıb, Fərəc Sərdarova qulluqçuluq elədim. Axırda da məni öz atamın evindən qovdu, bəs niyə onda milisə zəng eləmədin?
Nəzakət
Sənin kimi cavan qızın, təkcə yad kişinin evinə getməyi əxlaqsızlıqdır.
Nargilə
Bəs əzab... işgəncə... ədalətsizlik necə?!
Nəzakət (kövrəlir)
Niyə heylə deyirsən... Məgər səni döyüb-söyürdülər?!
Nargilə
Elə zülm var ki, döymək onun yanında muştuluqdur. Bir cüt ağarmış göz buz kimi soyuq, iyrənc baxışları ilə məni gündə yüz dəfə təhqir edirdi. Mən, on üç-on dörd yaşında qız, onun kirli tuman-köynəyini yuyurdum. Uşaqlarına dayəlik edirdim... Səhərdən axşamacan ilan kimi qabıqdan çıxırdım. Bütün bunların müqabilində isə, qulağım nələr eşitmirdi! Eh... nahaq gəlmisən, ana...
Nəzakət (ağlayır)
Nar... qızım... ağlını başına yığ. Məni ikinci dəfə bədbəxt eləmə.
Nargilə
Mən səni bağışlayıram, ana, sən də məni yaddan çıxar. Üç uşağın var... Onlar sənə bəsdir.
Nəzakət
Nargilə, qızım!..
Nargilə
Get, ana.
Nəzakət
Söz ver ki, sənin ayağın bir də bu evə dəyməyəcək.
Nargilə
O barədə fikirləşərəm.
Nəzakət (təhdidlə)
Söz ver!
Nargilə
Dedim ki, fikirləşərəm.
Nəzakət
Onu bil ki, ana üzünə ağ olanın qəbirdə də sümüyü od tutub yanar.
Nəzakət çıxır. Pauza. Həsənzadə gəlir.
Həsənzadə
Siz hələ burdaymışsınız. Nə olub? Niyə belə qəmginsiniz?
Nargilə
Görəsən, elə bir vaxt olacaqmı ki, köləlik deyilən şey Yer üzündən silinəcək? Yoxsa bu, həyatın qanunlarından biridir?
Həsənzadə (zarafatyana)
Nə danışırsınız... Biz ki, köləliyi çoxdan ləğv etmişik...
Nargilə
Mən ürək, xarakter köləliyini deyirəm. Lənətə gəlmiş qorxu hissini deyirəm.
Həsənzadə (ciddi)
Əlbəttə, min illərdən bəri insanların qanına, iliyinə işləmiş pisliklərin hamısını birdən çıxarıb atmaq mümkün deyil... Lakin...
Nargilə (həyəcanla onun sözünü kəsərək)
Ah... Bircə bilsəydiniz ki, mən birinin o birindən qorxmağına, ona yaltaqlanmasına nə qədər nifrət edirəm...
Həsənzadə
Başa düşürəm... Lakin təkcə nifrət etməkdən nə çıxar... (Kəskin şəkildə). Adamları qorxaqlığa, yaltaqlığa öyrədən səbəbləri tapıb məhv etmək lazımdır! (İlhamla). Siz bizim zavodda kimsədən qorxmayan, kimsəyə yaltaqlanmayan, öz namuslu zəhmətləri ilə hər şeyə qalib gələn oğlanlar, qızlar görəcəksiniz və o zaman inanacaqsınız ki, qorxaqlıq heç də həyatın qanunlarından biri deyil!
Nargilə
Çünki onların rəisi sizsiniz!..
Həsənzadə
Bunun əhəmiyyəti yoxdur, ya mən, yaxud da...
Nargilə (onun sözünü kəsir)
Əhəmiyyəti çoxdur. Mən oradan, o pəncərədən sizə, sizin iri və gözəl əllərinizə tamaşa elədikcə, öz-özümə deyirdim; görəsən, bu adam həyatında bir kəsdən, bir çətinlikdən qorxmuşdurmu? Sizin bu əlləriniz mənə əsil kişiliyin, cəsarətin, mərdliyin, iradənin, alicənablığın canlı bir timsalı kimi göründü.
Qısa pauza.
Həsənzadə (sözü dəyişir)
Buraları nə yaxşı yığışdırmısınız?
Nargilə (fərəhlə)
Xoşunuza gəlirmi?
Həsənzadə
Əlbəttə... belə səliqə kimin xoşuna gəlməz...
Nargilə
Divanın yerini dəyişdirdim. Etiraz eləmirsiniz ki?
Həsənzadə
Əksinə... onun əsil yeri buraymış (zarafatyana), uzan, söyüd budaqları arasından səmaya tamaşa elə.
Nargilə
Aha! Xüsusən aydınlıq gecələrdə.
Həsənzadə
Siz nə şairanə qız imişsiniz...
Nargilə (tutularaq)
Doğru deyirsiniz... yoxsa...
Həsənzadə
Doğru deyirəm...
Nargilə
Sağ olun, mən indiyəcən kimsədən özüm haqqında belə yaxşı söz eşitməmişəm.
Həsənzadə (zarafatyana)
Bəs kavalerinizdən necə?
Nargilə
Kavalerim nə gəzir?!
Həsənzadə
Necə nə gəzir? Belə gözəl qız...
Nargilə
Biri var idi, dalından dəydim, getdi...
Həsənzadə
Niyə?
Nargilə
Sifəti qız üzünə oxşayırdı. Özü də elə şit gülümsəyirdi ki, elə bil, bu saat axıb töküləcək...
Həsənzadə (gülümsəyir)
Ağlı-zadı necəydi?
Nargilə
Ağlı... (Ovcunun içini üfürür). Saman tozu! Özünü də müasir Don Juan hesab eləyirdi.
Həsənzadə
Bəs necə olmuşdu ki, siz əvvəllər onu xoşlamışdınız?
Nargilə
Gördüm ki, bəzi qızların xoşuna gəlir, mən də maraqlandım. İndiki ağlım olsaydı, heç onun üzünə də tü... («tüpürməzdim» demək istəyir, lakin sözünü dəyişir) belə baxmazdım. Siz bura köçəndən qabaqkı əhvalatdır... Onda mənim on altı yaşım var idi.
Həsənzadə
Bəs rəfiqənizin sürprizi?
Nargilə
Boşlayın. Mən sizə dedim ki, getmədim... Nə üçün bir də soruşursunuz? Yoxsa mənə inanmırsınız?
Həsənzadə
İnanıram. Tamamilə inanıram.
Nargilə (qürurla)
Mən sizə heç bir zaman yalan söyləmərəm. Ümumiyyətlə, mənim yalandan acığım gəlir. O da qorxaqlıq kimi bir şeydir. Elə deyilmi?
Həsənzadə
Elədir.
Nargilə
Mən sizin üçün çay dəmləmişəm.
Həsənzadə
Nə danışırsınız!.. Siz hardan bildiniz ki, mənim ürəyim bu saat yaman çay istəyir?
Nargilə (sevinclə)
Gətirim?
Həsənzadə
Gətirin.
Nargilə mətbəxdən bir stəkan çay, qənd, peçenye və başqa şeylər gətirir.
Nargilə
Yaxşı dəm alıb?
Həsənzadə
Əla. Bəs özünüzə niyə gətirmirsiniz?
Nargilə (tutularaq)
Özüm sizin yanınızda çay içəcəyəm?
Həsənzadə
İçəndə nə olar? (Nargilə tərəddüd içində susur). Xahiş edirəm, özünüz üçün də gətirin.
Nargilə gedib özünə çay gətirir və stul çəkib Həsənzadə ilə qabaq-qabağa oturur. Gah gülümsəyir, gah ciddi görkəm alır. Həsənzadə bunu hiss edir. Özünü nə cür aparmağını bilmir.
Nargilə
Siz atalığımla anamın mənim başıma açdıqları oyuna baxmayın, ümumiyyətlə, mənimki həyatda gətirir.
Həsənzadə
Doğrudanmı?
Nargilə
Doğrudan. (Qısa pauza. Cəsarətlə). Məsələn, bu eyvanda, bu söyüd ağacı altında sizinlə belə qabaq-qabağa oturmaq, sizə qulaq asmaq, sizin üçün bir iş görmək mənim ən böyük arzum idi. (Göz qapaqlarını endirərək, yavaş səslə). Bu iki ildə elə bir gecə olmayıb ki, mən sizdən qabaq yatım.
Həsənzadə
Sizin kimi ağıllı bir qızdan belə sözlər eşitmək mənim üçün xoşdur. (Qısa pauza). Bilirsinizmi, biz insanlar qəribəyik. Nə qədər böyük iradə sahibi olursan-ol, həyatın hansı əziz xatirələrlə bağlı olursa-olsun, yenə də kiminsə sənin haqqında düşünməsini, az da olsa, sənin taleyinlə maraqlanmasını istəyirsən.
Nargilə
Bəs necə... İnsanlarla əhatə olunduğun halda, Robinzon Kruzo kimi yaşamaq olmaz ki...
Həsənzadə (papiros yandırır)
Doğrudur.
Nargilə
Təklik dəhşətdir. Anamgildə olanda da mən həmişə özümü yalqız hiss edirdim...
Həsənzadə
Başa düşürəm...
Telefon zəngi. Nargilə sıçrayıb dəstəyi götürür.
Nargilə
Kimi istəyirsiniz? Həsənzadəni? Bu saat.
Həsənzadə qalxıb aparata yaxınlaşır. Nargilə dəstəyi elə bir sevinclə ona uzadır ki, elə bil, bu, qız üçün tam bir səadətdir.
Həsənzadə (telefona)
Kitabxana.az · https://kitabxana.az/ru/works/ilyas-efendiyev-sen-hemise-menimlesen-yaxud-boy-ciceyi
Другие произведения автора
Sisyanovun qərargahı. General Sisyanov Şəki hakimi Səlimxan və üç nəfər əyanın müşayiətilə gələn İbrahim xanı təntənə və hörmətlə qarşılayır.*Sisyanov**
İyirmi birinci şəkilSisyanov böyük ipək çadırda tək var-gəl edir. Mayor Lisaneviç daxil olur.*Sisyanov**
İyirmi ikinci şəkilBöyük ipək çadır. İbrahim xan və Ağabəyim ağa.*İbrahim xan**
İyirmi üçüncü şəkilVanyanın evi. Vanya güzgü qabağında özünü keşiş qiyafəsinə salır. Haykanuş gəlir.*Haykanuş**
Стихи других поэтов
Edər hər qəmzədən məqtul yüz canı qara gözlər,Salıbdır mərdüm içrə gör nə qovğanı qara gözlər.
BilməyəOl deyil şair ki, şeirin ehtiramın bilməyə,Dəvayi-şeir eyləyə, amma məqamın bilməyə.
ÇayŞiveyi-əhli-zamanə bəzmi-qəndü çaydırKimsədə əndazə yox, hər kimsənə xudraydır
Yar məniBir söz ilə mən duzağa tutuldum,Bu qərib ellərdə yaxdı yar məni,