Сокровищница тайн, глава 10
Что такое маснави?
Маснави: длинная поэма, где каждый бейт рифмуется внутри себя; обычно эпос или повесть.
من که درین دایرهٔ دهربندچون گره نقطه شدم شهربند
دسترس پایگشاییم نیستسایه ولی فرّ هماییم نیست
پای فرو رفته بدین خاک دربا فلکم دست به فتراک در
فرق به زیر قدم انداختموز سر زانو قدمی ساختم
گشته ز بس روشنیِ روی منآینه دل سرِ زانوی من
من که به این آینه پرداختمآینهٔ دیده درانداختم
تا ز کدام آینه تابی رسدیا ز کدام آتشم آبی رسد
چون نظر عقل به رای درستگرد جهان دست برآورد چست
دید از آن مایه که در همّت استپایهدهی را که ولینعمت است
شاه قویطالعِ فیروزچنگگلبن این روضه فیروزه رنگ
خضرِ سکندرمنشِ چشمهرایقطب رصد بند مجسطی گشای
آنکه ز مقصود وجود اول استو آیت مقصود بدو منزل است
شاه فلک تاج سلیماننگینمفخر آفاق ملک فخر دین
نسبت داودی او کرده چستبر شرفش نام سلیمان درست
رایت اسحاق ازو عالی استضدش اگر هست سماعیلی است
یکدلهٔ ششجهت و هفتگاهنقطهٔ نُه دایره بهرام شاه
آنکه ز بهرامی او وقتِ زورگور بوَد بهره بهرام گور
مفخر شاهان به تواناترینامور دهر به داناتری
خاصکنِ ملک جهان بر عمومهم مَلِکِ ارمن و هم شاهِ روم
سلطنت اورنگ خلافت سریرروم ستانندهیِ ابخاز گیر
عالم و عادلترِ اهل وجودمحسن و مکرمترِ ابنای جود
دین فلک و دولت او اخترستملک صدف خاک درش گوهرست
چشمه و دریاست به ماهی و درچشمه آسوده و دریای پر
با کفَش این چشمهٔ سیمابریزخوانده چو سیماب گریزا گریز
خندهزنان از کمرش لعلِ ناببر کمرِ لعلکشِ آفتاب
آفت این پنجره لاجوردپنجه در او زد که بدو پنجه کرد
کوس فلک را جرسش بشکندشیشه مه را نفسش بشکند
خوب سرآغازتر از خرمینیک سرانجامتر از مردمی
جام سخا را که کفش ساقی استباقی بادا که همین باقی است
Mən dünyanı bağlayan bu dairədə ancaq,Nöqtə düyünü kimi axırda oldum dustaq.
Ayağımı açmağa əlimdə yox qüvvətim,Nə bir kölgəliyim var, nə var Hüma şövkətim.
Batıb qalmışdır artıq ayağım bu torpağa,Oluram mən fələklə hər zaman əlbəyaxa!
Başımı hey aşağı dikdim mən qəlbi xəstə,Dizimi ayaq edib, süründüm dizi üstə.
Üzümə işıq salır daim günəş sayağı:Öz könlümün aynası, öz dizimin qapağı.
Baxıb mən bu güzgüyə düşünüb, fikrə daldım,Parlaq göz güzgüsünü bir də ətrafa saldım.
Görüm hansı güzgüdən mənə bir işıq düşər,Görüm, hansı atəşdən mənə bir su yetişər.
Böyük bir iradəylə kamalımın nəzəriƏl atıb axtararkən bu dünyada nə yeri,
Öz uca himmətiylə qaldıraraq pərdəniGördü onu ucaldıb Hümayə göstərəni.
Baxşı güclü, əliysə qalib olan şah ki, varFiruzə rəngli bağın çiçəyidir bəxtiyar,
İskəndər təbiətli Xızırdır, fikri bulaq,Rəsəd bağlar, qütübdür, Micəsti açar ancaq.
Vücudi-əvvəlinsə məqsudu odur bütün,Məqsud ayəsi ona göndərilmişdir bu gün.
Fələk taclı, Süleyman üzüklü hökmürandır,Məlik Fəxrəddin ismi, o məşhuri-cahandır.
Davudnisbət olması göstərmiş səbəb, əlbət,Süleymanlıq şöhrəti vermiş ona nisbət.
İshaqlıq bayrağını odur göyə qaldıran,İsmaililərdir tək ona müxalif çıxan.
Qəlbi tək səmti altı, vaxtı yeddi, ol akah,Doqquz dairənin bir nöqtəsidir Bəhram şah.
O Bəhramlıq göstərsə hünər, cür’ət zamanıBəhram Gurunsa yalnız qəbir olar məkanı.
Padşahların fəxridir şücaətdə, qüvvətdə,Dünyada birincidir çox bilməkdə, şöhrətdə.
Hamının malı etmiş dünyanı, bu akahdır,Ermənistana məlik, Rum elinə bir şahdır,
Xəlifəlik taxtına əyləşib oldu sultan,Əliylə fəth olundu Rum eli, Abxazıstan.
İnsanlar arasında alim ədalətlidir,Səxa əhli içində o ən səxavətlidir.
Dini fələk, dövləti ulduzların çırağı,Mülkü sədəf, gövhərdir qapısının torpağı.
Balıqla, dürlə dolu bir çeşmədir, dənizdir,O sakit bir çeşmədir, o dolu bir dənizdir.
Onun toqqasındakı gözəl lə’lə qıl nəzər,Günəş düşüb üstünə nurla gülür hər səhər.
Şahla pəncə-pəncəyə gəlmək istəyən adamMavi göyün dərdinə mübtəla olar müdam.
Onun zəngi fələkin qulağını edər kar,Güclü nəfəsi ayın şişəsini sındırar.
Bütün şadlıqlarınsa gözəli, ilki odur,Kişiliyin ən yaxşı sonu da, bil ki, odur.
Ovucu səxavətin caminə saqi olsun,Dünyada qalan budur, qoy o da baqi olsun.
Kitabxana.az · https://kitabxana.az/ru/works/nizami-sirler-xezinesi-10
Клавиши ← → для перехода, R — случайное стихотворение
Другие произведения автора
Он украсил все девять небес и седмицу планет,Был последним посланцем, последним пророком Ахмед.
Сокровищница тайн, глава 7Ты, с чьей плотью пречистые души и те не сравнимы!Дух твой кликом взлелеян: «Всю жизнь за тебя отдадим мы!»
Сокровищница тайн, глава 8Ты, с мединским плащом и мекканской вуалью! ДоколеСолнцу сути твоей укрываться во тьме и неволе?
Сокровищница тайн, глава 9Ты в короне посланцев жемчужина выше сравненья!Тем даруешь венцы, кто возвышен по праву рожденья.
Стихи других поэтов
Ey tubi baxışın yıxdı aləmi,Xumar gözün gənə qiyamət eylər
SevdiyimQədəm basdın didələrim üstünə,Sən xoş gəldin, səfa gəldin, sevdiyim.
OlsunBütün zalımların yurdu, İlahi, tarümar olsunFüqərəyə zülm edən şəxsi yaman dərdə düçar olsun
Yada düşən yarYenə bu könlümə saldın bir talan,Nihan yerdə gəlib yada düşən yar.