این بنده یوسف ابن‌عبدالله مختصراً شرح حال خود را به مطالعه‌کنندگان این کتاب بیان می‌نماید: مسقط‌الرأس [من] دهخوارقان از محال تبریز است. چون عموی بنده در تبریز سکنی داشت، پدرم مرا به تبریز برده در نه سالگی به عم بزرگوار سپرد که به مکتب بگذارد، در سایهٔ او تحصیل علوم دینیه نمایم. هشت سال در دبستان محله خوانده و چهار سال هم در مدرسه در سلک طلاب منسلک بوده صرف و نحو را به اتمام رسانیده، خط نستعلیق را خوب می‌نوشتم. در بیست سالگی، پدر مرحوم را استطاعت مصارف تحصیل بنده نمانده آمده و مرا از مدرسه در خدمت خود به تفلیس برد. یک سال در آن‌جا اقامت نموده، بعد از مرحوم پدر استدعا نمودم که مرا مرخص نماید به اسلامبول روم. اذنم داد. به اسلامبول رسیده با یک نفر همشهری اتفاق ملاقات افتاد.

بعد از پرسش حال گفت: «اسلامبول جای آدم بی‌سرمایه نیست. بهتر این است برویم به مصر.»

به خیال او عمل کرده به مصر آمدم. دو سه ماهی به قدر قوه در تحصیل رزق مقسوم سعی نمودم؛ تا این‌که شنیدم حاجی... پدر ابراهیم‌بیگ را نویسنده‌ای لازم است؛ رفتم پیشش، بعد از امتحان قبولم نمود و به کتابت آن مرحوم مشغول بودم - هنوز تولد ابراهیم‌بیگ نشده بود - بعد از چند ماه خلاق عالم به حاجی مرحوم، ابراهیم‌بیگ را عطا فرمود و جناب حاجی به بنده آن‌قدر میل و محبت به هم رسانید که برادر و داداش خطابم می‌کرد. تا این‌که ابراهیم‌بیگ هشت ساله شد. به مکتب گذاشته عربی و فرانسوی و انگلیسی خواند ولی تعلیم فارسی و مشق نستعلیق را بنده در عهده نمودم تا کار به جایی رسید که غیر از تعلیم و تربیت ابراهیم‌بیگ بنده را شغل دیگر رجوع نمی‌شد و یک نفر نوکر مخصوص، مرحوم حاجی برای خدمت بنده تعیین کرده، از هر جهت اسباب آسایش و استراحت برای بنده حاصل شد و بسیار جهد کردند که بنده تأهل ورزم؛ ابا و امتناع نمودم. ولی در خانه مختار کل بودم. کسی با من رجوع نداشت. عشق و محبت من منحصر در تربیت این جوان بود. من ادعا نمی‌کنم که ابراهیم‌بیگ را من تربیت کردم، خیر، آن جوان فطرتاً مستعد و قابل بود، او را خلاق عالم به قدرت کامله خود قابل و کامل و با تربیت آفریده بود. چنانچه در حسن اخلاق و آداب محاوره و مکالمه و شرم و حیا و تواضع و فروتنی بی‌نظیر بود؛ در حسن و جمال، قد و قامت، چشم و ابرو، خط و خال، رفتار و گفتار، ملاحت و صباحت یوسف زمان خود بود.

به قامت چو سرو و به عارض چو ماه به فهم و فراست قوی دستگاه

هزاران زنان و دختران مصری، زلیخاسان مفتون جمال این عزیز مصر بودند و همه در کمین نشسته که اگر فرصت یابند پیراهن عصمتش را چاک زنند و حال آن‌که این جوان پاک‌دامن ابداً از آن عوالم خبری نداشت.

Клавиши ← → для перехода, R — случайное стихотворение

Случайное стихотворение

Другие произведения автора

Səyahətnamənin mətni, 6

باری، شب را به هزار گونه خیالات به پایان آورده، سحرگاهان یوسف‌عمو را گفتم: «امروز به زیارت شهزاده عبدالعظیم خواهیم رفت. شب را هم در جایی میهمانیم.»گفت: «کجا؟»

18 мин
Səyahətnamənin mətni, 7

صبح، برخاسته پس از ادای نماز و خوردن چای پاره‌ای خیالات خاطرم را مشوش داشت، چه شب بعض خواب‌های پریشان دیده بودم. ساعت از دسته چهار گذشته بود. مشهدی حسن از دور پیدا شد. خواست بالا بیاید. گفتم: «نیایید! با شما به جایی خواهیم رفت.»من هم عبا را پوشیده راه افتادیم. گفتم: «مشهدی! مرا باید به خانهٔ وزیر داخلی، راهنمایی کنی. از آنجا هم به خانهٔ‌های وزرای خارجیه و جنگ خواهیم رفت.»

28 мин
Səyahətnamənin mətni, 8

باری، از صدمهٔ آن واقعه تا دو سه روز توانستم از منزل بیرون روم. روز چهارم دیدم حاجی‌خان به عیادت من می‌آید اما غلامعلی آشپز او، که معلوم است به خلاف سابق لباس تازه پوشیده کلاه تخم مرغی نو در سر و قمه در کمر و قبای ماهوت در بر، پشت سر حاجی‌خان است. چون مرا زرد و ضعیف دید گفت: «درد نباشد! چه خبر است؟ امروز مشهدی حسن تفصیل را به من گفت.»دیگر نگذاشتم سخن را به پایان آرد، چه ترسیدم یوسف‌عمو خبر دار شود. گفتم: «عموجان شما زود سماور را آتش کنید.»

17 мин
Səyahətnamənin mətni, 9

خلاصه، نیم ساعت به غروب مانده، دیدم وجود محترم با لباس رسمی از در آمد.این‌قدر گفت که: «ببخشید، وقت تنگ است! نماز را ادا کرده، بیایم.»

13 мин

Стихи других поэтов