Qaçqın

Örtünmə, dur! Kimsən, nerəlisən sən,Gözəl qaçqın, başı bəlalı qaçqın!

Hüseyn Cavid1 dəq
Qoca bir türkün vəsiyyəti

Yavrularım! Ey ömrümü şənləndirən, güldürən,Alnı açıq oğullarım, gözəl, yosma qızlarım,

Hüseyn Cavid3 dəq
Şeir məftunu

Pürhəvəs şerə mübtəla bir qız,Nura aşiq sevimli bir yıldız.

Hüseyn Cavid1 dəq
Sevinmə, gülmə, quzum!

Sevinmə, gülmə, quzum, kimsənin fəlakətinə;Bu hal, əvət, eyi bir şey deyil, sevinmə, saqın!

Hüseyn Cavid1 dəq
Son baharda

Həmşirəzadəm için*Kədərli, sisli bir aqşamdı, ağlıyordu səma;

Hüseyn Cavid19092 dəq
Türk əsirləri

Erkək, qadın, əsgər, çocuq, ixtiyar— Əsir — deyə, minlərcə türk övladı:

Hüseyn Cavid1 dəq
Verdim o gün ki, zülfi-pərişanə könlümü

Verdim o gün ki, zülfi-pərişanə könlümü,Saldı nigar o zülfdə zindanə könlümü.

Hüseyn Cavid1 dəq
Maral

ƏŞXAST u r x a n b ə y – Ortaboylu, şişmanca bir mülkədar, milli qiyafətdə, 48 yaşında.

Hüseyn Cavid19131 dəq
Urmiyədən

O kəs kim elmdən məhrum, cəhlilə “fanatik”dir,Demə insan o nadanə ki, bir heyvani-natiqdir.

Hüseyn Cavid5 dəq
Həsbi-hal (5)

5Şimdi üçüncü qısma gələlim.

Hüseyn Cavid5 dəq
Teatr yaxud sən’əti-tamaşada təbəddül və tərəqqi

Oktyabrın dördüncü aqşamı Namiq Kamal bəyin “Akif bəy” adlı faciəsi “Tiflis türk dram dəstəsi” tərəfindən mevqeyi-tamaşaya qoyuldu. Bu əsəri Qafqas şivəsinə təbdil edən Axundov cənablarıdır.Məzkur faciə beş pərdədən ibarətdir.

Hüseyn Cavid3 dəq
M.Qurbanəli Şərifzadə

NekroloqSəmimi millət xadimlərindən biri də tərki-həyat etdi. Əvət, M.Qurbanəli Şərifzadə həzrətləri də sönüb getdi, həm də bəlirməsini, parlamasını sezdirməyən bir qıvılcım kibi söndü.

Hüseyn Cavid3 dəq
Bənim tanrım

Hər qulun cihanda bir pənahı var,Hər əhli-halın bir qibləgahı var,

Hüseyn Cavid1 dəq
Hərb və fəlakət

Uçar, uçar, yenə ruhum diyari-hüznə qoşar;Uzaq, uzaq, çox uzaq bir mühit içində yaşar.

Hüseyn Cavid19165 dəq
Niçin?

Bən niçin məsti-eşqi-yar oldum?Bu nə xülya ki, bən düçar oldum?

Hüseyn Cavid1 dəq
Qomşu çiçəyi

Sarışın balkonun kənarında,Yazın atəşli zərbəsilə solub

Hüseyn Cavid1 dəq
Xuraman-xuraman

Pənbə, şəffaf, ipəkli bir çarşaf,Lərzişi-səfvətilə hər saət

Hüseyn Cavid1 dəq
Yaş zindanlar yuvamız

Yaş zindanlar yuvamız,Fəlakət aşinamız.

Hüseyn Cavid1 dəq
İblis

Əşxasİ b l i s.

Hüseyn Cavid19181 dəq
Qəlbimi çaldı yarın nazla məsiha nəfəsi

Qəlbimi çaldı yarın nazla məsiha nəfəsi,Nə edim, yoxdu yazıq aşiqinin dadrəsi.

Hüseyn CavidQəzəl1 dəq
Urmiyədən məktub

Aparır külək hər gün gülüstandan bir gülü,Ürəyi dağlı, məhzun edir yazıq bülbülü.

Hüseyn Cavid1 dəq
Həsbi-hal (3)

3Ayşə Sədiqə xanım “Tə’lim və tərbiyə” adlı kitabında diyor ki: “Çocuqlara hər kim olsa dərs verir, fəqət tərbiyə və əxlaq dərsini hər kəsdən eyi validə verir. Çocuğun birinci mürəbbiyəsi validədir. Validəsi olmayanlara yenə bir qadın mə’mur edilir. Çünki zəmanisəbavətdə çocuqlara xidmət edə biləcək qadınlardır. Demək oluyor ki, bir qövmün səadəti və tərbiyəsində qadınların böyük tə’siri vardır. Bunun için hər şeydən ziyadə qadınların tərbiyəsinə e’tina edilməlidir. Tərbiyəli validələr yetişdirməyə qeyrət edilməlidir”. Qadınların cəmiyyəti-bəşəriyyədəki qiymət və əhəmiyyətləri yalnız bir cümleyi-həkimanə ilə gözəlcə isbat edilə bilir ki, o da şudur: “Cənnət anaların ayaqları altındadır” – buyurulmuşdur.

Hüseyn Cavid5 dəq
Məyus bir qəlbin fəryadı

Ey nəşvəli, ey işvəli ümmid!Lənət sana, ey afəti-cavid!

Hüseyn Cavid2 dəq
Pənbə çarşaf

Pənbə, şəffaf, ipəkli bir çarşaf,Lərzişi-səfvətilə hər saət

Hüseyn Cavid1 dəq
Uyuyor

Əsmə, dur! Əsmə, ey nəsimi-bahar!Uyuyor, yari-işvəkar uyuyor.

Hüseyn Cavid2 dəq
Nakamlıq

Böyük bir ziya’i-əbədiBu gün qara topraq əcəlin pənceyi-qəhri Qafqasiyanın Rusiya türklərinin, daha doğrusu, bütün türk ünsüri-nəcibinin yorulmayan, qəhrəman və çalışqan bir evladını ağuşi-əbədisinə alıyor.

Hüseyn Cavid2 dəq
Xəyyam

Dram – 6 pərdə*Əşxas

Hüseyn Cavid1 dəq
Məndən fələk ayırdı vəfapişə yarimi

Məndən fələk ayırdı vəfapişə yarimi,Tar etdi zülfi-yar kimi ruzigarimi.

Hüseyn CavidQəzəl1 dəq
Bir qızın son fəryadı, yaxud zindan guşəsindən bir səs

Yürəkdə qaldı məramım, duyulmaz oldu səsim,Gözümdə qalmadı nur, ah, iştə son nəfəsim!..

Hüseyn Cavid2 dəq
Niyə getdin? Niyə döndün? Niyə baxdın?

Gəldin də, niçin pəmbə buludlar kimi axdın,Bilməm, niyə getdin, niyə döndün, niyə baxdın?

Hüseyn Cavid1 dəq