Əsərlər
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
هزار شانه به زلف نگار خویش کشیدمز ازدحام دل خویش در میانه ندیدم
RustaveliXaqanilər, Nizamilər yetişdirən bir vətənin,Oğlu, qızı şeir yazır yubileyinə bu gün sənin.
Bu dönüklər, vəfasızlar dünyası...Kimi kim bivəfa dünyada gördüm,*bivəfa gördüm.*
Yazan yazana söykənibFəqir bağında yel əsib, xəzan xəzana söykənib,Vəkil bağında aş bişib, qazan qazana söykənib.
Ey sevdiyim, səndən cüda düşəliEy sevdiyim, səndən cüda düşəli,Nə səbrü sükunun, nə taqətim var.
Əmir Heşmət nəzmiyyə rəisiBu gün ilk müvəffəqiyyətimizin bayram günü idi. İclalülmülk rus hərbi komandanlığı ilə razılaşmış, konsulxananın icazəsini əldə etmiş və Təbriz nəzmiyyəsi başına Əmir Heşmətin təyin edilməsi üçün əmr vermişdi.Bu gün Əmir Heşmət nəzmiyyəni qəbul etmişdi. Məşədi Kazım bu münasibətlə böyük bir ziyafət vermişdi. Ziyafətdə məndən başqa, Bala Tağı, Mirzə Əhməd və Hacı Əli iştirak edirdi.
Ahu baxışlı bir qızFüsuli-ərbəədə mən fəda olum yayə,Mənim güzarımı saldı Qara Kəlisayə.
Mənim nəyim varSözümüz, şerimiz, şeriyyətimizÖlçüyə sığışmaz, hesaba gəlməz,
Yaşatdın elləriŞəfiqə Axundova bəstələmişdir*Yolunu gözlədim... xəbərin oğlum,
Dostum Abbasın qəbir daşınaÇox cavan oldum mən... torpaq yığınıMin-min görüləsi işlərim vardı.
Dəmi-rühul qüds cana, ləbi-şəkkərfəşanındurDəmi-rühul qüds cana, ləbi-şəkkərfəşanındur,Hidayət şəm’i kim, derlər zəmiri-xordedanındur.
Qəzəl 78دلی که با رخ زلف تو همنشین باشدمجرد از غم و شادی و کفر و دین باشد
Bu çəməndə bir çiçək varBu çəməndə bir çiçək var,Hara baxsam görəsiyəm.
Bir firəng ilə söhbətimGünlərin bir günü, yəni bir neçə zaman bundan irəli nə tövr oldusa bir firəng ilə tanış oldum. Firəng məni, mən firəngi söhbətə tutduq, bir xeyli danışdıq, elədik; axırda firəng məndən soruşdu ki, bir de görüm bu Qafqazda nə qədər müsəlman vardır? Dedim, altı dəfə doqquz yüz doxsan doqquz min doqquz yüz doxsan doqquz və bir də altı müsəlman! Dedi, bu zəhməti çəkmə, altı milyon desə idin ağzın yorulmazdı. Dedim, mən müsəlmanam, doqquz yüz doxsan doqquz min doqquz yüz doxsan doqquzun mənə artıq təsiri olur, nəinki bir milyonun. Firəng bu sözə razı oldu və sonra yenə soruşdu ki, bu altı milyon müsəlmanın içində neçə qəzetə verilir. Dedim Allahdan gizli deyil, səndən nə gizli olacaqdır: bu altı milyon müsəlmanın içində bircə dənə qəzetə verilir; bunu dediyimi gördüm, firəng yerindən elə sıçradı ki, guya, kişini ilan dişlədi! Və üzündə elə bir heyrət və təəccüb əlaməti göstərdi ki, mənim özüm də quruyub mat qaldım və ürəyimdən keçirtdim ki, yazıq altı milyon müsəlman bir gör sənin içində bircə dənə qəzetə verilməsi yad firəngə nə pis təsir elədi və halonki, sənə qalsa istərsən ki, heç qəzet yerli-dibli olmasın! Amma sonra bildim ki, firəngi təəccübə gətirən altı milyon müsəlmanın içində bir qəzetə olması deyilmiş, çünki o məndən soruşdu ki, “Müsyo, indiyədək, nə təvarixdə, nə də heç bir abrazavannı yerdə görülməyibdir ki, bir dənə qəzetənin altı milyon müştərisi olsun!!! “Neujeli” sizin bir danə qəzetənizin altı milyon müştərisi var?! Firəng bu sualı mənə verdikdə, məndən bir qəhqəhə çıxdı ki, firəng elə bildi dəli olmuşam... dedi, nəyə gülürsünüz? Dedim: heç, onu deyirəm ki, qəzetəmizin altı milyon müştərisi yoxdur, bir qədər azdır.Dedi: Beş milyon?
Ölmə, Mədinə, amandı!Şairə Mədinə Gülgünün əziz xatirəsinə*Ağaclar bağlayıb puçur,
Qəzəl 6396موقوف انقطاع بود اتصال مناز خود گسستن است کمند غزال من
Rübai 111Kişiyə şərəfdir bilik, etibar,Hörmət təvazölə olar bərqərar.
Qəzəl 327نازنینا، حسن و خوبی با وفا بهتر بودگر وفا ورزی بهر حالی ترا بهتر بود
Qitə 5Şükr edin, Rumun ey zərifləriKi, fələk verdi böylə kam sizə.
Yürekde gözlerinün yarasıdurYürekde gözlerinün yarasıdurGönül höd ışkınun bî-çâresidür
Həmmalül-müqəddəsHəmin nömrənin səhifəsində çəkilən bir həmmalın dalındakı namaz tayları barəsində, söz yox, bəzi oxucular ola bilər ki, əhvalatdan müxbir olmayalar. Onunçün də burada bu barədə mətləbə şərh verməyi lüzumdan xali görmədik.Bu bəndeyi-xuda bir mömün islam ümməti və Əli şiəsidir, gün, yövmiyə dua və sənada razü niyaz əhlidir və demək olar ki, bir gün də vacibi namazlarını qəzaya qoymayıbdır, sonra bu mömin Allah bəndəsini əcəl dərk eləyir və bu da darülfünadan darülbəqaya rehlət edib çıxıb gedir.
Qəzəl 452فقر میگفت که: من خسرو جاویدانمشاه میگفت که: من سایهٔ آن سلطانم
Qəzəl 43آن که بر لوح رخت خط الهی دانستبنده عشق الهی شد و شاهی دانست
Töhfeyi-Sami, bölmə 20برادرزاده ی شیبک خان مذکور است و او بغایت سفاک و بیرحم و بی باک بوده .مصرع « جز جور و ظلم پیشه آن بدکنش نبود »، . بغیر از عداوت آل رسول الله علیه و آله و سلم نظر بر اندیشه دیگر نمیگماشت و بواسطه آن اکثر بلدان خراسان ویران شده و به شئآمت او بسیاری از عجزه و رعایا بآب تیغ تیز غریق بحر فنا گشتند، گویند عدد قتیلانش از چهل هزار افزونست و کشتگان معارک او از شمار بیرون، در واقع که این عبیدالله زیاد از آن عبیدالله است علیه اللعنه با وجود اندک طبع خوب و ذهن مرغوب که داشت در سخاوت بی مثل و در شجاعت بی بدل بود باز بدین اخلاق ذمیمه و اطورا لئیمه مبادرت مینمود و با اینهمه شعر هم میگفت این مطلع از اوست :دوست ساقی شد دلا جام محبت نوش کن
Yanımda eyləməyin eyb o mahi-tabanıYanımda eyləməyin eyb o mahi-tabanı,Könül sevən gözəlin olmaz eybü nöqsanı.
Yurd gözəllikləriBu gözəlliklərə vardıqca, ürəklər vuracaq,Coşaraq şair olanlar qoşacaq dastanlar.
Qəsidə 193ای شکنج زلف جانان بر پرند ششتریسایبان آفتابی یا نقاب مشتری
Qəsidə 15دوش چون مرغ شب فغان برداشتمهر خاموشی از دهان برداشت
Hürriyyət tərənəsiArtardı zülmü zillət içində əzabımız,Göstərməsəydi mehri-ruxin inqilabımız.
Dəniz şəhərindəXəzri yenə gurlayır buludlu göylər kimi,Hədələyir yenidən bizim Neft daşlarını.