Üçüncü pərdə
Страница 1 из 3
Beşinci şəkil
Kolxoz klubunun həyəti. Hər tərəf ağaclıq, otluqdur. Salmanov və Mirzə Hüseyn tribuna düzəltmək üçün stol, skamya gətirirlər, dallarınca Kərəmov çıxır.
Kərəmov
Hə, belə ha... Tribunanı düz o təpənin üstündə qoyun. Belə ha... İndi nolar, baxıb görsünlər ki, kolxoz geridə qalır, yoxsa irəli gedir? Siyahını da gətirib vurarsınız, bax, bu tribunanın qapısına... Qoy həmişə gözlərinin qabağında olsun.
Salmanov
Siyahıya o qədər əhəmiyyət verməyin, yoldaş Kərəmov, siyahıdan nə çıxar?
Kərəmov
Nə çıxsa, siyahıdan çıxar. Siz nə qanırsınız, idarə, haqq-hesab nə deyən sözdür? Mənə planı doldurmaq lazım deyil, hökumətə bir teleqram vurmaq lazımdır ki, plan doldu. Yaxşı, Mirzə Hüseyn, gedək materialları gətirək. Mən gərək məruzəyə hazırlaşam. Salmanov!
Salmanov
Bəli, yoldaş Kərəmov!
Kərəmov
Sən də get, bura çoxlu fənər gətir.
Mirzə Hüseyn
Gündüzün günortasında fənər nəyinizə lazımdır, yoldaş Kərəmov?!
Kərəmov
Onu mən bilirəm, nəyə lazımdır. Bəs elə bilirsiniz, mənim fəaliyyətim bir saatın, iki saatın içinə sığışar? Mən məruzəni indi başlayıb səhərə yaxın qurtaracağam. İşıq olmasa, camaatın üzünü görmərəm, yaxşı, gedək daha... Çox əcəb... Tribuna var, stol, skamya var... Daha kim deyə bilər ki, kolxoz geridə qalır? Gəlin, dalımca...
Çıxanda Ziynətlə Surxaya rast gəlir.
Hə, tir-tir əsirsiniz?
Ziynət
Kim?
Kərəmov
Siz. Hamınızı külə döndərəcəyəm.
Ziynət
Yaxşı deyil, Kərəmov, kolxoz sədri öz briqadirlərini hədələməz.
Kərəmov
Hədələyər, hələ iclasda briqadirlikdən çıxardar da.
Kərəmov, Salmanov və Mirzə Hüseyn çıxırlar.
Ziynət
Tribuna, qrafin, stol, zəng... Hər şey hazırdır.
Surxay
Belə işləri bacarır.
Ziynət
Bu iclas onun axırıncı iclası olar.
Surxay
Mən də belə düşünürəm.
Ziynət
Yaxşı, danış görüm, nə oldu?
Surxay
O səndən asılıdır. Ziynət can, məhsul bayramı yaxınlaşır... Bizim məsələmiz nə oldu?
Ziynət
Sən də, Surxay, radiokomitənin konsertləri kimi həmişə bir havanı çalırsan. Məhsul bayramına hazırlıq sənə tapşırılmışdı. Mən onu soruşuram, nə oldu?
Surxay (bir nəfəsə cavab verir)
Bütün tapşırıqlar yerinə yetirilib. Məhsul bayramı üçün şəhərdən artist briqadası gələcək, bizim musiqiçilərdən başqa hələ körpüdə işləyən fəhlələrin də orkestrini çağırmışam. Onlardan nümayəndə də gələcək. Rayon qəzetinin müxbirini xüsusi dəvət eləmişəm. Qərəz, elə toy olacaq ki, gəl görəsən.
Ziynət
Hamısını bu gün elədin?
Surxay
Hamısını bu gün... Razı qaldın?
Ziynət
Qaldım.
Surxay
Onda icazə ver, yenə köhnə havanı çalmağa başlayım.
Bayırdan Zalxanın səsi gəlir.
Ziynət
Zalxadır. Gəlib yenə bizi bir yerdə görəcək.
Surxay
Ziynət! Onunla dəmirçi Musa barədə söhbət apar, mənim işim var, gedirəm.
Ziynət
Yox, mən heç bir söz deyə bilmərəm. Sən danış.
Surxay
Yaxşı, dayan, onda ikimiz danışaq, sən qorxma, möhkəm dur...
Zalxa içəri girir.
Zalxa
Yenə də pıçı-pıçı? Ay ağrınızı alım, o qədər pıçı-pıçı elədiniz ki, kolxozda xırda uşaq əlindən ayaq atmaq olmur. Bəs deyil?
Surxay
Zalxa xala, siz həmişə bizi danlayırsınız.
Zalxa
Bu saat iş xirtdəkdən, kolxoz geridə qalır, bu nə bayramdır, bilmirəm. Bu nə siyahıdır vurmusunuz?
Surxay
Birinci sizin adınızdır.
Zalxa
Axı, bunu niyə vurmusunuz? Planı doldurmusunuz, ya nə olub? İş görməkdənsə, saqqız çeynəyirsiniz. (Ziynəti göstərir) Buna bax, bəxtəvər gündə bir paltar geyir.
Ziynət
Ay Zalxa xala, niyə geymirəm ki? Bəs, kimin üçün işləyib qazanıram?
Zalxa
Hələ bu kolxozu bir ağ günə çıxarın, sonra geyinmək gözünüzə görünsün.
Surxay
Sizin kimi bütün ili bir paltarda gəzməyəcək ki.
Zalxa
Daha mənim geyinib zivər-zivər gəzmək vaxtım keçib...
Ziynət
Heç keçib eləməyib. Təzə paltar sizə elə yaraşar ki...
Surxay
Adam da, vaxtsız-günsüz özünə qoca deyər? Belə bir zamanda yaşayan adam özünü vaxtından qabaq qocaltmaz. Anambacım olasız, xanım-xatın bir arvadsınız, sizə nə olub ki?
Zalxa
Balam, nə tərifləyirsiniz məni? Elçi-zad gəlməmisiniz ki.
Surxay
Əslinə qalsa, Zalxa xala, sizə bir mühüm söz demək istəyirik, amma qorxuruq.
Zalxa
Nədən qorxursunuz?
Ziynət
Xasiyyətiniz bir az tünddür, ondan qorxuruq.
Surxay
Bir söz deyən kimi o saat partlayırsınız.
Zalxa
Partlayaram, bəs necə? Deyin görüm, nə sözdür.
Surxay
Ziynət, başla.
Ziynət
Yox, sən başla.
Zalxa
Di söz güləşdirməyin!
Ziynət
Məsələ ondadır ki, Zalxa xala, görürsən ki... Surxay, sən de, mənim boğazım tutulub.
Surxay
Məsələ ondadır ki, bizi sizə elçi göndəriblər.
Zalxa
Hə, məni ələ salanın gərək başı çiynində qalmasın ha...
Ziynət
O yazığın qohum-qardaşı yoxdur, bizi göndərib sizin yanınıza...
Zalxa
Kimdir axı?
Surxay
Dəmirçi Musa.
Zalxa
Ah, onun ömrü çürüsün, bir o qalmışdı?
Surxay
Toxtayın, ay arvad, sözümüzün quyruğu qalıb.
Zalxa
Onun əlindən mən prokurora şikayət yazmaq istəyirəm.
Ziynət
Bilirsiniz o sizi nə qədər istəyir? Yazıqdır. Saqqalını qırxdırıb, görkəmini dəyişdirib ki, gözə xoş görünsün. Siz gərək onun baxışlarından ürəyində nələr olduğunu başa düşəsiniz.
Surxay
Utanmayın. Biz də sizin övladlarınız, nədən utanırsınız?
Zalxa
Onunla heç mələk də yola gedə bilməz.
Surxay
Uzun zaman subay qalmış adam həmişə bədxasiyyət olur, hirsli olur. Sonradan hamısı düzələcək.
Zalxa
Canım, onunla heç söhbət eləmək mümkün deyil, birtəhər adamdır.
Ziynət
Siz ona təsir eləyəndən sonra bütün xasiyyəti dəyişəcək.
Zalxa
Yox, mən gərək fikirləşəm.
Surxay
Əlbəttə, fikirləşin, amma burada bir iş var, Zalxa xala! O sizinlə söhbət eləməyə utanır, kütlədən ayrılıb, geridə qalıb. Siz bir qabaqcıl kolxozçu kimi, gözüaçıq yeni bir insan kimi gərək onunla söhbətə başlayasınız. Onda ürəyinin bütün dərdini sizə deyəcək.
Zalxa
Yox, mən gərək fikirləşəm.
Ziynət
Fikirləşməyə vaxt yoxdur. Onu bu gün iclasa gətirmək lazımdır. Siz deməsəniz, gəlməyəcək, Kərəmovla arası yoxdur.
Zalxa
Elə iş olar? Mən ona nə deyim? Sizin kimi pıçı-pıçı eləyim?
Surxay
Bu gecə siz Musa dayını bura gətirməsəniz, Kərəmov, Mirzə Hüseyn sübut edəcəklər ki, təqsirlərin hamısı ondadır.
Zalxa
Kərəmovla mən danışacağam.
Surxay
Sübut lazımdır. Sübut da Musada... Canlı şahiddir. Gedin, Zalxa xala, yazıqdır, əllərinizi uzadıb, onu fərdiyyətçilikdən çıxardın. Gedək, Ziynət, kömək elə.
Zalxa
Deyirsiniz, gedim də...
Qolundan tutub Zalxanı çıxardırlar. Kolxozçular yavaş-yavaş səhnəyə toplaşırlar.
Mehralı
Birinci biz gəlmişik. Deyəsən, heç kəs yoxdur.
Şirəli
Otur, yığışarlar. Yanını yerə qoy.
İbrahim kişi
Kərəmovun səsini eşitdiniz? Gur-gur guruldayırdı.
Təmraz
O cür guruldamağına baxma, qorxaqdır.
Mehralı
Haray salır ki, iclasda danışan olmasın. O cür məsələləri biz yaxşı bilirik...
Mirzə Hüseyn qaçaraq gəlir.
Mirzə Hüseyn
Kərəmov, hanı yoldaş Kərəmov?
Mehralı
Nə var, Mirzə Hüseyn? Tələyə düşmüş dovşan kimi nə o yan-bu yana qaçırsan?
Mirzə Hüseyn
Nə olacaq, şəhərdən iki maşın göndəriblər, içi dolu araba təkəri, Kərəmov yoxdur. Kərəmov! Yoldaş Kərəmov! (Gedir)
Şirəli
Nə qaçır!.. Məqalədən sonra yaman əl-ayağa düşübdür.
Mehralı
Məqalə çox gözəl yazılıb.
İbrahim kişi
Müəllimə əhsən!
Mehralı
İş müəllimdə deyil, müəllimin də müəlliminə əhsən.
Təmraz
Sən kimi nəzərdə tutursan?
Mehralı
Ziynəti, bu işləri Ziynət qaldırıb meydana çıxartdı. Gəlinim olsun, çox ağıllı, tədbirli qızdır.
Şirəli
Gözünü çək, Mehralı, gəlinin ola bilməyəcək. Surxay ona bərk bənd olub.
Şeyda içəri girir.
Mehralı
Xoş gördük, yoldaş müəllim! Əyləş. Gəl bura, aramızda otur. Kərəmov, deyəsən, səni bu gün hədələyirdi.
Şeyda
Hə, deyir ki, aslanı yaralamısan.
Şirəli
Sən də cavab ver ki, aslanı yox, çaqqalı yaralamışam.
Gülüşürlər.
Mehralı
Yaxşı, yoldaş müəllim, kefin yoxdur, nə olub?
Şeyda
Heç...
Mehralı
Yox, bu heçə oxşamır, nə var? Dərdini elə de, el hər dərdə şəfa tapar. Dərdini gizlədən, davasını tapmaz.
Şirəli
Dərdini qoy dərdim üstə, onu da mən çəkərəm.
İbrahim kişi
Dərdi verən, dərmanını da verər.
Təmraz
Dərd bir olsa, dirilməyə nə var?
Mehralı
Dərd xalvar ilə gələr, misqal ilə çıxar... Danış görək, utanma...
Şeyda
Heç... Bir elə dərdim yoxdur.
Mehralı
Kamilə haradadır? Gözümüzə dəymir.
İbrahim kişi
Yoxsa, yoldaş müəllim, dərdin qız sarıdandır?
Şeyda
Kərəmov qızı iclasa qoymadı.
Mehralı
Budur ha... Dərdin qabığını sındırdın, içindəki məlum oldu.
Şeyda
Bilirsiniz, onun başına nə oyun açır?..
Şirəli
Təqsir qızın özündədir, niyə onun əlində əsir-yesir qalıb, başa düşmürəm.
Şeyda
Deyir, mənə atalıq eləyib... Ona görə ürəyini sındırmaq istəmirəm.
Mehralı
Yox, qızı o vəziyyətdə qoymaq olmaz, müəllim, indi ki, sən onu o qədər istəyirsən...
Şirəli
Qız da, maşallah, yaxşı qızdır...
Mehralı
Qıza söz ola bilməz. İndi ki, ürəyiniz bir-birinə qonub, götür gəl evə, qoy Kərəmov çığıra-çığıra qalsın.
Kitabxana.az · https://kitabxana.az/ru/works/sabit-rehman-toy-ucuncu-perde
Клавиши ← → для перехода, R — случайное стихотворение
Другие произведения автора
Üçüncü şəkilPərdə qabağı*
Dördüncü pərdəDördüncü şəkilYasəmən pərdə qabağına çıxır.*
Şirin bülbül1**Elə bir zamandan danışıram ki, böyüklərin xatirəsində çox yaxşı qalıb, kiçiklərin isə heç ağlına gəlməz.
Nəfəs puluƏsgər ağa konyak butulkasını boşaltdıqdan sonra qolunun bütün qüvvəti ilə bağın aşağısına doğru fırlatdı və ayağa durub donuq gözləri ilə o yan-bu yana baxmağa başladı.Uzaqdan qulağına incə bir zarıltı gəldi.
Стихи других поэтов
Bir kimsə yox izhar edim dərdimi,Deyim, dursun dərdə dərman eləsin.
Gəraylı: Məndən özgə gözəl yarımMəndən özgə gözəl yarımQədr-izzət bilən olmaz
OynaşırKatiblərin şahı dəftər içindəQələm ilə nazik əllər oynaşır.
Övzai-çərx sanma ki, biixtilaf olurÖvzai-çərx sanma ki, biixtilaf olur,Cuyi-zəmanə gah bulanır, gah saf olur.