Şair Nizaminin gözəl vətəni,Qoynunda bəsləyib böyütdü səni.Oxşadı alnını ulduzlu göylər,Açdı qucağını gül üzlü səhər.Bir yanda Xaçbulaq, bir yanda Qoşqar,Bizim dünya görmüş o qoca dağlar,Kəpəzin, Göy gölün təmiz havası,Qayalar döşündə qartal yuvası,O dağlar mülkünün min çoban səsi,Kəhriz başındakı çinar kölgəsiSənin qismətinə düşdü əzəldən;Sinədən söz qoşub şeir düzəldənEllər məclisində oturub-durdun,Könül tərlanını burdan uçurdun.

Aşıqlar saz tutub söz açan zamanDastanlar eşitdin qoç Koroğludan;Sıçrayıb Qır atın belinə qalxdın,Sel kimi kükrəyib, su kimi axdın,Misri qılıncını çaldın dörd yana,Düşmənə gəl dedin mərd-mərdana.İllər dolandıqca sən doldun yaşa,Gözəllər boyuna etdin tamaşa…Bir yerdə dincəlib durmadan bir anKeçdin dərələrdən, aşdın dağlardan,Gah qılınc oynatdın, gah nişan atdm,Turaclı çöllərdə sən at oynatdın.Sən də igidlərlə çıxıb sürəyə.

Toyların nəməri mənimdir deyə,Öz kəhər ürgəni çapdın dördnalaQoymadın nəməri başqası ala.O zaman köksünə sığmadı vüqar,Bizim dünya görmüş arif qocalarBarmaqla göstərdi səni o zaman,Qəhrəman dedilər sənə, qəhrəman!

Kənddə deyirlər ki, bir buğa varmış,O şiş buynuzilə adam vurarmış.Əlindən insanlar gələrmiş təngə,Kimsə girişməzmiş onunla cəngə.Naxır qayıdanda bir axşam çöldənÜz-üzə gəlmisən o buğayla sən:"Buğa, bu adətdən bir dəfə əl çək!Yenəmi əcəlsiz insan öləcək?".Buğa tüklərini qabardıb birdən,Səni buynuzlamaq, vurmaq istərkənBeyninə sıçramış qəzəbindən qan.Buğa nərə çəkib şığıyan zaman,Dartaraq heyvanın buynuzunu sənÇəkib çıxarmısan onu dibindən.Oxucum sormasın bu sözlər nədir,Nə deyim… bəlkə də bir əfsanədirQoy olsun, ellərdir yaradan bunu,Ellər sevəcəkdir öz mərd oğlunu.

O gün ki, dilləndi topların səsi,O gün ki, ölümün ilan nəfəsiYayıldı qəflətən ana torpağa.Sən Vətən eşqilə qalxdın ayağa…Sən Qızıl Orduya getdiyin zamanAlnından öpərək demişdi anan:"Get oğlum! Yoluna uğurlar olsun!Vətən məhəbbəti sənə yar olsun!Döyüşdə düşmənə arxa çevirsən.Südüm haram olsun sənə bu gündən!.."

Sən əsgər olduğun o vaxtdan bəriQaldı qulağında ana sözləri.Nə yağmur, nə yağış, nə boran, nə qar.Nə do fil xortumlu dəhşətli toplar,Nə düşmən hiyləsi, nə duman, nə çən.Nə də ki, başının üstündən keçənQara qarğaların ölüm xəbəriSəni qorxutmadı o gündən bəri.Üşütmə düşmədi canıma bir an,Güllələr çoyuyub keçdi yaxından…

Şöhrətin olmuşdur dillərdə dastan,Hünərlə yaradır şöhrəti insan.Adınla fəxr edir bizim yamaclar,Muğan çöllərində ötən turaclar.Adınla fəxr edir bizim analar,Göy gölün üstündə süzən sonalar.Adınla fəxr edir şeirlə sənət,ölməz qəhrəmanlıq, ölməz məhəbbət!Səndən aşıqlar da deyib coşurlar,Adına indidən dastan qoşurlar.

Oxu bu şerimi, al salamımı,Gözümdə qoymadın mənim kamımı…İnan ki, aləmdə nə qədər sağam,Sənin dastanını mən yazacağam.

Ты сын страны, родившей Низами,Где небо так приветно в крупных звездах.Ты рос обласкан многими людьми,Тебе раскрыл объятья чистый воздух.И ледники Гошгар и Хаджбулаг,И озеро Гейгель, и тень в долинах,И горных пастбищ голубой эйлаг,И там, на кручах, щели гнезд орлиных,И тень чинары стройной у ручья,И песни пастуха — все было рядом.Все обнял ты, родной язык уча,Своим живым и дальнозорким взглядом.Ты приходил на празднества, к столу,Где сердце каждое, взлетев высоко,Песнь заводило, воспарив, как сокол,Когда ашуг, распахивая мглу,Рассказывал деянья Кер-оглу,И конь его Гырат по скалам цокал.Прошли года, и вырос ты, мужая.Уж не одна красавица чужаяНа стройный стан заглядывалась твой,Но беспокойный нрав и дух живойУвлек тебя к наездникам-джигитам.И в состязаньях не был ты побитым,И брал призы на свадьбах у друзей,И старики, в виду деревни всей,Предсказывали будущее внуку:«Героем будет, впрок пошла наука».В одной деревне рос лихой бугай:Он всех бодал и окрика не слушал,Как ни ласкай его и ни пугай,Всем надоел, и всех покой нарушил.Однажды на дороге вечеркомТы встретился с отчаянным быкомИ говоришь: «Брось глупую привычку,Брось, лиходей, тиранить наш народ,Брось буйствовать». Но дерзкий бык-уродОстервенел и, сам вступая в стычку,Загривок вздыбил, опустил рога,Помчался на тебя, как на врага.Тогда вся кровь в лицо твое вступила,Схватился с ним, прижал быка — ага! —Рванул и вырвал дикие рога!..Читатель спросит, вправду ль это было?Что ж! Может быть, и сказка. Все равно.Народ ее сложил давным-давно,И родина героя полюбила.И час настал, когда железный шквалЗагрохотал от края и до края,Над родиной твоей забушевал,Змеиное дыханье извергая.И стал ты Красной Армии бойцом.И мать, целуя в лоб, сказала сыну:«Ступай, сынок. Будь смелым удальцом,Рази врага железом и свинцом.А если ты врагу подставишь спину,И не являйся пред моим лицом».Ты стал аскером[1]. И в ушах твоихВсе, что сказала мать, не отзвучало.Ни дождь, ни вьюга, ни свинцовый вихрь,Ни вражья хитрость, темная сначала,Ни хоботы орудий полевых,Ни воронье в ненастных серых тучах,Что смерть несло на лопастях скрипучих, —Тебя не устрашили ни на миг.Осталось твердым сердце, торжествуя.Свинец не оцарапал грудь живую.И слава о тебе из уст в устаПошла по свету и росла все выше,Родные все проведали места,Турач[2] в Мугани о тебе услышалИ стаи птиц на озере Гейгель.Седой ашуг, твое воспевший имя,И мать, качая сына колыбель, —Гордились все деяньями твоими.Прими же, Исрафил, и мой приветВ залог того, что я еще успею,Покуда жив, покуда вижу свет,Сложить тебе, как должно, эпопею.1942[1] Аскер — по-азерб. солдат.[2] Турач — горная куропатка.

Клавиши ← → для перехода, R — случайное стихотворение

Случайное стихотворение

Другие произведения автора

Стихи других поэтов