Abdulla Şaiq: Sovet dövrü
Deyirlər, bir Məstan varmış,Aslan da ondan qorxarmış.
Sehrli üzükZəlzələ bir çuxurdanAtdı daşı, kəsəyi.
Gəlsinİstəkli tələbəm Ruhulla Axundova*O gün olsun bağıma sevgili yarım gəlsin!
ŞəklindəSevimli tələbəm Tağı Şahbaziyə.*Sevimli bir diləyim var, xəyal şəklində,
Samur kanalıSamur çayı, yadındamı,Şırıldayıb axardın sən?
Ana yurdumÇöllərindir şən,Hər yerin gülşən.
VətənBeş pərdəli dramİştirak edənlər
Birinci pərdəSıldırım qayalar. Aşağı tərəf çəmənlik və meşəlikdir. Bir qayanın ətəyində çeşmə*şırıldayıb axır. Dan yeri ağarmış, üfüqdə bir-birinin üzərinə yıxılmış kimi duran bulud*
İkinci pərdəArxa planda silsilə dağlar, qayalıqlar, otlu-çiçəkli yamaclar, ortada alma bağı, daha*sonra göz işlədikcə sünbülləri saralmış tarlalar. Bağ ilə tarlaların arasından bir çay*
Üçüncü pərdəAtababa dəmirçi dükanında işləyir. Alagöz ocağı körükləyir. Atababa bir*dəmir parçasını ocağa atır, başqa birisini döyəcləyə-döyəcləyə oxuyur.*
Dördüncü pərdəDivlər bir qalada qarət etdikləri şeyləri yerə qoyub dincəlirlər, Zorba sandığa*söykənib oturmuşdur.*
Beşinci pərdəBirinci şəkilSəhnə Quzğun şahın zülmət kimi qaranlıq ölkəsini təsvir edir. Susuz, çılpaq çöl, ara-*
Beşinci pərdəİkinci şəkilSəhnə Quzğun şahın sarayını təsvir edir. Dünya gözəli qəmli-qəmli*
Hitlerin yuxusuFaşistin qəlbindən daha qaranlıq bir gecə idi. Hitler istilaçılıq xülyası ilə məst olaraq artırmada oturmuş, özünün “Mənim mübarizəm” kitabını tamamlamaq üçün ərkani-hərb ilə birlikdə hazırlamış olduğu dünyaya hakim olmaq planını nəzərdən keçirirdi. Sovet hökumətinə hücum planını gözdən keçirərkən tək səbir gəldi. Bu tək səbir onun qəlbində acı şübhə doğurdu, qürurla yumruğunu masaya çırparaq: “Bu tək səbir nədir? Mənim səbir etməyə vaxtım yoxdur; faşizm bütün dünyaya hakim olmalı, bütün millətlər “nəcib” alman millətinə köləlik etməlidir! Dünya alt-üst olsa da bu fikrimdən dönməyəcəyəm” – dedi.Hitler, planı bir də gözdən keçirməyə başladı. Elə bu arada otaqdakılardan birisi yenə asqırdı. Hitler bu tək səbirdən acıqlandı, başını oynadaraq: “Ah, yenə tək səbir” dedi. Bu tək səbirlər onu əsəbiləşdirmişdi. Oturduğu yerdən qalxdı, bığlarını çeynəyə-çeynəyə artırmada gəzinməyə başladı. Onun buludlu gözləri qaranlıqda şimşək kimi parıldayırdı, ürəyi çırpınaraq dərin düşüncəyə dalmışdı. Düşünməkdən yorulmuş başını əlləri içinə alaraq hiddətlə oturdu, zəngi basdı, xidmətçi qız gəldi, bir fincan su istədi, qız su gətirdi. Hitler əsəbi, titrək əli ilə suyu alıb içdi. Kin və qürurla parlayan gözlərini göylərə dikərək daldı, fikri plan, gözləri isə ulduzların seyri ilə məşğul ikən birdən gözü Marsa sataşdı. Onu bütün qüvvəti ilə özünə cəlb edən Mars cahangirin qəlbində dadlı bir xülya oyatdı. Əlini ona uzadaraq: “Ey Mars, dünya işlərini bitirdikdən sonra sənə də əl atmağa bir yol tapacam” – dedi. Bu fikir onun qəlbindəki kədərini büsbütün dağıtdı. Gülməyə yad olan simasını süni bir təbəssüm bürüdü: “Yavaş, sənə də kəmənd atmasam cahangir Hitler deyiləm”.
Döyüş nəğməsiMən də bu cəbhələrdə vuruşan bir əsgərəm,Ana Vətən yolunda ölüm olsa, gedərəm.
Kiçik qəhrəmanAzayın atası Böyük Vətən müharibəsinin lap birinci ilində əsgər getmişdi. Anası da dəmir yolunda işə düzəlmişdi. Atasının ayrılığı Azaya çox təsir edirdi, onu hər yadına salanda faşistlərə lənət oxuyurdu.Bir gün Azay yuxudan həyəcan içində oyandı. Çox halsız və nəşəsiz idi. Anası oğlunun bu vəziyyətindən narahat oldu:
Vətən nəğməsiÇağırır Vətən,İstəyir kömək.
Bahar(Mahnı)Sevin ey çöl, ey orman,
Tonqal(Mahnı)Bir qırmızı güldür tonqal,
Tülkü və dəvəDəvə otlaya-otlaya,Kənddən bir az uzaqlaşdı.
Vətən nəğməsiEy dünyaya aydınlıq saçan odlar diyarı!Sən ey sönməz günəşin xəzangörməz baharı!
Övlad qayğısıUşaq idim, yadımdadır, yaz idi.Şıltağım bu cahana sığmaz idi.
Zəhmət və zinətKənd içində Alış dayıAdlı-sanlı əkinçiydi.
VətənSən ey gözəl vətənim,Yurdum, yuvamsan mənim,
Teqlər açar sözlərə görə avtomatik verilib və redaktorlar tərəfindən dəqiqləşdirilir.