Məhəmməd Hadi
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Baği-vətənə axmada mizabi-təcəddüd,Canbəxş oluyor qönçələrə abi-təcəddüd.
DilənçiGötürüm bir səfili-cadənişin,Bürümüş çöhrəsin zilali-məlal,
Təkamüli-mə'kus və ümmidi-pərişanBir gözələ*Şəbrəng saçların nə pərişandır, ey pəri,
Oxu, bil, öyrən!Övladi-vətənə*Ey cavan, öyrən: cəhalət ən böyük bir ardır,
Fəxamətli əfəndim, pardon!Hörmətli əfəndim Molla Nəsrəddinə*Son nüsxəni aldıq, oxuyub, bildik, a Molla,
Gərəkməz!Nazəndə nəvazişlərin eylər dili lərzan.Möhriq baxışın etmədədir ruhumu suzan.
Bir iştikayi-möhriq... Çeşmi-ədəb bu gün ədəbiyyata ağlayırTofiq Fikrət bəyə*Şe'rin üfüqlərində bu gün bir sədayi-lal,
Sabirin yadigarına ithamŞairi-zindəruh*Bir taqım cahilanü naəhlan –
Bahari-əfkarQəlbimdə sənə bir əzəli eşqü məhəbbət –Vardır, gözəlim, bəxş qılıb həzrəti-fitrət.
Amali-tərəqqiHəqiqi arizumuz intizami-hali-millətdir,Məsaimiz bütün məsrufi-istikmali-millətdir,
Açıq və aydın düşüncələr“Parlaq yaz!” deyənlərə*Deyirsiniz mənə: “əş’arı gəl açıq söylə,
Fikrət!Ey inqilab şairi, tari-rübabının,Tə'siri olmadı nəğəmi-inqilabının –
Şe'r inciləriFirişteyi-ilhamə*Gözəlliyin sənə bəxş eyləmişdir istiğna,
Beşikdən məzara qədər bəşərin əhvalıBir xeyli zaman tifl yatar həbsi-şikəmdə,Ordan atılır dəhrə xilas olduğu dəmdə.
Bir sərgüzəşti-xuninHəmin sərlövhə ilə “Şurayi-ümmət” qəzetində layiqi-mütaliə bir roman təfriqə surətində nəşr olunmaqdadır. Qəzetin haşiyəsində böyük hərflərlə: “Təfriqəsinə başladığımız “Bir sərgüzəşti-xunin” romanını qarelərimizə bilxassə tövsiyə eyləriz” cümləsi yazılmışdır.Romanın müəllifi Katyul Mendes namında bir ədib olub, mütərcimi osmanlı ərbabi-qələmindən Əli Nüsrət əfəndidir.
İsmət, yaxud Əfif olan zatların xəsailiKimsəyə qılmaz təməllüq həqpərəstan nan üçün,Çaki-ismət eyləməz alicənaban nan üçün,
Tövsiyyeyi-mürğXitab eylər bizə bir mürğ, der: insanlar, insanlar!Nədir tutmuş cahanı nalevü əfğanlar, insanlar?!
Birinci Dumanın iniqadı münasibətilə söylənmişdirOlub əfradi-millətdən bu gün təşkil bir məclis,Nə dadlı meyvəpərvərdir görün bustani-hürriyyət,
Sevgili şagirdlərimizə ərməğanDəbistan bir baharistan, onun əzhari ürfandır,Dəbistan bir nihalistan, onun əsmari ürfandır.
Amali-vicdanNihali-eşqi-əbnayi-bəşər xatirnişanımdır,Məhəbbət meyvəsi məhsuli-nəxlistani-canımdır.
Mələkim, nədir o?Nuri-vəfamıdır nigəhindən uçan ziya?Gözlər könül açılmaq üçün gül dodağını.
Ey mütribeyi-dövri-təməddünÇal nəğmeyi-hürriyyətini, guş edəlim, çal!Sun badeyi-canpərvərini, nuş edəlim, çal!
İranın hürriyyət qəhrəmanlarınaFəcri-zəfərdə gülüyor intibah,Tiği-fütuhat ilədir inşirah.
Təsviri-məhəbbət, yaxud vərəqi-eşqü məvəddətKönlüm cəhimi-eşq, zəbanim zəbanədir,Şe'rim odur ki, qəlbi yaxar, müriqanədir.
Ədvari-təcəddüd, əs'ari-inqilabTutmuş bütün əvalimi tufani-inqilab,Dəhhətnümuni-hövldür ümmani-inqilab.
Əksi-ənini-vətənBu gündə ağladır afaqı ahü vayi-vətən,Cahanı titrədiyor növhənövü nəvayi-vətən.
Mənaziri təbiətBaxılsa eyni-həqbin ilə aləm Turi-Sinadır,Giyahi-mövcəzən ahəngi-lahutilə guyadır.
TəavünNaili-bər olmaz insan qılmayınca bəzli-mal,Siz təavün eyləyin, biz də qılaq kəsbi-kəmal.
Gül, sevdiciyim, gül!Huri-hürriyyətə*Dil istər ibtisamını, gül, ey nigar, gül!
Zavallı könlümXərababadi-qəmdir eşq ilə e'mar olan könlüm,Yanır sevdayi-canan ilə atəşzar olan könlüm.