Məmməd Araz
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Çox oldu ürəyinin diqtəsinə baxmadın,İlğımlar qova-qova yulğunlar qucaqladın,
Dünya sənin, dünya mənim...Bir taleyin oyununda cütlənmiş zərik,Yüz il qoşa atılsaq da, qoşa düşmərik.
QalmadıMəndən bu dünyaya nə qaldı görən?Bir odlu, ocaqlı oda qalmadı.
Yaşamaq budurmu?Hər gün çıxdığımız çıxılmaz yoxuş,Bu yenib– qalxmanın mənası yoxmuş.
Çox təzələr köhnəlirSözümüz, nəğməmiz köhnəlir, ey dad!Qələmdən kağıza düşən andaca,
Necə unudum səni...Baxıram ev-eşik boşdur elə bil,Səninlə varım da, yoxum da gedib.
Oxucuya məktubUzaqdan-uzağa xoşuna gəlsəm,Məni dindirməyə tələsmə hələ.
Son anındaAxır nəfəsinə yetişmədim mən,Son dəfə bağrıma basmadım onu.
Şair vüqarıVüqarla yaşamış söz babaları,Onu yaşatmasın, şerimiz niyə?
Səməd Vurğunla söhbət(60 illik yubiley günündə)*Bağışlasın məni bəzi oratorlar,
Bir ömrün qonaqları(pərdəsiz dram-zarafat)*Qapım döyülür.
Sənin istəyin(«Naməlum qadına məktublar»dan)*Sənin bu halına acığım gəlir,
Araz üstə çinar gördümAraz üstə çinar gördüm.Qoşa çinar.
TəəssüfBu görüş nə acı qismətmiş bizə,Elə bil bir kədər gölünə düşdük.
Şuşada bir gecəBu gecə gecənin son qatındayam,Bu gecə bir qəndil qanadındayam.
Heykəl ömrüGörkəmli heykəltəraş*Fuad Əbdürrəhmanovun xatirəsinə*
İnsan qayalar(«Vətən qayaları,*Vətən daşları» silsiləsindən)*
Vətən mənə oğul desəBuyruqlara sığışmayan inaddım,Çox qanadlar yorub salan qanaddım.
Səni tanımadım...Səni tanımadım...Adicə libasda,
Nifrət aktıSizi,lənətimin
Bir qəbir yanındaBirdən elə bil ki,bir səs eşitdim,
Mehmanxana xidmətçisiOrta yaşlı, çox şirindil bir qadındı,Elə belə soruşdum ki, «adın nədir?»
Yetim ulduzlarSısqa ulduzlar var, üfürsən sönər;Sanki görünməyə utanar çoxu.
Sevgi sərhədiBoyumdan yuxarı ucalığım yox,Gözüm üfüqəcən görməyə qadir,
Qoruyun dünyanıElə bil ağıllar dolub yelinə,Az qalır evini unuda adam.
Qaytar məniYaşar Əliyevə*Könül, bu gün nağıl danış,
Bir insana inamımı itirdimAğ yol idi... ikimiz bir qaraltıNağıl kimi: işıq yandı, it hürdü...
BeləcəArzularım qırır bəndi,Baxıb üzüldüm beləcə.
Havalar soyuduSoyuq görməmişdik illərdən bəriBu necə iqlimdir? –
Əlli il yaşadımƏlli il! Bəsimdir orta bir ömür,Taleyin hökmü də vaxtını bilir.