Məhəmməd bəy Arifə cavab

Mən kimi xəstəyə əlbəttə ki, həmam gərək,Necə kim aşiqə bir yari-güləndam gərək.

Dərbəndli Ağabəy1 dəq
Qarğış

Məndən yüz döndərən zalım bivəfa,Səni görüm bir azara gələsən,

Müşkül1 dəq
Açıldı

Əqlim başdan getdi, xiyalım çaşdı,Giriban çak oldu, bellər açıldı,

Şeydayi1 dəq
Ey mənim laləzər çiçəkli bağçam

Ey mənim laləzər çiçəkli bağçam,Gülüstan qoynunda fəvvarə vuram,

Qönçəbəyim1 dəq
Deyişmə: Səndən bir xəbər alım, a Xəstə Qasım

— Ləzgi Əhməd:Səndən bir xəbər alım, a Xəstə Qasım,

Ləzgi Əhməd3 dəq
Tarixi-Cədidi Qarabağ

MİRZƏ RƏHİM FƏNAMirzə Rəhim Fəna (1841-1929) Azərbaycanın tanınmış şairi və ictimai xadimlərindən biridir. Xan qızı adı ilə məşhur olan Xurşidbanu Natəvanın yanında xidmət etmişdir. 1864-cü ildə Mirzə Rəhim Fənanın təşəbbüsü ilə Şuşada "Məclisi-üns" ədəbi məclisi yaradılmışdır. Sonralar da o, məclisin rəhbərlərindən biri olmuşdur. "Məclisi-üns" haqqında dəyərli xatirələri ikicildlik "Azərbaycan ədəbiyyatı" əsərində əlavə şəklində çap edilmişdir. Şeirlərindən nümunələr inqilabdan əvvəlki dövri mətbuatda: "Təzkireyinəvvab", "Riyazül aşiqeyn" əsərlərində çap olunmuşdur. Tarixə və ədəbiyyata geniş marağı olan Mirzə Rəhim Fənanın "Tarixi-cədidi Qarabağ" əsərindən yalnız bəzi fraqmentlər mühafizə edilmişdir ki, oxuculara təqdim olunur. Əsərin ərəb əlifbasından transliteriyasını Arif Ramazanov etmişdir.

Mirzə Rəhim Fəna5 dəq
Uzaq

Sahiba, bir nəfərəm dövlətü izzətdən uzaq,Düşmüşəm şəhrdən avarə, vilayətdən uzaq.

Mirzə İsa XəyaliQəsidə5 dəq
Nə bilsin

Bir kimsə ki şəhadəti bilməyə,Qul əuzü rəbbin-nası nə bilsin,

Dağıstanlı Rəcəb1 dəq
Sərçələr

Allahdan qorxub bir insaf edin,Az incidin bizi, sarı sərçələr,

İlisulu Molla Cümə1 dəq
Handadı

Ey ağalar, həsrətini çəkərəm,Bu mələk mənzərim bilmən handadı.

Cakırlı Abdulla1 dəq
Ağlaram

Çərx fələk çəkdin qəza qılıncınƏyyamımı siyah etdin ağlaram

Ağası1 dəq
Mənəm

Qanlı rəqib, nədir sözün bir qərəzAləm sənin olsun, nazlı yar mənəm

Mirzə1 dəq
Xəbər ver

Badi-səba, apar mənim peyğamım,Başın üçün o dildara xəbər ver.

Ləsani1 dəq
Kimdi

Ay ağalar ay qazılarGöy çadırda duran kimdi

Salmaslı Ərtun1 dəq
Təcnis

İki mələk xəttat xəttin yazanda,Adın müshəfdə yazmış Yasinə,

Ərəşli Cövri1 dəq
Hərc-Mərc

Çərx cəfapişə gətir gərdişəBürk aldı qaç olubdu Şirvanımız

Şirvanlı Əhməd3 dəq
Yol istərəm

Aradım, tapmadım qapusinSaray səndən yol istərəm

İsmayıl1 dəq
Görünməz

Gecə-gündüz həsrətində qalmışam,Ol sehmli tərlan hanı görünməz.

Fəqir1 dəq
Mürəbbə

Qanamıq məni, doğrusın deyim,Məni yüz min dərdə salan yar budur

Razi1 dəq
Gəncənin qırğını

Görən, bilən, eşidənlər yansınlar,Gör nə yaman oldu halı Gəncənin,

Gəncəli Həsən1 dəq
Çığalı müxəmməs

Dilbər, sənin ol gülşən-ü gülzarına qurban,On dörd gecəlik ay təki ruxsarına qurban,

Şəkili Dəli Bəyir2 dəq
Deyişmə: Qış fəslinçün tikdirmişəm, bil, səni

Qış fəslinçün tikdirmişəm, bil, səni,Bir aylığa düz, Allahı sevərsən.

Şahverdi2 dəq
Fələk

Əlindən eylərəm kimə şikayət,Axır məni xar etdin fələk,

Sarıcalı İmran1 dəq
Gəraylı: Ey ağalar, bu gözəldən

Ey ağalar, bu gözəldən,Mən dönərəm, könül dönməz,

Qulu1 dəq
Məşkat

Və nə xurşid sifət bəzmsəradır Məşkat,Sərbəsər məhfil-ara bəzli-ziyadır Məşkat

Dəhnəli Səməd əfəndi Məhzun1 dəq
Yadigar

Sallanıb-sallanıb naz ilən gedən,Yarəb, bilmənəm kimin nazlı yarıdır,

Balamlı Məmi1 dəq
Cığalı müxəmməs: Ey simbədən, mehri-dərəxşəndə Züleyxa

Ey simbədən, mehri-dərəxşəndə Züleyxa,Ey kani-məlahət, ləbi pürxəndə Züleyxa,

Şəkili Süleyman2 dəq
Təcnis: Nazlı yara dərdi-dilim yazmağa

Nazlı yara dərdi-dilim yazmağa,Nə bir kağız tapdım naqaləmindi,

Mehmani1 dəq
Gəraylı: Ey ağalar necə olur

Ey ağalar necə olurHalı yardan ayrılanın

Səfərəli1 dəq
Münacat

Əlay, cümlətən məzlum olub məhbus olan canlar,Xüsusən aliciahlar, hacılar, bəylər, müsəlmanlar,

Göynüklü Mahmud əfəndi3 dəq