Gözəlim bilmədi necəyəm bir az

Gözəlim bilmədi necəyəm bir az,Kim ona aşiqsə bəxtiyar olmaz.

Abbasqulu ağa BakıxanovRübai1 dəq
XXIII

Qaloşlu adam arzuladığı ilk açarı əldə etmiş oldu. O, bu ailədə olan azmı-çoxmu ixtilafa bələd oldu. Qaloşlu adam “daş-qaş mərəz”ini bildi. “Bax buradan, buradan açarı salmaq!” – deyə o içəridə sevindi. Qaloşlu adam fikir içində bir qədər hərlənib-fırlandı, girəvə tapıb özünü anbarın qapısından içəri saldı. Məmmədxan yenə də çotka çəkir, sənədləri aşırıb yoxlayır, qara saplı bir iynə ilə tikib düzəldirdi. Qaloşlu adamın kölgəsi içəriyə uzanıb stol üzərinə səpələnmiş kağızların üstündə gəzdi. Məmmədxan əyri-üyrü kölgəni görüncə başını qaldırıb:– Yenə xeyir ola, – dedi. – Qaloş?

Süleyman Rəhimov19444 dəq
Son söz

Nə söyüd kölgəsi altında, nə çay nəzdində,Nə yaşıl bağlar içində, məni basdırma, sakın!

Həbib Sahir1 dəq
Həsrətindəyəm

Çox zamandır, yarın həsrətindəyəm,Gələydi, bir onu barı görəydim,

Molla Pənah Vaqif1 dəq
Balaca mütəfərriqələr 2

Neçə gün bundan əqdəm bir cavan rast gəlib məndən sual etdi:– Ağa Dərviş, yer üzündən məgər insaf bilmərrə yox olub? Nəfsi-müsəlman nə deyilən sözdür, ağa Dərviş? Rəhm, mürüvvət, insaniyyət göyəmi qaçıblar?

Nəcəf bəy Vəzirov19052 dəq
3. Şairin səsi

Gözəl yay günü... Günəş yavaş-yavaş dağların dalına çəkilir. Mən qayıqla gölü o tərəfə keçərək meşədə asta addımlarla gəzir, bəzən günəylərə çıxıb çiyələk yığıram, bəzən də qoca bir kötüyün üstündə oturub xəyala gedirəm.Elə bu vaxt mis sifətli, uzun ağ saçları çiyinlərinə tökülmüş bir adamın mənə tərəf gəldiyini gördüm.

Zeynal Xəlil19567 dəq
Nəsimi Şirvani

Bu şairin kəlamlarından ancaq bir qəzəlin yazılmasına iktifa etdik:Dünü gün müntəzir oldum ki, bu pərgar nədir,

Firidun bəy Köçərli19251 dəq
Şikayət

Mənim də dərdim var, hakim, dinlə sən,Ömür kitabımı qaralanmış yaz.

Almas İldırım1 dəq
Yarım mənə vədə verdi

Yarım mənə vədə verdi,Dedi, gəl gəz buralarda.

Aşıq Abbas Tufarqanlı1 dəq
Ənizə ərəblər və hacılar

Mən uşaqlıqda her hansı hacı və kərbəlayı ki, zİyarətdən qayıdardı və onun görüşünə gedərdim, eşidərdim deyir ki, “fılan yerdə belə ənizeye rast geldik və fılan mənzildə cəmalımız biz ilə belə rəftar etdi, züwara məsləhət gördüler ki, “Süleymanİyyə yolu ilə gedək yavuq olsun” . Çavuşumuz dedi: “Xeyr, orda onizə var. Bicar yolu yaxşıdır ki, qorxusuzdur” . Biz Bİcar yolu getdik, sonra eşitdik ki, Kabla Hosənqulugil Süleymaniyyə yolu gedib ənizeyə rast gəliblər”.Mən bu sözləri eşidəndə həmişə təəccüb edirdim ki, görəsən bu ənizə, ənizə nə deməli sÖzdür. Bu çay adıdır, yer adıdır, ya heyvanat qismindəndir? Sonralarda qandım ki, xeyr, ənizə deyilən, çöllərdə boyümüş bir eins ərəblərdəndir ki, İşləri-peşəlori gəlib-gedən züvvarı güdmək və onlara artıq dərəcədə məhəbbot və ehtiram etməkdir. Mesələn, çox vaxt rast gəldikləri züwar dəstələrinin şeylorini bütün əllərindən alıb apararlar ki, ağanm züvvarma yolda ağırlıq edib əziyyətə və zəhmətə salmasın. Və bəzi vədə ki, bir para züwar anlamayıb bunların bu mehribançtiığmı qəbul etmez, onlar ilə ərəbi deva edərlər, yənİ əllərİndə olan böyük toppuz ilə elə vurarlar ki, züwarın başı darmadağın dağıltb fövri feyzi-şəhadeti dərk eder.

Əliqulu Qəmküsar2 dəq
Dənizin səxavəti

Mirzə Cavad müəllimə*Bir gün xəzri başlamışdı yaman,

Balaş Azəroğlu19661 dəq
Dördüncü pərdə

Səhnə Hacı Muradın bağçasını göstərir. Aydınlıq bir gecə, İmran gəzinərkən söylənir.*İmran**. Ay zalım, ey biinsaf kişi, əhdindən dönüb, səni dövlətli edəni evindən qovursan. Dünya malından ötrü Gülzar kimi qızı bir qocanın puluna satırsan? Yox, zor ilə də olsa gərək bu gecə aparam. Nabatdan bir xəbər çıxmadı. Yoxsa qoca kaftar küçlə Gülzarın nikahını oxutdu? Ya Gülzar naəlac qalıb razı oldu? Yox, yox, elə iş ola bilməz. Gülzar özünü öldürər, Məhərrəm bəyə getməz... Deyəsən qaraltı görünür. Arvaddır.

Süleyman Sani Axundov5 dəq
Mollalar

Varlılara yaltaqlanır,Atıb imanı mollalar.

Usta Abdulla1 dəq
Yayılan məni

Payız dərdim, qış möhnətim, yaz qənim,Hicran tapdaq etdi yayılan məni.

Xəstə Qasım1 dəq
Qalmadı

Türk deyənin dilçəyini kəsdilər,Haq deyəni tapdalayıb əzdilər,

Aşıq Heydər1 dəq
Xanpəri Bacıya Cavab

Hörmətli Molla emi! Keçən nömrənizin birisində imansız Xanpəri qarğış dilin açıb olmazın sözləri mənim haqqımda demişdi. Nə eləyim, bir orucluq olmayaydı görərdin onun cavabında nələr söyləyərdim, bir yandan oruc-namaz, bir yandan çolma-çocuqların küyü, qalmaqalı və gecələr də cəhrənin dızıltısı məni lap taqətdən salıbdır. Yoxsa indiyə kimi o həyasızın abrını ətəyinə bükərdim. Bircə bundan xəbər alasan ki, a utanmaz, söylə görək həyasızlığa kim qurşanıbdır ki, bu qədər həyadan danışasan. Arvad gərək arvadın namusunu çəksin, səndə ki heç namus yoxdur, başındakı yaylıq sənə haram olsun.Mən yamanlıq eləmədim ki, yazdım Molla əmi, arvadları bu qədər biləyinə dolama, onların olar-olmaz eyiblərini açıb lağa qoşma. İndi sən razılığın əvəzində başlayırsan mənə qarğış eləməyə və arvadların bir para gizlin sirlərin açmağa. Məsələn, deyirsən ki, Zeynəb bacı ərinin cibindən pul oğurlayıb məhəbbət duası yazdırır. Bir özün fikir elə, mənim qəzetə əhval yazmağımmı çox eyibdir, yoxsa biz arvadların sirrini açıb kişilərə bildirməkmi? Və bir də görünür ki, sən molla əminin 12-ci nömrəsində çəkilən şəklə heç baxmayıbsan?

Ömər Faiq Nemanzadə19062 dəq
Qəsidə 21

صورت گردون صفت جسم زمین را جان از اوماده جان لطف او لیکن خرد حیران از او

Fələki Şirvani1 dəq
İdeal hökmdar İsgəndər və onun möcüzəsi

Allahdan İskəndərə vəhy:**Bilərsən cahanda bütün dilləri,

Məhəmməd Əmin Rəsulzadə19496 dəq
Molla Cümənin Molla Surxaydan gileyi

Molla Cuma nədənsə Molla Surxayın ondan inciməsini hiss edir vəməsələni aydınlaşdırmaq məqsədilə dostunun evinə yollanır. Qapının

Molla Cümə2 dəq
Aşıq Valehlə Məsum Əfəndinin deyişməsi

Məsum ƏfəndiKəndinə laf edib, şairəm deyən,

Aşıq Valeh2 dəq
Dilim fəğan iləvü, didə qan ilən doludur

Dilim fəğan ilədü, didə qan ilən doludur,Könül səhifəsi şərhü bəyan ilən doludur.

Qövsi TəbriziQəzəl1 dəq
İbrahim bəyin işinin sonu və təəssübkeşliyinin nəticəsi, 13

Sabahı günü kalyaskanı hazırlayıb, atlarını qoşdular. İbrahim bəy, Mirzə Abbas, Mehdi bəy, bir də mən oturub yola düşdük. Bizi görənlər ayağa qalxıb hörmət edir, sağdan-soldan hey salam və mərhəba eşidilirdi. Bəy də sağ və sol əli ilə onlara cavab verirdi. Bir az gəzib, evə qayıtdıq.... Səhər lap tezdən Məhbubə mənim yanıma gəlib dedi:“Əmican, ağamın xəstəliyində mən nəzir demişəm ki, yaxşı olandan sonra bazara gedib min quruş, yəni hər bir dilənçiyə beş quruş paylaram, yüz çörək itlərə, pişiklərə verəm, iki qoyun qurbanlıq kəsəm, bir ay da oruc tutam. Özümün pulum var, sizə verirəm, zəhmət çəkin dediklərimi yerinə yetirin. Başqa bir nəzir də demişəm, lakin onu deməyə peşman olmuşam.” “Nə nəzir demisən ki, peşman olmusan?” -- dedim.

Zeynalabdin Marağayi13 dəq
Qəzəl 1375

Dünən ol yar mənim halımı sordu, getdi,Yüz şirin söz dedim, o dinlədi, durdu getdi.

Saib TəbriziQəzəl1 dəq
Qəzəl 283

Yar əlindən nə haldayam, eşitmədin, ey dost, məgər?Qəmi məni öldürsə də, incimədim bir tük qədər.

Xaqani Şirvani1 dəq
Qitə 43

Bir gün səhər-səhər çəmənə eylədim güzər,Ta dəf edəm gülü səmən ilə məlalımı.

Məhəmməd Füzuli1 dəq
Cami-Cəm, fəsil 86

Allahı əvvəldən tanımasan sən,Heç vaxt doğru çıxmaz şəhadət kəlmən.

Əvhədi MarağalıMəsnəvi3 dəq
Aşina sədası

Aşina danəd sədayi-aşina*Mənim aşnam “Təzə həyat”ın 119-cu nömrəsində həcc məsələsindən söhbət açanda, söz yox, bilmirdi ki, onun “Aşina sədası”nı hamıdan qabaq Molla Nəsrəddin eşidəcək.

Cəlil Məmmədquluzadə4 dəq
Işkından anun cânumuza çâre olursa

Işkından anun cânumuza çâre olursaBen eyleyeyüm kendüzümi pâre olursa

Qazi BürhanəddinQəzəl1 dəq
Leyli və Məcnun, fəsil 11

Bu söz incisini düzən zaman mən,Böylə danışmışdı bu nəqli deyən:

Nizami GəncəviMəsnəvi7 dəq
Boşboğazlar məhkəməsi

Nəsibənin Mirzə Niyaza ərə getməsindən üç ay keçirdi. O, mart ayının 25-də axşam saat dörddə tələbələri buraxıb, evə qayıtdığda masanın üzərində bir məktub gördü.Məktubu onun əri Mirzə Niyaz yazmışdı. Nəsibə məktubun üstünü nəzərdən keçirirkən, Mirzə Niyazın ona evlənməmişdən əvvəl yazdığı məktubu xatırladı və bir an da onun birinci məktubundakı məzmunu xəyalından keçirdi.

Məmməd Səid Ordubadi12 dəq