Works
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
ای دل مکن، بهر ستمی این نفیر ازوچون جانت اوست، تن زن و دل برمگیر ازو
Müəmmalar1. İmam ismində.İstədi məndən nisari-müjdeyi-təşrif yar,
Görmedüm sen tek latîf nâzük cüvânGörmedüm sen tek latîf nâzük cüvânTapuna olsun fidâ cân u cihân
Ədəbli təziyəMəhərrəmlikdə çığır-bağır salan və başlarını yaran bambululardan mənim xoşum gəlmir. Çünki onlar savadsız və nadandırlar. Mənim xoşum elmli və ədəbli intelligentlərdən gəlir. Çünki bunlar məhərrəmlikdə başlarını yarmayırlar. Çünki bunlar oxumuş adamlardırlar. Ancaq bunlar bir yüngülvarı yas saxlayırlar. Çox ədəbli və üslublu təziyədarlıq edirlər.Doğrudan da nə vəhşilik, baş yarmaq və nə cana qıfıl keçirmək, bunların heç birinə nə Allah razıdır, nə imam.
Ghazal 606چو با تست مقصود، هرجا که هستیگرش باز دانی ز هجران برستی
Zülfün girehləri, sənəma, həlqə-həlqə tabZülfün girehləri, sənəma, həlqə-həlqə tab,Hüsnün qatında zərrəcə yox nırxi-afitab.
Töhfeyi-Sami, bölmə 379از ابریشم فروشی اوقات میگذراند و گاهی شعر نیز میگوید این مطلع از اوست :جز خیال دهنت هیچ نیاید بنظر
Hər zaman derlər ki, qıl bir tazə dilbər arizuHər zaman derlər ki, qıl bir tazə dilbər arizu,Padşalıq etmişəm ki, pasibanlıq bilməzəm.
Hər mərdin könlündə bir imanı varHər mərdin könlündə bir imanı var,İmanı olmayan mərd ola bilməz.
Sənin kimi, gözəlim, gülüzarımız vardırSənin kimi, gözəlim, gülüzarımız vardır,Xəzanə dönməyəcək novbaharımız vardır.
Ghazal 2762جوش گل شد، بادهٔ گلرنگ میباید کشیدانتقام از چرخ پر نیرنگ میباید کشید
Ghazal 320غم بنیاد آب و گل چه خوریدم گردون مستحِل چه خوری
Ghazal 689ای ز چین و حلقهٔ زلف سیاهبسته شادروان خوبی گرد ماه
Qazi Əlaəddinə məktubƏlminnətü-lillah ki, şəcəreyi-elmü irfan gün-gündən mütənəvve' olub, səməreyi-asarı fəvaid saçmaqdadır, Və nihali-fəzlü ehsan saət-bəsaət təravət alıb dimaği-əhli-imanı müəttər qılmağa tazə-tazə şükufələr açmaqdadır. Hər ayinə nəqşbəndi-nigarxaneyi-vücud kargahi-qüdrətdə bir surəti-mücəddəd çəkməkdən xali olmaz. Və bağbani-hədiqeyi-cud riyazi-hikmətdən hər saət bir nihali-tazə dikməkdən məlamət bulmaz.Əgər bu təriqeyi-mərziyyə nəhci-istimrar bulmasaydı və bu adəti-mə'hudə müstəmir olmasaydı, bəqayi-süvəri-növiyyə və əfradi-şəxsiyyə zərurət ehtimalı bulmaz idi. Və silsileyi-nizama istehkam müyəssər olmaz idi.
Tene mi hükm ide yâr ya câna mıTene mi hükm ide yâr ya câna mıIşk eri tene câna yacana mı
Aşura oğrularıİki ildir ki, Şura hökuməti küçələrdə dəstə tutub baş çapmağa mane olur. Təəccüb burasındadır ki, həmin bu iki ilin aşura günlərində çox evlərdə oğurluq olmuşdur. Məsələn, bildir aşura günü ki, baş yaran olmadı, Təzəpir məhəlləsində və habelə qeyri məhəllələrdə on yeddi yerdə oğurluq müşahidə olundu. Məşədi Orucun evindən xalça oğurlandı, bir evdən qaynar samavarı lotular aparmışdılar. Keçəllər məhəlləsində axund Cəfərin evini yarmışdılar. Ərdəbillilər məscadindən mücavirin başmaqlarını aparmışdılar. İmamverdi məhəlləsindən Fatma xalanın corablarını oğurlamışdılar.Xülasə, belə-belə on yeddi yerdə oğurluq baş vermişdi. Bu hələ müsəlman məhəllələrinin oğurluğudur, yəqin ki, qeyri məhəllələrdə də o gün belə işlər törəyibdir.
Ghazal 612گر نسیم رحمتی از کوی جانان آمدیقعر بحر لم یزل در موج احسان آمدی
Çəkəli əynimə bu sikkeyi-mərdan kəpənəkÇəkəli əynimə bu sikkeyi-mərdan kəpənək,Biləsən, qıldı mənim dərdimə dərman kəpənək.
Töhfeyi-Sami, bölmə 394از جمله شعرای غیر مشهور است این مطلع از اوست :بگشاید آن نگار چو زلف دو تای خویش
Fariqimdən degiləm şad, vəli əğyarınFariqimdən degiləm şad, vəli əğyarınBağrı qan olmaq üçün gül təki xəndan oluram.
Könlümün həsrətini duymazsanKönlümün həsrətini duymazsan,Könlümün həsrəti ömrümdən uzun.
Sənin kimi, gözəlim, sərvinazımız yoxdurSənin kimi, gözəlim, sərvinazımız yoxdur,Nə istəyirsən elə, etirazımız yoxdur.
Ghazal 2857زدست تنگ بر بی برگ دنیا تنگ می گرددبه ره پیما زکفش تنگ صحرا تنگ می گردد
Ghazal 335گلی از باغ وفا آمدهایخود خس و خار نما آمدهای
Ghazal 696ای از دهان تنگت شهری شکر گرفتهنام رخ تو گل را از خاک برگرفته
Bayəzid Çələbiyə məktubƏtəni kitabün bəl riyazün münəvvərün. Lə-qəd zadəni min novrihin-nuru-fil-bəsəri. Misalün bi hüsnil ehtimami müsəvvərün əla-əltəfil-əlvahi-fi əhsənis-süvəri. Süturün kə-əflakin işarətüha'-şühubi. Xütutün kə-əc'sannin ibarətüha əz-zəhrü. Fə-fi külli nəsrin minhu kənzün minəl-müna. Və fi külli nəzmin minhü iqdün minəd-dürəri. Səhifətün imhəvət fiha fünunü'l-ma'arifi və hədiqətün unş'ət minha qüsunül-avarifi, mürəttəbətün bi təvşihis-sənayi kəl-beytü-mə'muri və müzəyyənətün bi-tərşihi'1-bədaye'i k'ər-rovzi'1-məm-turi, vərrədə vurudüha hida iqən'n-nəvaziri və həllət bibülümihə's səmmrətü fi'z-zəma'iri. Təəlləmə minha sü'ü-l amali və zalə və tərənnəmə fiha lisanü'1-hal və'lməqali Baz əbri səbzeyi-pəjmürdeyira ab dad.Növbahari xari-xüşkira güli-sirab dad.
Gülşende dinle nedir bülbül bülbülGülşende dinle nedir bülbül bülbülİrte gice idicek gulgul gulgul
BinamazlıqBunu bilmək lazımdır ki, günahi-kəbirlərin birisi binamazlıqdır. Əgər birisi binamazlıqda israr edə, o vədə onun qətli vacibdir. Demək, bu saat küçə və bazarda gəzən müsəlmanların hamısının qətli vacibdir; çünki hamısı binamazlıqda müqəssirdirlər, yəni israr edəndirlər. İnşallah-taala onların hamısı axirətdə əzabi-əlimə giriftar olarlar.Çünki həqqi-taala cəllücəlala fərmudə ki: yövmə yətəsalənun əla mücrüminə masələküm fisəqər; yəni soruşarlar ruzi-qiyamətdə günahkarlardan: sizdən nə günah baş verib ki, duzəxə sizi kəşankəşan eləyiblər, cavab verərlər ki, bizdən bir günah baş verməyib, savayı ondan ki, bizi elm təhsil etməyə mədrəsələrə göndərdilər, rabfaka göndərdilər, texnikuma göndərdilər. Və orada möhür tapa bilmədik namaz qılaq. Və bir paramız da qılmaq istəyəndə qeyri mərdümazar yoldaşlar lağa qoyub, üstümüzə gülməyə başladılar.
Ghazal 618وصال یار بصد جان بخر، اگر نخرییقین که از غم هجران دوست جان نبری
Çıxar pənbə qulağından, gözün açÇıxar pənbə qulağından, gözün açKi, həşr olduvü çalındı bu gün sur.