Bana lâzım degül mi bir terahhum

Bana lâzım degül mi bir terahhumNola çün adernem yidümse gendüm

Qazi BürhanəddinQəzəl1 dəq
Salam-məleyk

Axund dadaş, qulluğunuzdan ki, mürəxxəs oldum gəldim İrəvana, orada cənab qazi məclisində sizin təkfirinizə hökmi-qəti verdik. Oradan gəldik Zünuza. O altı ildə ziyarətlərindən məhrum olduğumuza, pirləri ziyarət elədik. Amma Axund dadaş, Zünuz əhli bir iş gördülər ki, heç müsəlmançılığa yaraşmaz. De nə elədilər: cəm oldular məscidə. Cəmiən övrət və kişi and içib övrət libasını bilmərrə əvəz elədilər, yəni demək olar ki, haman günü 100 top çit satılıb alındı təzə uzun şalvarlıq. Amma… Heyif ki, 100 topun hamısı urus çiti oldu, heç bir qarış da İran çiti satılmadı!!! Bir də ümumən and içdilər ki, bundan sonra vətən bezindən kəfən alsınlar, dəxi firəng malı işlətməsinlər və pirlərə də dəxi vida etsinlər və urus qəndindən İmam Hüseyn ehsanı verməsinlər. O qəndlərin pulundan üsuli-qədim məktəb açsınlar. Qərəz ki, sağ olsun Zünuz. Oradan gəldik Mərəndə, bəli, gəldik Mərəndə, elə ki, gəldik yetişdik Mərəndə, bazara girməmişdən qabaq şəhərə bir günlük yol qalırdı, yəni Mərənddən əcəb və təkəbbür, qəflət, məstlik, piyanlıq, süstlük, nəmnəmənəlik insaniyyətdən savay hər zadlıq iyisi, üfunəti qalxıb Culfada bizi çaldı, belə ki, biz də az qaldıq Mərəndin bəzi ağayanları kimi olaq. Elə ki bazara girdik, əsli müsəlman iyi: tiryək və şirə və Ağa Həmmadın damadının abcu şərab sandıqlarını sınıb və dağılmaq iyi bizi elə vurdu, az qaldıq ya Ağa Həmmad olaq, ya da damadı. Dedik, şəhərdə carkeşlər car çəkdilər ki, yığılın məscidə, nağıl deyəcəyik. Xəbər gətirdilər ki, bir nəfər seyid cənab Cəfər kəzzabın lap öz oğlu səhihnəsəb və bir də bir nəfər Səffeyn şeyxlərindən cənab himarül-məşayix Hacı Şeyx Həsən ağa haman Binamüsül-sadat ağaya müvafiqət edib xalqa deyirlər ki: baba, çıxın gedin işüzə, bular əncümən adamlarıdır, əncüməni də ki, əlhəmdülillah, rus kazakları gətdi, bu günsabah dağıdarlar, yaxan qurtarar.Dəli*

Cəlil Məmmədquluzadə2 dəq
Qəzəl 624

شب عیدست و ما عاشق، چه گویم قصه دوری؟به صد دفتر نشاید داد شرح درد مهجوری

Qasım ƏnvarQəzəl1 dəq
Qəzəl 247

باز آمد آن خورشید جان در رخ نقاب انداختهوز عنبر تر برقعی بر آفتاب انداخته

İmadəddin Nəsimi2 dəq
Töhfeyi-Sami, bölmə 637

از نژاد اتراک است و از غایت دقت طبع و صفای ادراک الحق آن قوم را به یمن طلوع آن اختر افق احتشام سرخ رویی تمام حاصل است . مصرع : « چنین دهد اثر آری طلوع چون چون تو سهیل .» ( و هر در شاهوار که آن خلاصه روزگار ببرکت طبع سهیل آثار ) از معدن یمن خاطر بر سر بازار اظهار آورده چون عقیق یمانی آبدار است و همچون لعل بدخشانی نامدار، در تذکره الشعراء مذکور است که منشاء تخلصش آنکه ویرا خلوص اعتقادی نسبت بشیخ آذری بوده از خدمتش دریوزه ی تخلصی میکند بنابر التماس او شیخ تفأل بکتابی که در نظر داشته کرده آنرا میگشاید در سطر اول لفظ سهیل برآمده لاجرم بدین تخلص مسمی گردیده .مولانا حسین واعظ علیه الرحمه و الغفران انوار سهیلی را باسم آن امیر کبیر مرقوم ارقام بلاغتا انجام گردانیده همانا ایشانرا، دو دیوانست یکی ترکی و یکی فارسی، این چند بیت از دیوان فارسی ایشان ثبت افتاد :

Sam Mirzə1 dəq
Yerdəkilərin göyə şikayəti

Bir zaman tutdu zülm dünyanı,Ucalır xəlqin ərşə əfğanı.

Seyid Əzim Şirvani2 dəq
Azərbaycandan ayrı

Dünyanın üç qitəsində olmuşam,Afrikada, Avropada, Asyada,

Rəfiq Zəka Xəndan1 dəq
Qəsidə 58

ای کرده تیره روز معادی بتیغ و تیرآمد بخدمت تو گرانمایه ماه تیر

Qətran Təbrizi2 dəq
Qəzəl 71

گره مشگ بر سمن چه زنی؟لشکر زنگ بر ختن چه زنی؟

Mücirəddin Beyləqani1 dəq
“Yarımı bağçada qəm-qüssəyə batmış sandım

“Yarımı bağçada qəm-qüssəyə batmış sandım,Xəbər aldım ki, nə var, dinmədi, yatmış sandım”.

Əliağa Vahid1 dəq
Yaz, Süleyman, yaz

Təbrizimin bitməyib, heyhat, qanlı günləri,Sonsuz ahlı, fəryadlı, həyəcanlı günləri.

Süleyman Rüstəm1 dəq
Qəzəl 1125

تا به فکر گوشوار آن سیمبر افتاده استپیچ و تاب رشته در جان گهر افتاده است

Saib TəbriziQəzəl2 dəq
Qitə 111

خاقانی اگرچه راست‌پیوندیپیوندِ تو کژ‌نهاد نپسندد

Xaqani Şirvani1 dəq
Qəzəl 386

از باده در فصل خزان افتان و خیزان نیک‌ترور یار دلداری دهد خود چون بود زان نیک‌تر؟

Əvhədi Marağalı1 dəq
Qəzəl 239

İstər ki, yardan bizi etsin cida fələk,Düşmənliyin bizə yenə gördü rəva fələk.

Məhəmməd FüzuliQəzəl1 dəq
Sabâhdur kanı iy sâkî bu sabûh ayağı

Sabâhdur kanı iy sâkî bu sabûh ayağıŞebahlara yeridür şimdi tolu rûh ayağı

Qazi BürhanəddinQəzəl1 dəq
Ölülər

Qabaqca bir neçə sözBu məqalədə biz bir para acı sözlər danışmaq istəyirik; amma gərək danışmayaydıq. Ondan ötrü ki, bir yandan abunə elanı yazırıq ki, bizim jurnalımıza təzə il üçün abunə olsunlar və bizə pul göndərsinlər, bir yandan da başlamışıq müsəlmanlara sataşmağa. Söz yox, heç bir molla belə eləməz ki, biz eləyirik. Məsələn, qaydaya və adətə baxsaq, gərək abunə elanının altında biz belə bir dua eləyəydik:

Cəlil Məmmədquluzadə2 dəq
Qəzəl 628

گر زانکه بگویند: گدایی و فقیریبهتر بود از مسند شاهی و امیری

Qasım ƏnvarQəzəl1 dəq
Qəzəl 253

ای به میان دلبران زلف تو بر سر آمدهگل ز رخ تو منفعل، لاله به هم برآمده

İmadəddin Nəsimi1 dəq
Töhfeyi-Sami, bölmə 641

از جماعت ترکان شاملوست پدرش امیر آخور صاحب قران مغفور بود. او نیز چند روزی بخدمت صاحبقرانی مشرف شد اما بواسطه سعایت بعضی از مفسدان اخراج شده متوجه خدمت همایون پادشاه شد . حالیا یکی از امرای معتبر اوست طبعش در شعر خوب و سلیقه اش مرغوب است، این مطلع از اوست :تار طنبور که راز دل من میگوید

Sam Mirzə1 dəq
Oğluma nəsihət (Ey oğul, alim olsa xoştinət)

Ey oğul, alim olsa xoştinətMali-dünyayə eyləməz rəğbət.

Seyid Əzim Şirvani2 dəq
Qürbətdə

Qürbətdə uzun yolçuluğun zövqünə daldıq,Bir ömrə dəyən günləri bir-bir yola saldıq.

Rəfiq Zəka Xəndan19841 dəq
Qəsidə 65

بتی که راستی از قد او رباید تیربتیر غمزه ز گردون فرود آرد تیر

Qətran Təbrizi5 dəq
Qəzəl 74

گر تو آنجا که تویی انده ما داشتییدل ما در غم و اندوه چرا داشتیی؟

Mücirəddin Beyləqani1 dəq
Əzizim, sevgilim, nazlı nigarım

Əzizim, sevgilim, nazlı nigarım,Züleyxadan gözəl istəkli yarım.

Əliağa Vahid1 dəq
Nə qədər ki, sağdır...

Ötərgi sanmayın şikayətimi,Mənim hər fəryadım, hər naləm haqdır.

Süleyman Rüstəm1 dəq
Qəzəl 1159

هر غباری گرده چابک سواری بوده استهر سر خاری خدنگ جان شکاری بوده است

Saib TəbriziQəzəl1 dəq
Qitə 242

Var-dövlət istədim dünyada, ancaq,Onu alçaqlardan qəbul etmədim.

Xaqani Şirvani1 dəq
Qəzəl 387

زلف مشکینت چو دامست، ای پسرعارضت ماه تمامست، ای پسر

Əvhədi Marağalı1 dəq
Qəzəl 255

Gözəllər eşqinə düşdüm, nə çox cövrü cəfa gördüm,O zülmü görməsin kafər ki, mən bəxti qarə gördüm.

Məhəmməd FüzuliQəzəl1 dəq