Əsərlər
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Gözlerün derdlülerün dermânıdurCân ü dil ol ikinün kurbânıdur
Xosrov və Şirin, fəsil 115Yeddi yaşlı balam, gözümün nuru!Dilimin əzbəri, qəlbim süruru.
Qəzəl 303هر گه که یار شیوه ناز ابتدی کندعاشق کسی بودکه دل وجان فدی کند
ŞahmatAxşam idi. Sərin və lətif ruzigar yay fəzasının çöhrəsinə düşən ləkələri silib təmizləyirdi. Ucan və Savalan dağlarından qopub gələn küləklər Qızıl Arslanın sarayının bağçasına yayıldıqca yasəmənləri təzə yuxudan qalxmış gəlinin saçları kimi dağıdırdı.Qoca bağban yayın istisindən qorunmaq üçün yarpaqların çətiri altına girib yatan güllərin çöhrəsinə su çiləyirdi.
Qəzəl 277گوهر دریای وحدت آدم است، ای آدمیگر چو آدم سر اسما را بدانی آدمی
Qitə 131ای گشته یادگار ز کردار تو شهیدیدار تو مبارک و گفتار تو بهی
Töhfeyi-Sami, bölmə 333مولد او استر آباد است و اکثر شعرهای او هجوهای رکیک است که آوردن آن لایق سیاق این مختصر نیست اما در آن باب داد سخن داده در اواخر عمر بکاشان رفت و در آنجا فوت شد از اشعار او هجوی که در هجو خواجه مظفر بتکچی گفته بود و لفظ رکیک نداشت این قطعه نوشته شد:تیشه بر سر زده مرغ دل فرهاد بود
Bir Leyli sevib eşqdə sövdalərə düşdüm.Bir Leyli sevib eşqdə sövdalərə düşdüm.Məcnunə dönüb daməni-səhralərə düşdüm.
Qitə 49از بلندی نه بر او راه دعای مستجابوز حضیضی نه در او راه قضای کردگار
AçılmadıAlçaqlar ordularla, silahlarla gəldilər,Yaxdıqca yaxdılar bizi, böldükcə böldülər,
Çörək kimi...Xoşbəxtəm ki, yazıb-pozan şairlərdən biriyəm,İş başında insanların köməyidir şerimiz.
Sənin cəmalın ilə fəxr edir bizim elimiz!Sənin cəmalın ilə fəxr edir bizim elimiz!Sən olmasan, nəyə lazım baharımız, gülümüz?
Mən də qayaların yalçın başındaMən də qayaların yalçın başındaQartal kimi döyündüm.
Rübai 58نوری که به چشم موسی از طور نموددیدار به من شبی هم آن نور نمود
Ləali-mənzumə, fəsil 21کدام قصه دهم شرح و زار و زار بنالمز جور شمر دغا یا ز هجر یار بنالم
Qəzəl 25حسن تو را ممالک دلها مسخر استمقبل کسی که وصل تو او را میسر است
İkinci hissə, səkkizinci fəsilVahid evə gələ bilmədi, deyəsən onun əsil işi indi, layihəsi qəbul olandan və hökumət adamları onu təbrik edəndən sonra başlanırdı. Becərdiyi bağın tamaşasından həzz alan bağban kimi, şəhərin ən uca yerinə – Dağüstü parka getdi. Qaralmaqda olan axşam üfüqlərini, göylərə səpilən, get-gedə qızaran ulduzları, bir nəhəng kimi yatıb dincələn Xəzəri seyr etdi. "Yeni Bakı"nın quruluşu, həyatı, insanları qədər də təbiəti təzələnməlidir. Şəhərə yaşıl don geydirməli. Çoxqatlı binalar, universitet, kitabxana, muzeylər, saraylar, klublar, rəsədxana... Uca çinar, qələmə, qarağac, şam, həmişəcavan ağacları içində görünməz olmalıdır. Eyvanlardan üzüm salxımları sallanmalı; bağçalarda güllər dəstələnməlidir. Dənizdən gəmi ilə gələnlər dünyanın ən gözəl bir şəhərinə yanaşdıqlarını güman etməlidirlər. Bu mənim şəhərim! Məni böyüdən, mənim böyütdüyüm yerlər yenə də dilə gəlin, qoyun aləm bilsin!Öz işinin ağası olan adamların sərbəst qələmi ilə Şərqin qapısında, yeni tarixində böyük bir kitab yazılmışdır. Murmanskdan Bəsrə körfəzinə, Lamanşdan Vladivostoka qədər uzanan yollarda gəzənlər - yer, su, hava səyyahları - ruslar, azərbaycanlılar, özbəklər, kazaklar, türkmənlər, fransızlar, italyanlar, yaponlar, çinlilər, hindlilər... qaralar, ağlar, oxumuşlar, avamlar, hərə öz dilində, hərə öz əqidəsində bu kitabı oxuyacaqlar. Bu kitabın dağlardan sahillərə qədər açılan parlaq vərəqləri kimi, məzmunu, mənası açıq və aydındır. Rahatlıq bilməyən buruqlarda, göylərə baş vuran zavodlarda, çoxqatlı mənzillərdə, məktəblərdə, müalicə evlərində, süzüb gedən maşınlarda, trolleybuslarda körpələr də, uşaqlar da, gənclər də, qocalar da, məşhurlar da, sayalar da, əmr verən komandanlar da, eşidən döyüşçülər də, milislər də, xörək bişirən qadınlar da xoş səslə deyəcəklər.
Bülbül səsiSəhər açılırdı...Bir bülbül səsi
Qəzəl 6889ای آن که دل به ابروی پیوسته بستهایغافل مشو که در ته طاق شکستهای
Qitə 164Sən yaxşı adamsan, Xaqani, ancaq,Sənə pislik edir naəhl adamlar.
Qəzəl 155Yar kuyində çəkir bəxtim məni biixtiyar,İxtiyarım qalmayır, halım olur çox biqərar.
Qəzəl 858به روی خود نظر کن، تا بلای عقل و دین بینیگره بر مشکها زن، تا کساد مشک چین بینی
Həmidə! (1911)Yevlaxa çatdım. Yolda Şamil bəy Vəzirova dəydim... O söz verdi ki, bizim başladığımız işdə yaxından iştirak edəcək və mən əminəm ki, onun bizə çox böyük köməyi dəyəcək.Bərdədə bir neçə nəfər adam heç gözləmədiyim halda Molla Nəsrəddinin dostları çıxdı. Hələ Şamil bəyin yanında olanda bir nəfər bəy Mollaya ehtiramını bildirməyə gəldi, sonra karvansaraya Səfərov adlı birisi gəldi, özü də Şuşadandır, böyük bəzzazdır. Bilmirəm Molla Nəsrəddinə bu şöhrət birdən-birə haradan üz verib.
Gîsûnuzda gönülüm âvâredürGîsûnuzda gönülüm âvâredürBen ho yâram korhunuz ağyâradur
Xosrov və Şirin, fəsil 117"Varlığı xəlq edən böyük yaradanMəkansızdır, onsuz deyil bir məkan.
Qəzəl 313ز سوز و شوق تو از جان و دل بر آمد دودچه چاره سازم و درمان من چه خواهد بود
BağdadGəncənin hakimi Qızıl Arslandan aldığı məktubu böyük şair Nizamiyə göstərib dedi:– Əlahəzrətin xahişi budur ki, xəlifə Nəsrəddinbillahın cülus gününü təbrik etmək üçün Şimali Azərbaycandan Bağdada gedən nümayəndələrin rəhbərliyini öz öhdənizə götürəsiniz.
Qəzəl 278بیار ای ساقی مهوش! می گلرنگ روحانیکه ارزد خاتم لعلت به صد ملک سلیمانی
Qitə 134ای همه رادی و راستی و درستییافتی از روزگار آنچه که جستی
Töhfeyi-Sami, bölmə 367از تربت خراسان است تخلص باطوارش مناسب در طلب علم اندکی سعی کرده و گاهی مثل این ابیات در سلک نظم میآورد :تا از رخ چو ماه گشودی نقاب را