Suleyman Rustam
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
Vuruldum gəncliyimdə Xəzər gözlü bir qıza,Səhər gözlü bir qıza!
Səni sevərdimBakı göylərində gözəl bir axşamTapdı ulduzunu mənim ulduzum.
Əcaib əsərƏsər var ki, bilmirsən nə ad verəsən ona,Oxumaq mümkün deyil, min yol varaqlasan da.
Səndə yoxBoşboğazlara*Dostuna qəlbində hörmət, məndə vardır, səndə yox,
Nəyə lazımMənalı keçərsə məclisdə söhbət,Plov nəyə lazım, aş nəyə lazım?
QorxaqƏhvalımı pozmayındamağım çağ olanda,
Yasin əvəzinəÜrəyimin yaxınları, eşidin,Diləyimin yaxınları, eşidin:
Vüsal həsrətiVüsal həsrətilə yanıram yenə,Yoxdur əzəl gündən hicranla aram:
Deyilmi?Durnalar, siz deyin, qan qardaşlarımGəlib dərd əlindən zara, deyilmi?
Təbrizli Süleyman oldumAyrılıqdan necə gör könlü pərişan oldum,Gözü illər uzunu yol çəkən insan oldum.
Söz ordum...Yanılmaram desəm ki, alın tərli sözümləKönüllərdə şairtək özümə yuva qurdum.
AğladıUrmiya gölünə qan çilədilər,Ördəyim ağladı, qazım ağladı.
İçə bilmirəmAraz sahilindən yolum düşəndə,Bir an həyəcansız keçə bilmirəm.
Dinlə qardaşınıDinlə qardaşını, a yaslı qardaş,Həmişə arzulu, niyazlı qardaş,
GəlirTəbriz! Dərya kimi dalğalan, çağla,Bu elə qəhrəman bir rəhbər gəlir.
Ay ellərEllər, ellər ay ellər, ömrümün bu çağında,Səadətin bağında, məhəbbətin bağında,
Dolaşır dillərdəÇox da o sahildə yad əllərilə,Adı kitablardan pozulan mənəm.
Yeni kəndin işıqlarıTəbiətin qucağında, doğma Xəzər qırağında,Qəhrəmanlar ocağında, kefimizin şən çağında
Cəlil MəmmədquluzadəAzərbaycan ədəbiyyatında çox sevdiyim şəxsiyyətlərdən biri də unudulmaz Cəlil Məmmədquluzadədir.Mən gənclik illərindən onun əsərlərini maraqla izləyir və böyük məhəbbətlə oxuyurdum. Ədibimiz əsərlərində xalqımızın keçmiş dövrdəki yaralarını bir cərrah əliylə yoxlayır və onun sağalmasına yollar axtarırdı. Azərbaycan xalqı azadlığa çıxdıqdan sonra Molla Nəsrəddinimizin artıq öz satira silahını inqilabın fütuhatına əngəl törədənlərə, yeni cəmiyyətin düşmənlərinə, millətin gözündən dini mövhumat pərdəsi asmaq istəyən ruhanilərə qarşı çevirdi. Mən Cəlil Məmmədquluzadə ilə Nərimanov adına Sənaye Texnikumunda oxuyarkən yazdığım kiçik xəbərləri “Molla Nəsrəddin” məcmuəsinə apardığım zaman tanış oldum. Sonralar onu tez-tez görürdüm. Mən o zaman “Azərbaycan gənc qələmlər ittifaqı”nda çalışırdım. Onu mədəniyyətimizlə, ədəbiyyatımızla əlaqədar təşkilatlarda tez-tez görərdim. 1928-ci ildə türk işçi-kəndli teatrında Cəlil Məmmədquluzadənin “Anamın kitabı” əsəri tamaşaya qoyulmuşdu. Mən öz daimi biletimlə səhnə ilə üzbəüz lojada oturmuşdum. Cəlil Məmmədquluzadə öz həyat yoldaşı Həmidə xanımla birlikdə həmin lojada idi. Tamaşada respublikamızın istedadlı artistləri iştirak edirdi. Onu da deyim ki, o zaman artistlərimiz səhnədən müəlliflərin əvəzinə özlərindən əlavə sözlər uydurub söyləməkdən çəkinmirdilər. Tamaşa əsnasında üç oğul ana ilə bacılarını ərə vermək haqqında söhbət edirdi. Türkiyədə təhsil almış oğlunun rolunu ifa edən Kazım Ziya anasına belə dedi:
Seyid Hüseyn SadiqSeyid Hüseyni mən 1923-cü ildən tanıyırdım.O, Nərimanov texnikumunda bizim ədəbiyyat müəllimimiz idi. Gənclik illərimizdə aramızda “nadinc” tələbələr də vardı. Bəzi müəllimlərin yumşaq damarını tutub dərs zamanı dəcəlliklər etdiyimiz yaxşı yadımdadır. Bir dəfə Həsən adlı müəllimimiz bizimlə ədəbi gecədə iştirak etdi. Onu deyim ki, Həsən müəllim öz ixtisasını gözəl bilən, mülayim xasiyyətli bir adamdı. O, səhnədə bir muğam dəstgahı oxudu. Yaxşı da səsi vardı. Onun bizə qohumluğu da çatırdı.
Hüseynqulu SarabskiSəhnəyə, sənətə məcnuncasınaMəftunumuz təkdi, gəldi və getdi.
Mirzəğa əmiSəhnəmizin nəhəng artisti, xalqımızın sevimli sənətkarı Mirzəğa Əliyevi respublikamızda tanımayan varmı? O, böyük şöhrəti, sonsuz məhəbbəti xalqa, vətənə sədaqətlə xidmət sayəsində qazandı.Mən onu uşaqlığımdan tanıyırdım. Bizim məhəllədə (keçmiş Spasski və Çadrovı küçəsinin tinində) yaşayırdı.
OlmasaydıDinməzdi mahnım mənim, gəlməzdi şerim cana,Günəş bayraqlı min-min səhərim olmasaydı,
MənsizBir gün bu dünyadan köçəcəyəm mən,Ulduzlar, ay, günəş doğacaq mənsiz.
Mənim yoldaşım gecəİlk sözüm qoy bu olsun, gözəldir mənim gecəm,Gecəmin ovcundadır hər meydanım, hər küçəm.
Təklərə meydan olmazEy qələm, yaz, yenə yaz, heç belə dövran olmaz,Havasından udan, ömründə peşiman olmaz.
NəsillərəNəsillər! Bilirik ki, deyilsiniz vəfasız,Baxmayın, etinasız
Heç olmazsa...Səhv edir – kim desə dünyamıza mehman kimi ol,Gəl, oğul, gəl bu vətən mülkünə bağban kimi ol.
PayızBir ağac altında, sahildə yalqızOturub, dalmışam düşüncələrə.
Bir lövhəBakılıtək düşünürəm bayaqdan –Heç belə qış görməmişdim bu yerdə.