Works
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
Məlum şeydir ki, məktəblərdə təzə üsulla dərs vermək üçün kitablar azdır. Bu səbəbdən millət, vətən adına bir qulluq eləmək niyyətilə yoldaşlarım “Mozalan”, “Hop-hop”, “Lağlağı” və “Hərdəmxəyal”la himmət edib və köməkləşib bir hesab kitabı cəm etmək fikrinə düşdük.Hər bir məktəb şagirdi bu hesabların birini tapıb, cavabını yazıb idarəmizə göndərsə, ona həmin kitab çapdan çıxandan sonra bir cild göndəriləcək; amma bu şərtlə ki, şagirdin adının axırında “of” ola.
Rubai 3تا بر سر کوی عاشقی منزل ماستسر ازلی و ابدی حاصل ماست
Gərçi dil seydinə, ey gül, xət ilə xalın varGərçi dil seydinə, ey gül, xət ilə xalın var,Leyk ondan bu gözəldir ki, gözəl halın var.
Bəzək-düzək istəməz binadan gözəl üzlərBəzək-düzək istəməz binadan gözəl üzlər,Sürmə nədir nə bilsin günəşlə dolu gözlər.
Ghazal 5498نه از خامی در آتش ناله و فریاد می کردمازین دولت جدا افتادگان را یاد می کردم
Ghazal 365هرگز بود به شوخی چشم تو عبهری؟یا راستتر ز قد تو باشد صنوبری؟
Rubai 135پیمانه بده، که مرد پیمانه منمدر دام زمانه مرغ این دانه منم
Eylə müstəsna gözəlsən kim, sənə yoxdur bədəlEylə müstəsna gözəlsən kim, sənə yoxdur bədəl,Səndən, ey can, münqəte qılmaz məni illa əcəl.
Hayâlün ile gözümi bizeremHayâlün ile gözümi bizeremZîrâ özge hayâlinden bizerem
Müsəlman içində gördüklərimLemsə tayfasından Reynqart adlı bir şəxs miladi tarixinin 1892-ci ilində yer üzünü başladı piyada dolanmağa və dörd ilin müddətində belə məşəqqətli səyahətini tamam edib, səfərdə gördüklərini yazıb, bir kitab cəm etdi. Həmin kitabın bir cildini cənab Reynqart idarəmizə göndərib, təvəqqə edir ki, kitabın intişarı naminə onu oxucularımıza tərif edək. Müsənnifin kağızından belə məlum olur ki, kitabdan bir cild “İrşad” və “Həyat” idarələrinə dəxi göndəribdir.Kitabın 895-ci səhifəsindən “Müsəlman içində gördüklərim” sərlövhəsi ilə Qafqaz və İran səyahətnaməsi başlanır. 912-ci səhifə Salahlı qəryəsindən danışır. Səyyah yazır: “Günorta vaxtı iki min əziyyətlə çatdım Salahlı kəndinə və küçədə bir uşaq görüb soruşdum:
Ənisül-arifin, 5«زمرة العشاق،قد قرب الوصال »«زبدة العشاق،لاتمشوا،تعال »
Xət gəldi ruyi-dilbərə, ey dil, hicabı varXət gəldi ruyi-dilbərə, ey dil, hicabı var,Zülfi-siyahı tək o gülün piçü tabı var.
Bu axşamBu axşam mutlu axşam,Sahildəyik baş-başa,
Ghazal 5545به دست بسته دستی در سخاوت چون سبو دارمکه چندین جام خالی را زاحسان سرخ رو دارم
Ghazal 396قم بکرة و خذها با کورة الحیاتِفالدیک قد ینادی هات السُّلاف هاتِ
Rubai 136تا کی ستم سپهر جافی بینم؟وین دور مخالف منافی بینم؟
Əql yar olsaydı, tərki-eşqi-yar etməzmidimƏql yar olsaydı, tərki-eşqi-yar etməzmidim?İxtiyar olsaydı, rahət ixtiyar etməzmidim?
Didüm şâhâ seven sini benem benDidüm şâhâ seven sini benem benGice gündüz koyan sini benem ben
Bir gürcüyə cavabGürcü mühərrirlərindən bir rəfiqim dünən gəlmişdi bizə söhbətə. Danışıq millətlərin qabağa gəlməyindən düşdü. Rəfiqim başladı ki, hər bir millət üçün nicat yolu tapmaq balaca uşaqları məktəbə göndərib tərbiyə verməklə əmələ gəlir. Əgər belə olmasa, heç bir şey fayda bağışlamaz: nə hürriyyət, nə məşrutiyyət, nə cümhuriyyət, nə zənburiyyət, nə çənçuriyyət…Qərəz rəfiqim bunlardan bir neçəsini də saydı və bu sözləri deyəndən sonra mənim rəyimi soruşdu. Mən cavab verdim ki, hələ sözünü de qurtar, mən axırda birdən cavab verərəm.
Qit'a 5گر ترا میل عالم جانستزاده ترک سین ساسانست
Əhli-eşqin, zahida, cismindəki can özgədirƏhli-eşqin, zahida, cismindəki can özgədir,Aləmi-mənadə, bil, can özgə, canan özgədir.
Gecənin o tayında...Gülüm, yaşatdın məni,Gecənin o tayında.
Ghazal 5665نقد جان در بغل از بهر نثار آمده ایمهمه جا رقص کنان همچو شرار آمده ایم
Ghazal 399دیوانه شوم چون تو پریوار نماییدر سلسلهٔ زلفِ پری، مار نمایی
Rubai 145هر دم لحد تنگ بگرید بر منوین خاک به صد رنگ بگرید بر من
Könüldə min qəmim vardır ki, pünhan eyləmək olmazKönüldə min qəmim vardır ki, pünhan eyləmək olmaz,Bu həm bir qəm ki, el tənindən əfğan eyləmək olmaz.
Mahmûr gözlerün gibi hammâr ola mıMahmûr gözlerün gibi hammâr ola mıGözün gibi tabîb ki bîmâr ola mı
Çətin məsələyə cavabBir darülmüəllimində altmış dörd müsəlman uşağı ola və bunların ikisi müsəlman dili bilməyə ( yəni nə eybi var?), bunlara şəriət dərsini nə dildə demək lazımdır, rus dilində, ya müsəlman dilində?Bu məsələyə keçən nömrəmizdə cavab istəmişdik. Çünki indiyədək heç bir kəsdən cavab çıxmadı, biz yəqin edirik ki, bunun səbəbi məhz budur ki, məsələ çox çətin məsələdir.
Rubai 7هرچند که در زمانه یک محرم نیستبنیاد اساس دوستی محکم نیست
Sinədən guşuma fəryadi-dili-zar gəlirSinədən guşuma fəryadi-dili-zar gəlir,Dərdi artıbdı, genə naleyi-bimar gəlir.