Əsərlər
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Dəvədən öyrənib bizim bacılarBoynuna zəng asa beş-altı qatar.
Dördüncü şəkilMolla Vəlinin evində iclas. Cəm olmuşlar: Hacı Bayram, Hacı Novruz, Məşədi Əhməd,*Kərbəlayı Allahverdi** və kəndin sair hampa və ağsaqqalları.
Gətir saqi şərabi-nab, mütrib sazını saz et!Gətir saqi şərabi-nab, mütrib sazını saz et!Çəkib bir naləyi bülbülləri dörd yandan avaz et!
Saraltdın məniBir gül idin bitmiş idin bağçadaVermədin bir dənə saraltdın məni.
Dedin, nə dediMən səni göndərdim salam duayla,Ərzi-halım yara dedin, nə dedi?
Ağ Aşığam xətim-kəlamdır bu günAğ Aşığam xətim-kəlamdır bu gün,Cənnətül mərvaya götürün məni.
Dürüst dər məniEy şahi zülfüqar, Düldüləsüvar,Səndədir dərdimin dürüst-dərməni.
KağızGəl səni göndərim Şəvşət elinə,Qəryeyi-Qüçendə əylən qal, kağız.
Yenə yad eylədim keçən günləriYenə yad eylədim keçən günləri,Axdı gözlərimdən qan gedər oldu,
On beşinci şəkilİbrahim xanın iqamətgahı. Hiss olunur ki, İbrahim xan həyəcan içindədir. Tubu xanım dərin kədər içində əllərilə üzünü qapamışdır.*İbrahim xan** (*qəzəblə*)
Erdi qulağıma səhər çün hayü huyi-meykədəErdi qulağıma səhər çün hayü huyi-meykədə,Dər xastəm, kərdəm səfər ma niz suye meykədə.
On il qulluq etdim mən ƏləsgərəOn il qulluq etdim mən Ələsgərə,Sidqimi bağladım etiqadına.
Qadasın aldığımAşiqinəm sənin axı,Əzəl qadasın aldığım.
QırmızıAşıq Hüseyn, telli sazdır əlində,Hər suala cavabı var dilində.
Müşk yolunda can tökən qəlb olması yəqinimdürMüşk yolunda can tökən qəlb olması yəqinimdür,Səvadi-cövhərimin xətti-lövhi cisminimdür.
Milliyyət baxımından ədəbiyyatda forma və məzmunŞərq və Qərb tədqiqatçıları tərəfindən Nizami daha çox İran ədəbiyyatı nümayəndəsi kimi öyrənilmiş və onun şəxsiyyəti yalnız həmin sifət ilə tanınmışdır.Kök salmış bu yanlış təsəvvürə baxmayaraq, Nizami bizim qənaətimizcə, Azərbaycan şairidir və bu həqiqət yalnız onun nisbətinin “Gəncəvi” olmasından irəli gəlmir.
Hacı Molla Abbas "Şölə"Mərhum Hacı Molla Abbas Hacı Abdulla oğlu əslən isfahanlı imişsə də, yenə Gəncə şüərasının zümrəsindən hesab olunur.Hacı Molla Abbas "Şölə" təxəllüs təxminən qırx beş sənə bundan müqəddəm Gəncəyə gəlib, orada evlənibdir və lakin övladı olmayıbdır. Şölə Hindistanı, İranın çox yerlərini, Ərəbistanı və Misiri seyrü səyahət edib xeyli bilik və təcrübə kəsb etmiş bir vücud idi. Qafqaziyanın dəxi çox yerlərini gəzib, onda olan müxtəlif əqvamü miləlin adabü ayini ilə bələd olmuşdu.
İkinci şəkilƏhvalat Satiragit teatrosunun zalında vaqe olur. Teatronun səhnəsi pərdə ilə qapalı. Sıralar teatroya gələnlər ilə doludur. Mirzə Fərəc, dal sırada oturmuş. Qafar birinci sırada baqa-baqa Mirzə Fərəci aqtarır.*Qafar**. Adə görəsən mənim yoldaşım harada oturubdur. (Birdən gözü arvadına sataşır.) Arvad sənsən?
Qəzəl: Zülfi-siyəhin başıma sevda yetər, ey dostZülfi-siyəhin başıma sevda yetər, ey dost,Xalın bu qədər fitnələr edib nədir, ey dost
Eylə məstəm bilməzəm kim, mey nədir, mina nədirEylə məstəm bilməzəm kim, mey nədir, mina nədir!Gül nədir, bülbül nədir, sünbül nədir, səhra nədir!
VIII fəsil, 3Fətullayev dabanı üstə fırlandı və şura sədrinin sözünü ağzında qoydu:– Olmaz! Bir də bilmirsən o bağlamalarda nə var?
Qəzəl 5661Zülfü afət, teli fitnə, o qara xalı bəla.Vay o gündən ki, bu kafirlər hələ əlbir ola.
Qəsidə 13Bağları sübh yeli, gör, nə müəttar eləyib,Xoş hava torpağı da müşkə bərabər eləyib.
Qəzəl 262Varlıq qapısın mən üzümə bağladığımdan,Bilməz ki, varam, ya ki, yoxam bir nəfər insan.
Cami-Cəm, fəsil 33Bu gün ilk bahardır şadlıq günüdür,Bu gün iztirabın, qəmin sonudur.
MəscidlərHamıya məlumdur ki, bu axır vaxtlarda Qafqazın müsəlmanları gözlərini açıb başlayıblar hey bir ucdan məktəb binası qoymağa və indiyədək üç ilin müddətində bütün Qafqazda dörd və bir rəvayətə görə, beş yerdə məktəb açılıbdır. Bu beş məktəbin üçünü iranlılar və ikisini qafqazlılar açıb və bundan savayı hələ eşidirik ki, bəzi şəhərlərdə yenə təzə məktəb söhbəti var.Aşkardır ki, bu qədər məktəbin varlığı qafqaz müsəlmanlarının tərəqqisinə bir böyük dəlildir. O səbəbə ki, bir yerdə ki, iki il bundan irəli bircə dənə də məktəb yox idi – bu beş məktəbi biz gərək çox və çoxdan da çox hesab edək; çünki necə olsa, yenə beş, heçdən çoxdur.
Uyhu gözünün esrügini aya mı dirsinUyhu gözünün esrügini aya mı dirsinGüneş yüzünün nisbetini aya mı dirsin
Ənisül-arifin, 25آن همایون طایر فرخنده فالروح انسانی،انیس ذوالجلال
Töhfeyi-Sami, bölmə 376اول بکسب علاقه بندی مشغول بود و از معما و دیگر فنون و شعر خالی نبود آخر جذبه ای باو رسیده ترک علاقه بندی کرد و علایق دنیا را نیز هم چنین، سرو پا برهنه میگردد این مطلع از اوست و مناسبتی بحال خودش دارد:سواد خط تو دیوانه ام بدینسان کرد
Qəzəl 89دلم ز مهر تو آن دم چو صبح دم می زدکه آفتاب رخت در قدم علم می زد