Əsərlər
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Eşitdim nameyi-mehrü məhəbbətYetişir daima Pəridən sənə.
Narbənd ağacıMəmməd Araza*Bir ağac görmüşəm Naxçıvanda mən,
Qalan qapılardıSənin telefonun səninki deyil,ordakı nömrələr neçə əl görüb.
Birinci pərdəƏhvalat padşahın sarayında vaqe olur.*Xidmətçi**. Şahzadə xanımın əhvalı necədir?
Bir söylə görüm...Bir söylə görüm məktəbi-irfan nəyə lazım?Təhsili-ədəb, dərsi-dəbistan nəyə lazım?
Heç ağlıma gəlməyibSənə şirin söz demək,Üzümə xoş baxmasan.
Kami dil tərkin qılıb, nakamlıqdur istəgimKami dil tərkin qılıb, nakamlıqdur istəgim,Namu namusi qoyub, bədnamlıqdur istəgim.
OlduKöçübdü sultanım, sərdarım, xanım,Qəlbim qəm evində pərişan oldu.
Səadətnamə, 90این همه بحثهای لفظی بودورنه در اصل نیست گفت و شنود
SığışmazBaxtım tərəqqidə, işim tənəzzül,İki sifət bir iqbala sığışmaz.
Qəzəl 125ز چشم مست ساقی من خرابمنه آخر بیخود از جام شرابم
YaralanandaNecə tab gətirsin belə ağrıya,Könlü sınan aşiq, yaralananda.
Ölümsüz zəhmətDünyanın ən kasıb bir evindənəm,Yoxsulluq, varlılıq sındırmaz məni.
Ordan-burdan 2“Novoye vremya” qəzetində yazdığı beş-altı sətir şeylər əvəzində 12 min manat məvacib alan Stolıpin (baş vəzirin qardaşıdır) İran barəsində belə yazır:“Bir rus qulluqçusu Zakaspi oblastda iranlı kəndinə gedib mehmannəvaz bir iranlının evində qalır. Çörək yedikdən sonra haman qulluqçu papiros çəkib spiçkanın qutusunu yerə atır. İranlı tez qutunu götürüb başlayıb ora-burasına tamaşa eləməyə...”
Təsviri-məhəbbət, yaxud vərəqi-eşqü məvəddətKönlüm cəhimi-eşq, zəbanim zəbanədir,Şe'rim odur ki, qəlbi yaxar, müriqanədir.
Gücümüz, gücsüzlüyümüzMin adamın işinibir dəqiqədə görən,
Gözəl qadınSən kimdən öyrəndin belə ədanı,Ey xəstə şairin ilhamı gözəl?
Şeir 94شنیدم بود در دامان راغیکهن برزیگری را، تازه باغی
Qol çəkirəmYurdum xalqlar dayağıdır,Azadlığın bayrağıdır.
Pərakəndə beyt 7نیست جهان جز همین که با تو بگویمروز و شبانی به یکدگر شده پیوند
Bu ilBu il də an idi keçdi-ötüşdü,Zaman ümmanına bir damla düşdü.
Qəzəl 89به مرگ چاره نجستم که در جهان مانمبه عشق زنده شدم تا که جاودان مانم
Getmə sən eşqin ki, bir kənci-nihan əldən gedərGetmə sən eşqin ki, bir kənci-nihan əldən gedər,Bil ki, sən getsən yanımdan təndə can əldən gedər.
Göyə çıxdı“Bu vaxta kibi uçuruma düşüb məhv olanŞeyx Sənan və Xumarı təzə rejissor bu axır
Vicdan xəstəsiyikA vicdan əzabım, üsyanəzabım, öldürmə məni.
Aleksandr Pavloviç NikolaiyəŞtabs-kapitan Mirzə Fətəli Axundzadənin yazılı məruzəsi**4.V-1853-cü il, Tiflis Qafqaz təhsil dairəsinin hamisi, Qaf- qaz ölkəsi baş idarəsi Sovetinin üzvü,*
GöndərNamə yazdım, yar yanına yolladım,Darçından, mixəkdən, hil mana göndər.
ArzuGəlin bu dünyanın gözəlliyiniNəsildən-nəsilə töhfə saxlayaq.
Heç igid yolsuz olmasınVətən oğulsuz olmasın silsiləsindən*Fəhlə oğul!
Haray, tələsin, gəlin!Hamı - Cıdır düzü -Deyib dayanır.