Qəzəl 142

دلی دارم که باشد جای جانانمدام از دل بود ماوای جانان

Şəms MəğribiQəzəl1 dəq
İsa Həbibəyliyə

Bu çalışan əlimiz, bu danışan dilimizBu dağılan yuvamız, bu dözümlü elimiz,

Sabir Rüstəmxanlı1 dəq
Ordan-burdan 68

Şəhərimizdə rus dilində yeni qəzetə çıxıbdır. Adı “Əmək” (Trud)- dir. Qəzetin baş mühərriri “Kaspi” oxucularının qədim dostu Bandarenkə (özü də “Don-Diyeqo”) cənablarıdır. Allah cənab “Don- Diyeqo”nun əməyini zay etməsin. “Əmək” qəzetəsi bu halda öz rəfiqi “Kaspi” ilə şiddətli mübahisədə, daha doğrusu, mücadilədə bulunur “Əmək”in sözləri acıdır, lakin çox doğrudur. Doğru olduğuna görə də lap acıdır. Amma bitərəf adam üçün, ələlxüsus bu seçki zamanında çox bəsirətamizdir. Hər bir halda “Əmək” qəzetəsi mərdanə olduğundan hər adamın xoşuna gəlir. Amma bircə iş var.“Əmək” qəzetəsinə “Dilxun” adlı bir müxbir dadanıbdır. Yaxşı olardı ki, cənab “Don-Diyeqo” bu müxbirin yazdıqlarına dürüst diqqət yetirə idi. Bu müxbir keçmişlərdə “Novoye obozreniye” qəzetində öz şəklini çəkmişdi. Yaxşı adama oxşamırdı. Bir kəlmə doğru söz dedikdən sonra, guya peşiman olub, daldan on kəlmə yalan buraxırdı. Bu onun adəti idi. İndi də demək olmaz ki, “Dilxun” cənabları adətini tərk etmiş ola və tərk edə də bilməz, çünki Dilxunun, yəni ürəyi qan olmuş adamın dilinə doğru söz gərək gəlməsin. Buna görə Dilxun kimiləri ilə “Əmək” sahibi ehtiyatlı olmalıdır. Və illa əməyi zay olar.

Üzeyir Hacıbəyov3 dəq
Mən ölmək istəmirəm

Hələ beynim düşünür,Hələ qələmim yazır,

Mirvarid Dilbazi19841 dəq
Qəzəl 4269

Kaş günəş üzlü o yar indi xiridarım ola,Gövhərəm, bir alanım, yaxşıca bazarım ola.

Saib TəbriziQəzəl2 dəq
Qəzəl 265

Dostluğunda bir sədaqət görmürəm, görmürəm!Sirr saxlayan qəlb, mətanət görmürəm. görmürəm!

Xaqani Şirvani1 dəq
Qəzəl 104

دل مست و دیده مست و تن بی‌قرار مستجانی زبون چه چاره کند با سه چار مست؟

Əvhədi Marağalı2 dəq
Qəzəl 408

Dedin ki, əhli-vəfayə cəfa sən etməyəsən,Yaman olar, bu xoş əhdə vəfa sən etməyəsən.

Məhəmməd FüzuliQəzəl1 dəq
Olalı hüsni nakşı dünyâda fâş

Olalı hüsni nakşı dünyâda fâşDahi da'vî kılımaz oldı nakkâş

Qazi BürhanəddinQəzəl1 dəq
Yandım-yaxıldım

Dedilər: Kəndlərdə mal azarı var.Bunu gördüm.

Cəlil Məmmədquluzadə1 dəq
Qəzəl 340

نعم الفقیه، حال مدرس کجا رسید؟در وصف حق نه هیچ سخن گفت و نه شنید

Qasım ƏnvarQəzəl1 dəq
Qəzəl 14

ای ز سنبل بسته مویت سایبان بر آفتابزلفِ مشکینت شب قدر است و رویت ماهتاب

İmadəddin Nəsimi2 dəq
Töhfeyi-Sami, bölmə 572

از ولایت ری است وجه تسمیه او آنکه گوییا بیان واقع بود اما اگر این زمان هشیاری تخلص کند مناسب است، اما نعوذبالله از خرگدایی او . اگر از کسی چیزی بخواهد و نداشته باشد با وی میگوید که چون چیزی نداری باری فاتحه ای جهت من بخوان. از اشعار او این مقطع نوشته شد :مستی سگ دیوانه آن طرفه غزالست

Sam Mirzə1 dəq
Dəllək və xacə

Bir dəllək bir xacənin başın təraş qılırdı. Dəlləyin əli titrəyib bircüzi onun başından məcruh elədi. Xacə fəryad elədi: – Ey usta, başımı

Seyid Əzim Şirvani1 dəq
Şəkillər albomu

Bir albom əlimə keçdi,İçində köhnə şəkillər.

Rəfiq Zəka Xəndan19851 dəq
Qəsidə 59

ای ماه خوش حدیث و نگار نکو کناربا شاخ زی من آر یکی نازه کو کنار

Qətran Təbrizi2 dəq
Rübai 34

چون در دل من تویی دروغم خوش نیستکارم ز تو چون زلف تو درهم خوش نیست

Mücirəddin Beyləqani1 dəq
Dedim: – Ey qönçdəhan, könlümü qan eyləmisən

Dedim: – Ey qönçdəhan, könlümü qan eyləmisən,Dedi: – Bica yerə eşqimdə fəğan eyləmisən!

Əliağa Vahid1 dəq
Birdir

Araz! Hər yaz çəmən birdir, o sahildə, bu sahildə,Qərənfil, yasəmən birdir, o sahildə, bu sahildə.

Süleyman Rüstəm19451 dəq
Rübailər, 106

Axşam yenə tutdum o yarı mən birdən,Yüz-yüz öpüş aldım o xurma ləblərdən.

Məhsəti Gəncəvi1 dəq
Qəzəl 181

ای دل بیا که مژده وصلی شنیده‌امروز خوشی به طالع خود باز دیده‌ام

Məczub Təbrizi1 dəq
Füzuliyə bənzətmə

Məndə ar olsaydı, ölmək ixtiyar etməzmidim?Abrunun nolduğun bilsəydim, ar etməzmidim?

Mirzə Ələkbər Sabir19061 dəq
Qəzəl 131

چشم خود را دوست می‌دارم که رویش دیده‌امعاشقم بر گوش خود کآواز او بشنیده‌ام

Həmam TəbriziQəzəl1 dəq
Qəzəl 82

این خودسری که زلف تو ای دلربا کندبا روزگار غم‌زدگان تا چه‌ها کند

Nəyyir TəbriziQəzəl1 dəq
Qız və roman

Güllü sarmaşıqlar içində yalqızYaşıl bir eyvanda sevdalı bir qız.

Səməd Vurğun3 dəq
Mən getsəm...

Mən getsəm, dərələr, dağlar qalacaq,Meşələr, çəmənlər, bağlar qalacaq.

Məmməd Araz19691 dəq
Yarı ağlar, yarı yox

Oğlumuz şortik geyibdir - yarı şalvar, yarı yox,Qız da bir paltardadır ki, yarı paltar, yarı yox.

Baba Pünhan20001 dəq
Sən gedəndən bəri, ey üzü dönmüş

Sən gedəndən bəri, ey üzü dönmüş,Gözlərəm oturub yol qabağında;

Qasım bəy Zakir1 dəq
Oktyabr inqilabı

Oktyabr inqilabı qaçqınlıqda və gizlində yaşayan firqə üzvlərinin Təbrizə qayıtmasına səbəb oldu. Oktyabrın axırlarında çağirilan firqə iclasının gündəlik müzakirəsində Oktyabr inqilabından sonra firqənin xətt-hərəkəti müzakirə olunurdu. Hazırkı vəziyyət barəsində firqə üzvlərindən bir çoxları danışdı. Hamıdan sonra mən söz alıb danışdım:– Əziz yoldaşlar, – dedim. - Hazırda Rusiyada nə çar hökuməti, nə də Kerenski hökuməti yoxdur. Rusiyada hakimiyyət Sovetlərin əlinə keçmişdir. Artıq Azərbaycan kəndlisi Rusiyadan gələn istilaçı və rus kəndlisinin qardaşlıq köməyini gözləməlidir. Biz son günlər rus soldatının azadlıq uğrunda uzun illər çarpışan Azərbaycan xalqına göstərdiyi qardaşlıq məhəbbətini öz gözümüzlə gördük. Bir az əvvəl çar generallarının komandası ilə Azərbaycan xalqını qorxu altında saxlayan soldatlar bu gün öz silahını həmin qəsbkarlara və istilaçılara qarşı çevirmişdir. Əziz yoldaşlar! İran torpağı İran kəndlisinindir. Kəndlini torpağa, fəhləni fabrik və zavodlara sahib etmək üçün firqəmiz özünə təzə iş və təzə mübarizə planı düzəltməlidir. Firqə şah hökumətinə qarşı qəti mübarizə tədbirləri görməlidir, çünki şah hökuməti və üsuliidarəsi davam etdikcə, torpağı onun feodallarının və mülkədarlarının əlindən alıb kəndlilərə vermək mümkün olmayacaqdır, çünki şahın özü də və onun soyğunçu vəzirləri də böyük mülkədardır. Biz işçi və kəndlilərimizin möhkəm ittifaqını düzəltməli, firqəmizin silahlarını möhkəmlətməliyik. Biz bir məsələni də qeyd etməliyik: bu məsələ mövhumat məsələsindən ibarətdir. Mövhumat şah hökumətinin və əcnəbi kapitalistlərin əlində güclü bir silahdır. Onlar bəzən top-tüfəng ilə edə bilmədiklərini mövhumat vasitəsilə edirlər. Biz bunu Səttar xan hərəkatı zamanında da, indi də təcrübədən keçirmişik. Onlar bir çox mövhumatçı ruhaniləri öz əllərində silah kimi saxlamaqdadırlar. Biz xalqın gözünü açmalı, mövhumat, avamlıq, savadsızlığa qarşı amansız mübarizə etməliyik! Azərbaycan kəndlisi və fəhləsi demokrat firqəsinin rəhbərliyi sayəsində gec-tez şah üsuli-idarəsinin boyunduruğunu öz üzərindən atacaqdır. İngiltərə, Amerika, Almaniya və Türkiyə dövlətlərinin istilaçı siyasətinə qarşı aparılan mübarizəni şah hökumətinə qarşı aparılan mübarizədən ayırmaq lazım deyil, çünki bütün əcnəbi müstəmləkəçilər şah hökumətinə və onun rüşvətxor məmurlarına arxalanırlar. Mübarizəni ciddiləşdirmək və onu kəskin bir hala gətirmək üçün firqənin sağlamlığina diqqət vermək lazımdır. Çünki şəxsi mənafe üçün firqə sırasına daxil olmuş tacirlərin varlığı ilə şah hökumətinə və onun feodallarına qarşı mübarizə təşkil etmək çətindir. Bunu da qeyd etmək lazımdır ki, kəndlilər arasında apardığımız iş kifayət dərə- «ədə deyildir. Səttar xan hərəkatı zamanında bu işin bünövrəsi qoyulmuşsa da 11-ci illərdən sonra çox zəifləməyə başlamışdır və bizim başımız xalqın daxili və xarici düşmənləri ilə mübarizəyə qarışdığından biz son zamanlar kəndlilərin siyasi və ictimai tərbiyəsi ilə çox az məşğul oluruq, bu bizim öz işimizdə buraxdığımız böyük nöqsandır.

Məmməd Səid Ordubadi3 dəq
Ailə həyatımın on altı illiyi

Səməd Vurğuna ithaf edirəm*Vurğunum, get-gedə gəncləşir könül,

Abdulla Şaiq19362 dəq