Gərəkməz!

Nazəndə nəvazişlərin eylər dili lərzan.Möhriq baxışın etmədədir ruhumu suzan.

Məhəmməd Hadi1 dəq
Şeir 71

ز قلعه، ماکیانی شد به دیواربناگه روبهی کردش گرفتار

Pərvin Etisami4 dəq
Eyfel qülləsi

Kim bilir harda çürüyüb sümükləriEyfelin.

Rəsul Rza2 dəq
Solğun bənövşələr

Bir müsamirə xatiratından.Boynu bükük, ey öksüz mənəkşələr!

Hüseyn Cavid1 dəq
Xıdır Nəbi

Xıdır Nəbi bölərəkAz ömürlü çilləni,

Əhməd Cavad1 dəq
Arifnamə, fəsil 8

خدایا کی شود این خلق خستهاز این عقد و نکاحِ چشم بسته

İrəc MirzəMəsnəvi8 dəq
Ana itkisi

Anam Hökümə xanımın*əziz xatirəsinə*

İslam Səfərli1 dəq
Qəzəl 63

گر به پیرانه سرم بخت جوانی به سر آیداز در آشتیَم آن مه بی‌مهر درآید

Məhəmmədhüseyn ŞəhriyarQəzəl2 dəq
İki kor

Bir kor tanıyıram, gözü korsa da,özü kor deyil.

Bəxtiyar Vahabzadə19681 dəq
Tez evləndirək

Düz deyiblər, bilmir bəzi cavanlarAta olanacan ata qədrini;

Qasım Qasımzadə1 dəq
Beşinci pərdə

On səkkizinci şəkilBakıda mexanik emalatxanasında. Kamran, Fəramərz, Xurşid, Cahanbəxş*

Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev4 dəq
Getdi ol məhru yanımdan, yüz cəfa qaldı mana

Getdi ol məhru yanımdan, yüz cəfa qaldı mana,Cövr bilmən, kim, bəlayi-müntəha qaldı mana.

Şah İsmayıl XətaiQəzəl1 dəq
İmaşla Güllü necə qaçdılar...

Dayım şəhərdən fışdırıq çala-çala kefikök gəldi, hətta mənə baxıb gülümsədi də. Sonra artırmada, stulda oturub:– Güllü, su gətir, – deyə çağırdı.

İlyas Əfəndiyev4 dəq
Tar

Oxu, tar, oxu, tar!…Səsindən ən lətif şeirlər dinləyim.

Mikayıl Müşfiq3 dəq
Naleyi-təhəyyür yaxud millətə xitab

Nə idin dün, nə olmusan bu zaman?Millət, ey banisi-həyati-vətən!

Abbas Səhhət19071 dəq
Olmaz

Laf eyləmə felli dərviş,Belə kar eyləmək olmaz.

Aşıq Qurbani1 dəq
Onun məzarı

Döşünə döyərdi o kürsülərdə,Əliylə sinəsi əlbəyaxaydı.

Tofiq Bayram1 dəq
Duyğular

Səhra küləkləri kimi –Könlüm mülkündə duyğular

Mirvarid Dilbazi19881 dəq
Kipr

Kipr, zümrüd sularQoynunda-qoynunda,

Qabil1 dəq
Görmədim

Bəşər tarixini mən vərəqlədim,Əzəldən axıra gülən görmədim.

Novrəs İman1 dəq
Nə gündəydi, indi qalıb nə günə…

Nə gündəydi, indi qalıb nə günə,Gözdən düşüb gözdə olan-bu millət.

Cabir Novruz19931 dəq
Qaranquşlar qayıdanda

Gələcəyəm sənə qonaqQaranquşlar qayıdanda.

Həkimə Billuri1 dəq
Mənmi qocalmışam, ya zəmanəmi

Titrəyir əllərim, tor görür gözüm,Mənmi qocalmışam, ya zəmanəmi?

Xalq ədəbiyyatı1 dəq
Təbrizi görməyincə

Könlümdə tufan olar,Könlüm boşalar, dolar,

Mədinə Gülgün19831 dəq
Göydəmir at

Eh, at idi göydəmir,dərisi nur saçırdı

Əli Kərim19692 dəq
IV fəsil, 5

Bu il havalar tez istiləşmişdi. Təpələrdəki qar örtükləri götürülmüş, yer-göy birdən-birə yaşıllaşmışdı. Çəpərlərin diblərində balaca mavi çiçəklər pıtrax kimi qalxmışdı. Vaxtından tez oyanan qara xallı qırmızı böcəklər onların arasında gəzişirdi. Təbiətin belə tez ayılmasından Mürsəl sevinirdi. O bu il məktəbdə əməlli-başlı may bayramı keçirməyi qərara almışdı. Qırmızı, yaşıl, sarı və göy rəngli kağızlar tapmışdı. Uşaqları başına yığıb həmin kağızları bərabər ölçüdə kəsərək yapışqanla birləşdirir və sonra zəncirvarı həlqələri bir-birinə calayırdı. Bu bəzəkil, naxışlı və müxtəlif rəngli kağız zəncirlər sinif otaqlarından birinin küncünə yığılırdı. Mürsəl müəllim bayrama bir neçə gün qalmış dükandan cürbəcür şəkillər aldı və məktəbin divarlarına yapışdırdı. Həyətdə iki uzun dirək basdırıb keçid düzəltdilər. Keçidin yuxarısına qırmızı parça örtdülər və cürbəcür şüarlar yazdılar. Lap ortada isə Leninin ipək parçadan toxunmuş şəklini vurdular. Şəklin ətrafı dairəvi idi. Bu dairənin içində inqilab edən, yeni traktor sürən, zindanların üstündə dəmir döyən adamların əksi var idi. Fabrik-zavodların bacalarından tüstü qalxırdı. Bir sözlə, dünya əməkçiləri rəbbəri əhatəyə almışdılar. Lap yuxarı başda isə "Cümlə-cahan füqareyi-kasibəsi, birləşiniz" sözləri yazılmışdı. Bayrama iki gün qalmış uşaqlar sərçə kimi civildəşə-civildəşə həyət-bacanı, sinif otaqlarını, eyvanları süpürüb təmizlədilər, pəncərə şüşələrini yuyub parıldatdılar. Oğlanlar kəndin kənarındakı dərəyə, İncə çayının sahilinə gedərək, saçaqlı söyüdlərin budaqlarından qırıb məktəbə gətirdilər. Eyvanların, otaqların dirəklərini yaşıllığa bürüdülər. Sonra rəngli kağızlardan düzəltdikləri zəncirləri saçaq-saçaq burub divarlardan, həyətdən keçidə qədər düzdülər. Məktəb hisi silinmiş çıraq kimi par-par parıldayırdı. Mürsəl sevincdən hər şeyi unutmuşdu. Başı bəzək-düzəyə o qədər qarışmışdı ki, kənd camaatından maraqlanıb onlara tamaşa etməyə gələnlərə fikir vermirdi. Fikir vermirdi ki, onların bəziləri pilləkənin qurtaracağında dayanıb Mürsəl müəllimin otağına baxır, onun yatdığı yeri gözdən keçirir və divara nə isə işarə qoyurdular.Mayın 1-i gəldi. Göyün üzü tər-təmiz, hava ilıq idi. Bu gün kənd lap tezdən oyanmışdı. Zümzümələr baharın ilıq havasına qovuşmuşdu. Mürsəl də tezdən oyanıb, qrammofonunu işə salmışdı. Gün xeyli qalxdı. Alabəzək parçalardan paltar geymiş qızlar-oğlanlar axışıb gəldilər. Mürsəl müəllim zurna səsi eşidəndə qulaqlarına inanmadı. Tez həyətə düşdü. Gördü ki, Hümmət də, Dursun da burdadır. Onlar zurnalarını kökləyir, dəfi günə tutub qurudurdular.

İsmayıl Şıxlı19953 dəq
Ay dost!

Məni qınayırsan, deyirsən yetərGecəni gündüzə qatdığın sənin.

Zeynal Cabbarzadə1 dəq
Yolu azmaq

Oz arzuna catmaq ucun etsən kimə sən nifrət,Bəslayirsən urəyində ona min cur ədavət.

Abbasqulu ağa Bakıxanov18281 dəq
V

Gümüş saçlı Qaratel belə sevinc içində ola-ola hansı ecazkar ana ürəyi ilə öz sabahının qara günlərini görüb belə qorxuya düşürdü? O öz övladının başı üstündə qovlanacaq qəza qılıncını necə gördü? Ana ürəyinin kövrəkliyi, həssaslığı iləmi?Bəlkə belədir: xilqətdən ata ürəyi sərtdir, daşdır? Axı ata ürəyi ana ürəyi qədər yumşaq, kövrək olmasa da, daş da deyildir! Ata ürəyi də öz övladını atəşin bir hərarətlə sevir, istəyir, övladının üstündə tir-tir əsir... Ancaq ata ürəyi öz iztirablarını gizlətməyə cəhd edir, çox zaman dost-düşmənini göz qabağına gətirir, öz ürəyini gizlətməyi də bacarır. İndi bəs burada Bəyalı oğlu Göyalının ürəyi necədir? O arxayındırmı? Ana ürəyinin iztirablarına qarşı biganədirmi? Göyalının ürəyi də içəridə titrəməyə, Şükranın üstündə əsməyə başlayır. Ancaq belə baxanda burada nə var idi? Hər şey öz yerində, öz qaydasında, öz axarında deyildirmi? Belə anlaşılmaz qaraltı qarşısında Şükranı Ulduzun belindən düşürüb, onun şəhpərini sındırıb bir qırağa atmaq olardımı? Şükranı Ulduzdan ayırıb Ulduzu dəyər-dəyməzinə satmaq, Göyən düzənliklərindən ilin yay aylarında yaylağa qalxan zaman ala yaylaqlardan, güllü-çiçəkli çəmənlərdən, qaynar gözlü, buzlu bulaqlardan məhrum edib, bu aralardan ilim-ilim itirmək olardımı? Belə olsaydı, onda Şükranın şəhpəri sınmaz, qanadları qırılmazdımı? Bir də bəzən belə olurmu, insan durduğu yerdə, elə ciddi səbəb olmadan öz-özünə qaralsın, qaraltılı-qorxulu şübhələrə düşsün? Bəlkə burada gümüş saçlı Qaratel öz aşıb-daşan xoşbəxtliyinin, Şükrana görə özünün hədsiz sevincinin içindən bir bədbəxtliyin çıxa biləcəyindən vahiməyə düşür? Üzdən baxanda nə deyib, nə etmək olardı? Kim Qaratelin, Göyalının yerində olsaydı, günün, güzaranın bu yerində nə edə bilərdi? Bu halda, Ulduzun belində qanada qalxan tək oğlunun qanadlarını necə qırardı? Onu əfsanəvi Ulduzun belindən düşürüb piyada edərdi, Göyən düzənində qoyun sürülərinin qaldırdığı yay tozlarının içinə tullardı?

Süleyman Rəhimov7 dəq
Yusif əminin yuxusu, 3

edərdik.Yox mənim səbrim, məni öz yanına dəvət elə,

Zeynalabdin Marağayi16 dəq