Dördüncü fəsil

Bakı stansiyasına çatdığı və şəhərin mənzərəsini uzaqdan gördüyü zaman onda başqa bir hal doğdu: – “Qoca Bakı, yenə qovuşdum sənə!” – deyə pıçıldadı. Moskvadan çıxdığını teleqramla xəbər vermiş olduğundan yaxın dost-aşna onu qarşılamağa gəlmişdi. Görüşdülər, matəm münasibəti ilə ona təsəlli və başsağlığı verdilər. Sonra oradan birlikdə evə gəldilər.Atası Ağamürsəlin həftəsi idi. Bir neçə gün təziyədarlıq və dostaşnanı qəbulla məşğul oldu. Sonra atasının qoyub getdiyi əmlak və sərvətin hesabına oturdu. Ağamürsəl son günlər ağır borca düşdüyündən mülklərinin bir çoxunu satmışdı. Həyatının son dəqiqələrində klubda qumar oynarkən yüz min manat uduzmuş, bir buruğunu da bir mədənçinin yanında girov qoymağa məcbur olmuşdu. Klubda oyun stolu üzərində bir əli ilə qədəhi dodaqlarına götürdüyü, o biri əli ilə də kartı açmaq istərkən ürək partlamasından vəfat etmişdi. Atasının bu qədər israfçı və belə faciəli ölümü Əşrəfi çox düşündürdü. O, əvvəlcə əyyaşlıq və səfaləti ataraq işə ciddi yapışmaq və atasının puç etdiyi sərvəti yenidən qazanmaq, buruğu girovdan çıxartmaq istədi. Ancaq Moskva həyatı bütün qüvvəti ilə onu özünə doğru çəkməyə başladı, o bütün əşya və əmlakını satıb Moskvada yaşamağa qərar verdi, çünki Bakı onu sıxırdı. Başqa sərvətdarların oğulları ilə rəqabət etmək iqtidarı qalmamışdı. Bu səbəbə görə Bakıdan tamamilə uzaqlaşmaq istəyirdi. Lakin o günlərdə Gülcahan xala ilə görüşməsi onu Moskva səfərindən daşınmağa məcbur etdi.

Abdulla Şaiq19097 dəq
Qəzəl 137

پر گذشتم به تماشاگه انسان و ملَکسیر کردم همه خوبان جهان را یک یک

Məczub Təbrizi1 dəq
Atəşkədə, fəsil 22

ماند چون تنها به میدان شاه دینغلغله افتاد بر چرخ برین

Nəyyir Təbrizi3 dəq
Müfrəd 12

ملامتی نتوان کرد روستایی راکه پیش شهد و شکر نام کشک و دوغ برد

Həmam Təbrizi1 dəq
Qafil yaşamaqdansa gözəl kardır ölmək

Qafil yaşamaqdansa gözəl kardır ölmək,Hərçənd ki, qəflətlə dəxi ardır ölmək;

Mirzə Ələkbər Sabir19111 dəq
Tarla mənzərələri

Mən rəssam olsaydım, elə həmin bu yerdə, Alıuşağı kəndinin üzüm bağları qurtaran, pambıq tarlaları başlayan yerdə dayanar, bir yuxarıya - Kəpəzə, Qoşqara gedən yollara, bir də aşağıya - qələmə, palıd, qarağacların arxasında görünən, Reməyə ətəklənən geniş düzlərə baxar və fırçamı işə salardım. Burada gözəl bir lövhəni əmək qəhrəmanlarının əlləri yaratmışdır. Deyəsən, fikrimdən keçəni "Azərbaycan" kolxozunun qocaman sədri, sovet kəndinin məşhur adamlarından biri - Allahverdi əmi hiss etmişdi:– Gedək, - dedi, - tarlada gözləyirlər.

Mir Cəlal Paşayev6 dəq
Ləbi-ləlin həvəsilə cigərim xun olmuş

Ləbi-ləlin həvəsilə cigərim xun olmuş,Rəngi-zərdim onunçün əşq ilə gülgun olmuş.

Qasım bəy Zakir1 dəq
Həkim, mənə o nüsxəni yazma sən

Həkim, mənə o nüsxəni yazma sən,Mənim dərdim başqa dərman istəyir.

Əliağa Kürçaylı19791 dəq
Məni təbrik eləyirlər

Qapı-qapı, ev-ev gəzir şerlərim,çanta-çanta, cib-cib gəzir şeirlərim.

Nəriman Həsənzadə1 dəq
Ancə sənsiz ağlardım, ey baği-cənnət laləsi

Ancə sənsiz ağlardım, ey baği-cənnət laləsiKim, düşər hər yan gözümdən uş cigər pərkaləsi.

KişvəriQəzəl1 dəq
İkinci pərdə

H ə s ə n x a n--Bu inqilab törədəni

Üzeyir Hacıbəyov19378 dəq
Qəzəl 6396

موقوف انقطاع بود اتصال مناز خود گسستن است کمند غزال من

Saib TəbriziQəzəl1 dəq
Rübai 292

Dedin ki, olaram mən sənə kömək,Səbr elə, darıxma, dərdə dözərək.

Xaqani Şirvani1 dəq
Qəzəl 467

توبه کردم ز توبه کردن خامببر این جامه و بیار آن جام

Əvhədi Marağalı1 dəq
Qəzəl 77

Halım hər an sənin eşqində digərgun olmuş,Şərh edim halımı, bir gör necə məhzun olmuş.

Məhəmməd FüzuliQəzəl1 dəq
Qızdırma müalicəsi

Qızdırma bir yaman azardır ki, indiyədək ona bir yaxşı dərman tapa bilməyiblər.Doğrudur, qızdırmanı genə dərmanı ilə müalicə edirlər. Amma bir fayda bağışlamır.

Cəlil Məmmədquluzadə1 dəq
Ben cânı niderem velî cânâna sahlaram

Ben cânı niderem velî cânâna sahlaramBen akl ile gönülümi şol câna sahlaram

Qazi BürhanəddinQəzəl1 dəq
Xosrov və Şirin, fəsil 96

Xosrov dedi: "Bura gəlmişik nədən?Hara getməliyik, hardanıq, de, sən?"

Nizami GəncəviMəsnəvi1 dəq
Qəzəl 62

این همه موج بی کران ز چه خاست؟عشق با دست و جان ما دریاست

Qasım ƏnvarQəzəl1 dəq
XLII. Qəzvində

Biçeraxov Həmədandan Qəzvin üzərinə hücum etdiyi zaman, Leyla xanım Həmədanda qalmışdı. Çünki Qəzvin şəhərinin alınması ehtimal olunurdu.Kiçikxanın böyük hazırlıq gördüyü, alman miralayı Fon-Pahenin komandası altında böyük ordu yığması və ingilislər gəlmədən Qəzvin şəhərini işğal etmək şayiələri ağızdan-ağıza dolaşırdı. Lakin bu şayiələrin əsası olmadı. Fon-Pahen Kiçikxana təslim olmağa hazırlanmış Qəzvin şəhərini almağa cəsarət etmədi.

Məmməd Səid Ordubadi5 dəq
Qəzəl 228

ای در بلا فتاده دل مبتلای منکس را مباد هیچ بلا چون بلای من

İmadəddin Nəsimi1 dəq
Töhfeyi-Sami, bölmə 138

اصلش از سادات هرات است اما در مشهد مقدسه رضویه نشو و نما یافته در خدمت مولانا سلطانعلی مشق نستعلیق کسی به از او نکرده و ننوشته و در سنه خمس و ثلاثین و تسعمایه بواسطه انقلاب خراسان بماوراءالنهر افتاد و میگویند که در آن وقت باصره اش ضعفی پیدا کرد از آن جهت خطش تنزل کرد در نظم اشعار طبعش ملایمت بسیار دارد . این معما باسم مهدی از اوست :خوش آنکه بعشق مبتلا گردیده

Sam Mirzə1 dəq
Tərkibbənd 1

نوبهار آمد کز او گیتی جوان گردد همیروی هامون همچو روی نیکوان گردد همی

Qətran Təbrizi14 dəq
Xorasan xəsisi və qulamı

Şaiq, ol hadiyi-bədikəlam,Güli-xoşətri-gülşəni-əyyam,

Seyid Əzim Şirvani1 dəq
Görünməz

Dağların başını duman alıbdır,Dumanın üzündən dağlar görünməz.

Rəfiq Zəka Xəndan19851 dəq
Rübai 142

ای دل! تو اگر ز رنج جان پرهیزیدر جستن وصل آب رخ خود ریزی

Mücirəddin Beyləqani1 dəq
Bir dədə axtarıram

Eldən gizli deyil bu, yetim böyümüşəm mən,Məşq edirəm qələmlə kağızlar üstdə hərdən.

Süleyman Rüstəm1 dəq
Çıx, ey qaniçən yırtıcı, çıx torpağımızdan!

Çıx, ey qaniçən yırtıcı, çıx torpağımızdan!Xain gözünü çək dərəmizdən, dağımızdan!

Əliağa Vahid1 dəq
Hər şey köhnə

Doğarmı bir yenilik bu hilalın altında?..Bu yer, bu göy, bu günəş köhnə, bu həyat köhnə!

Abdulla Şaiq19091 dəq
Qəzəl 151

قدح زمرد و می لعل و دست ساقی‌سیمخزینه‌ای به کف آورده‌ام به یک تسلیم

Məczub Təbrizi1 dəq