Fuzuli
- Love
- Divine love
- Separation
- Wine and the tavern
- Nature and spring
- Fate
- Death
- Wisdom and advice
- Homeland
- Praise
- Satire
- Lament
Ta cünun rəxtin geyib, tutdum fəna mülkün vətən,Əhli-təcridəm, qəbul etmən qəbavü pirəhən,
Söhbətül ƏsmarQəvvasi-bəvahiri-rivayət,Səyyahi-bəvadiyi-hekayət
Müəmmalar1. İmam ismində.İstədi məndən nisari-müjdeyi-təşrif yar,
Qazi Əlaəddinə məktubƏlminnətü-lillah ki, şəcəreyi-elmü irfan gün-gündən mütənəvve' olub, səməreyi-asarı fəvaid saçmaqdadır, Və nihali-fəzlü ehsan saət-bəsaət təravət alıb dimaği-əhli-imanı müəttər qılmağa tazə-tazə şükufələr açmaqdadır. Hər ayinə nəqşbəndi-nigarxaneyi-vücud kargahi-qüdrətdə bir surəti-mücəddəd çəkməkdən xali olmaz. Və bağbani-hədiqeyi-cud riyazi-hikmətdən hər saət bir nihali-tazə dikməkdən məlamət bulmaz.Əgər bu təriqeyi-mərziyyə nəhci-istimrar bulmasaydı və bu adəti-mə'hudə müstəmir olmasaydı, bəqayi-süvəri-növiyyə və əfradi-şəxsiyyə zərurət ehtimalı bulmaz idi. Və silsileyi-nizama istehkam müyəssər olmaz idi.
Əhməd bəyə məktubŞükr kim, rə'yimcə dövran etdi çərxi-çənbəri,Tale' oldu feyz bürcündən səadət əxtəri.
Bayəzid Çələbiyə məktubƏtəni kitabün bəl riyazün münəvvərün. Lə-qəd zadəni min novrihin-nuru-fil-bəsəri. Misalün bi hüsnil ehtimami müsəvvərün əla-əltəfil-əlvahi-fi əhsənis-süvəri. Süturün kə-əflakin işarətüha'-şühubi. Xütutün kə-əc'sannin ibarətüha əz-zəhrü. Fə-fi külli nəsrin minhu kənzün minəl-müna. Və fi külli nəzmin minhü iqdün minəd-dürəri. Səhifətün imhəvət fiha fünunü'l-ma'arifi və hədiqətün unş'ət minha qüsunül-avarifi, mürəttəbətün bi təvşihis-sənayi kəl-beytü-mə'muri və müzəyyənətün bi-tərşihi'1-bədaye'i k'ər-rovzi'1-məm-turi, vərrədə vurudüha hida iqən'n-nəvaziri və həllət bibülümihə's səmmrətü fi'z-zəma'iri. Təəlləmə minha sü'ü-l amali və zalə və tərənnəmə fiha lisanü'1-hal və'lməqali Baz əbri səbzeyi-pəjmürdeyira ab dad.Növbahari xari-xüşkira güli-sirab dad.
Fəsli-ibtilayi-XəlilullahDiyari-bəla müsafirləri və əqari-əna mücavirlərinün cümləsindən biri məhbubi-Maliki-Cəlil Həzrəti-İbrahim Xəlildür ki, ta xəl’ətixilqətlə sərəfraz olduvə xəlvəti-xüllətdə şərəfi-məhrəmiyyət buldu, hərgiz hücumi-bəladan əman bulmadı və süduri-hadisədən fariğ olmadı. Cümlə bəladan biri oldur ki, Nəmrudi-mərdudun atəşi-istilası zəbanə çəküb və səhabi-təsəllüti barani-bəla töküb istid’a qıldı ki, ol təlayi-təmam-əyarə atəşi-suzanla tab verə və ol şəm’i-şəbistani yaxud, zülmətsərayi-küfrinə nuri-sürur yetürə. Əlqissə, Həzrəti İbrahim məncəniqə girdikdə və məlaikə anı atəşə mütəvəccih gördükdə münacat etdilər ki: "Ya Rəb, cəmi’i-bəni-Adəmdən bir kimsənədir ki, sənün əhədiyyətinə mö’tərifdür və ibadətünlə müttəsifdür, anı yandırmaq istərlər. Rüxsət ver ki, müavinət qılub anı bu təhlükədən xilas edəlim". Həzrəti-İzzətdən xitab gəldi ki: "Mülazimətinə gedün, əgər müavinət istərsə, mələd edün". Bu işarətlə Mələküssəhab hazır olub ayıtdı: "Ey Xəlil, rüsxət versən seylabi-siyasətlə ə’danın naireyi-fəsadın müntəfi qılub, binayiinadın fənayə verməyə hazır olmuşam". Və mələkül-ərz ayıtdı: "Əgər işarət olsa qövmi-Nəmrudi Qarun kibi təhtüs-sərayə çəkməyə əzimət qılmışam". Həzrəti-Xəlil ayıtdı: "Ey ümmali-karxaneyidünya və ey hüffazi-qəvanini-nizami-əşya! Səlahi-behbudimdə bənim ixtiyarım və dostdan gələn dərdin dərmaninə bənim iqtidarım yoxdur". Şe’r:
Üçüncü bab. Həzrəti Seyyidül-Mürsəlin keyfiyyəti-vəfatın bəyan edərHəmişə dideyi-bəsirət birlə mütalieyi-övraqi-ləyalivü əyyam edən ərbabi-həqaiqvə əshabi-mə’arifə mə’lum olmuşdur və həmvarə eyni-fərasətlə
Bu, izhari-e'tirafi-cəhalətdir və iqrari-israfi-mə'siyətdirEy hikmətə baxmayan nəzərsiz,Əhvali-zəmanədən xəbərsiz!
Bu qəsidə padişahi-islam şə'nindədirZəhi-kamil ki, əqli-nüktədan dərkində heyrandır,Vücudi-bimisali intixabi-növ'i-insandır.
Bu, sifəti-Məcnundur və ibtidai-möhnəti-füzundurBir dilbəri-sərvqəddü gülruy,Sərvi-xoşü gülrüxü səmənbuy.
Bu, Leylinin çirağla macərasıdır və ondan çareyi-dərdi-dil təmənnasıdır"K'ey didəsi bağlı, bağrı dağlı'Başı qaralı, ayağı bağlı!
Bu, Məcnunun Leyliyə müqabil olub əhvalın bildirdigidir və fürsətlə razi-pünhanın əyan etdigidirMəcnun ki, ona nəzarə qıldı,Razi-dilin aşikarə qıldı,
Bu, Məcnunun atası vəfatından xəbərdar olduğudur və məzarına yol bulduğudurSaqi, meyi-laləfam yoxmu?Dözmən bu xumara, cam yoxmu?
Bu, Məcnunun sidq ilə münacat etdigidir və navəki-duası hədəfi-icabətə yetdigidirBir gecə ki, zülməti-ziyasuzZülfi-şəbi etdi bürqeyi-ruz,
Bu, bəyani-üzri-tə'lifi-kitabdır və tarixi-zəmani-fəthi-babdırEy kilki-rəvəndə, barəkallah!Oldun məni-rəhnəvərdə həmrah.
Meyvələrin söhbətiRəvayət dənizlərinin üzgüçüsü,Hekayət səhralarının səyyahı
Bəngü-Badə (IV hissə)BƏRŞ HƏM MÜTTƏBE ŞÜDƏ ƏKNUNBərşə çün düşdü söz, dedi:
Ud ilə söhbətYüz nəşə ilə bir gecə bir bəzm düzəltdim,Mən bu işi bir hikmət üçün bərqərar etdim.
Zəhi, cəvahiri-ehsani-amə mədəni-xasZəhi, cəvahiri-ehsani-amə mə’dəni-xas,Düri-şəfa’ət üçün bəhri-rəhmətə qəvvas.
Saqi-nama, chapter 3شبی بود در سر مرا ذوق میمذاق میام کرد دمساز نی
Məni candan usandırdıMəni candan usandırdı, cəfadən yar usanmazmı?Fələklər yandı ahimdən, muradım şəmi yanmazmı?
Heyrət, ey büt, surətin gördükdə lal eylər məniGoddess, when I sight thy figure wonder makes me dumb to be;He who sees my plight and fashion for a figure holdeth me.
Saqi-nama, chapter 14بیا ساقی آن شهد شیرین مذاقکه ما را باو هست صد اشتیاق
Qit'a 24صانعی کز آب و گل فیض کمال قدرتشدلبران لالهرخسار سمنبر آفرید
Qılsa vəslin şamımı sübhə bərabər, yox əcəbQılsa vəslin şamımı sübhə bərabər, yox əcəb;Rəsmdir fəsli-bahar olmaq bərabər ruzü şəb.
Degilsən çoxdan, ey gərdun, cahan seyrində yoldaşımDegilsən çoxdan, ey gərdun, cahan seyrində yoldaşım,Nola xəm olsa qəddin, səndən artıqdır mənim yaşım.
Rubai 42عاشق همه دم زار و حزین می باشدسودا زده و بی دل و دین می باشد
Dostum, aləm səninçin gər olur düşmən manaO my loved one, though the world because of thee my foe should be,'Twere no sorrow, for thyself alone were friend enow for me.
Ey xoş ol günlər ki, rüxsarın mənə mənzur idiAh, the happy days when thy dear face was aye before my sight,When the lamp of union with thee filled the eye of hope with light.