Эпоха просвещения
Eşitdim ölən vəqt Nuşirəvan –Öz övladına böylə qıldı bəyan:
Xosrovun Şiruyəyə nəsihətiGözün yumduğu dəmdə Xosrov, şu zat –Ki, yə'ni edən gündə tərki-həyat –
Nəsimi-səbayə niyazEy səba! Bir bu gətir xaki-rahi dildardən,Məhv edib könlüm qəmin, bəxş et bəşarət yardən.
Zümzümeyi-aşiqanəLütf et, geri gəl, dar-dilimə munisə-can ol!Bu yanmışa sən məhrəmi-əsrari-nihan ol!
Dinlə, gözəlim!Alati-tərəb, dinlə, nə təqrir ediyorlar,Gizlin içiniz bədəni, təkfir ediyorlar.
Ümidi-vüsali-canan, yaxud qəm yeməMahi-Kən'anın gəlir, ey piri-Kən'an, qəm yemə,Beyti-əhzanın olur bir gün gülüstan, qəm yemə.
Təraneyi-tövhidƏsarət bəndin aç, əhrarvəş bir qəsdi-bala qıl,Fəzayi-feyzi gör, kami-dilincə xoş tamaşa qıl.
Bir iranlının lisanındanBu yük altındakı bir insandır,Milləti-dağidari-İrandır.
Nizaminin övladına nəsihətiEy on dörd yaşa ermiş nuri-çeşman!Oğul! Kəsb eylə elmi-dinü əbdan.
Zahirpərəst alimlərəSərf qıldıq ömrü əndər qilü qal,Olmadı hasil bizə ondan kamal.
Təraneyi-zəfərMilləti-Təbriz, xuda yarınız,Həqq ola imdadrəsi-karınız!
Bir sərgüzəşti-xuninHəmin sərlövhə ilə “Şurayi-ümmət” qəzetində layiqi-mütaliə bir roman təfriqə surətində nəşr olunmaqdadır. Qəzetin haşiyəsində böyük hərflərlə: “Təfriqəsinə başladığımız “Bir sərgüzəşti-xunin” romanını qarelərimizə bilxassə tövsiyə eyləriz” cümləsi yazılmışdır.Romanın müəllifi Katyul Mendes namında bir ədib olub, mütərcimi osmanlı ərbabi-qələmindən Əli Nüsrət əfəndidir.
Tövbə-istiğfarMəzhəkəli şe'rlər*Nədir bu qövğa dünyadə, eyvah?!
Hər gülşəndən bir çiçəkNuhun nübüvvətin edər inkar əhli-cəhl,Gavə sitayiş etməyi ürfan hesab edər.
İlhami-XəyyamÖmər Xəyyam ki, mədəni və dühaşünas olan millətlərin tarixində, tarixi-ədəbiyyatında xeymezəni-əzəmət və ehtişam olmuşdur, Xəyyam zindənamdır, əbədhəyatdır, cavidani bir diriliyə malikdir...Şirvanın, o şəhri-viranın, o xaki-xüsrannişanın laqeyd və laübalı şairi, şairi-əzimüşşə'ni deyir ki:
Beşikdən məzara qədər bəşərin əhvalıBir xeyli zaman tifl yatar həbsi-şikəmdə,Ordan atılır dəhrə xilas olduğu dəmdə.
Aləmi-müsavatdanRuhülqüds təbiətimə*Ey təb'i-vəsi'im, səni sığdırmayır aləm,
İranlı qardaşlarımaİran! O bizim Şərqimizin məhdi-kəmalı,Ərbabi-ədəb bəsləyən ağuşi-cəlalı.
İnsanların tarixi faciələri, yaxud Əlvahi-intibah1Həyatın səsləri guşumda həp fəryad şəklində,
Faciəyi-həyatımızdan bir pərdəMəzaci-xəlq olmuş münhərif mizani-səhhətdən,Təcavüz eyləmişdir hali-ümmət istiqamətdən.
Qanuni-təkamülPillə-pillə rəftə bayəd suyi-bam,*Həst cəbr budən inca təb'i-xam*
Ya Leyl!Ziynət verir əndamına min nəcmü qəmərlər,Tənvir edir afaqını tabəndə səhərlər,
Bir zöhreyi-həyatın üfulüAldım xəbəri-mövtünü, ey cövhəri-yekta,Əş'arımı, əşkabım ilə eylədim inşa!
Bir işsizin qış düşüncələri"Ana dili gərəkdir" deyənlərəİştə bir yoxsul... oyləcə düşünür:
Теги расставлены автоматически по ключевым словам и уточняются редакторами.