İFTARDAN BİR GÖFTAR,YA MƏCMUƏDƏN BİR LÖQMƏ

Atmış niqabi-hüsnin məcmuəyi-təvangər,Məcmuədə düzülmüş eyzən xuruş sərasər,

Mirzə Ələkbər Sabir19072 dəq
Bimərhəmət ə’yanlarına şükr, xudaya!

Bimərhəmət ə’yanlarına şükr, xudaya!Bu sahibi-milyanlarına şükr, xudaya!

Mirzə Ələkbər Sabir19071 dəq
Məktub ("Molla dayı, etmə şərarət belə")

Molla dayı, etmə şərarət belə,Ortalığa salma ləcacət belə!..

Mirzə Ələkbər Sabir19071 dəq
Töhmət edir qəzetçilər, – məş’əri-nası bir belə!

Töhmət edir qəzetçilər, – mə’şəri-nası bir belə!..Özlərinin, inan ki, yox fəhmü zəkası bir belə!..

Mirzə Ələkbər Sabir19071 dəq
Ana və oğul

Hər sabah gün ki, saçar aləmə nur,Danədən ötrü uçar cümlə tüyur,

Abbas Səhhət19071 dəq
Ata və oğul

Ay dədə, dur get mənə çox şeylər al!Bir dənə çanta, bir-iki dəftər al!

Abbas Səhhət19071 dəq
Cücələr

Cücələrim birər-birər,Suyu görüb yavuq gələr,

Abbas Səhhət19071 dəq
Qaranquş balaları

A quşcuğazlar, nə yaraşıqlısız,Can kimi bəslənməyə layiqlisiz.

Abbas Səhhət19071 dəq
Yaz

O gün ki, fəsli-yaz olar,Gecə, günüz taraz olar.

Abbas Səhhət19071 dəq
İt və kölgəsi

Bir it ağzında bir sümüklə səhər,Su kənarından eyləyirdi güzər.

Abbas Səhhət19071 dəq
Həsənbəy Məlikov

Bu fani dünyanı, onun əzab və əziyyətlərini həmişəlik tərk edib aramızdan getmiş Həsənbəy Məlikov müsəlmanlar arasındakı məşhur ictimai xadimlərdən biri idi.Biz Həsənbəylə 1906-cı ilin avqustunda Bakıda müsəlman müəllimlərinin qurultayında tanış olmuşduq. Həsənbəy həmin qurultaya sədr seçilmişdi. Yaşının çox olduğuna baxmayaraq pedağoji xarakter daşıyan hər hansı bir məsələnin həllində o canlı zəkaya, xeyli təcrübə və biliyə malik olduğunu büruzə verirdi və müsəlmanlar arasındakı ikisinifli ibtidai məktəblərin nəzdində kənd təsərrüfatının müxtəlif sahələri üzrə şöbələr açılması üçün təhsil üzrə ölkənin ali rəisliyi qarşısında vəsatətdə bulunmaq fikrini də ilk dəfə o ortalığa atmışdır. Böyük həyati təcrübəyə və fitri zəkayə malik olan Həsənbəy hər şeydən daha çox bizim məktəblərin təbii ehtiyaclarına və tələblərinə diqqət yetirirdi: o, boş və gurultulu ibarələri sevmirdi və həyatla az tanış olan bəzi gənc pedaqoqların söylədiyi nitqlər, görünür, onu dilxor edib əhvalını pozurdu; bütün bunlarla birlikdə, onda böyük səbr var idi və başqalarının mülahizəsinə lazımi bir hörmətlə yanaşırdı.

Firidun bəy Köçərli19073 dəq
Vaqif və Vidadi və bunların dostluğu

Milli şüarımızdan məşhur Molla Vəli Vidadi təxəllüsün vəfatından bu il tamam yüz il, yəni bir əsr gəlib keçir. O cəhətə onun adını hörmətli jurnallarımızda — "Dəbistan" və "Rəhbər"də zikr edib, oxuculara Vidadinin barəsində bir para məlumat verməyi lazım gördük.Molla Vəli Vidadi və Molla Pənah Vaqif hər ikisi bir əsrin və bir elin adamlarıdır. Qazax mahalında bunlar öz əsrlərinin əhli-kəmalı və sahibi-elm və mərifəti olub, müasirləri arasında özlərinə şan və hörmət qazanmışdılar və hər ikisinin gözəl, rəvan və səlim təbləri var idi. Belə ki, Qazax şairlərindən məşhur Kazımağa Salik təxəllüs bunların haqqında deyibdir:

Firidun bəy Köçərli19077 dəq
Bir quş

Oturmuş nəğməzarında həzin fəryad edər bir quş!Alır gül yarpağından eşq dərsin, dad edər bir quş!

Abdulla Şaiq19071 dəq
Böyük xadim

Həsənbəy Zərdabinin vəfatı münasibətilə*Bu sənmisən, ey dahiyə, ey nəcmi-müzəffər?!

Abdulla Şaiq19071 dəq
Niyə uçdu?

Uçdu mələkim, qaldı mənə dərdü məlalı,Fəryad! Yenə almaqdadır ətrafımı zülmat!

Abdulla Şaiq19071 dəq
Əkinçi

Yaz qapını aldı, əkinçi, oyan!Dur ayağa, tarla səni gözləyir.

Abdulla Şaiq19071 dəq
Əkin nəğməsi

Çək, şumla yeri, durma daha, qaşqa kəlim, çək!İndi sənə yem, su verərəm, durma, kəlim, çək!

Abdulla Şaiq19071 dəq
Köç

May olcağın el köçür yaylaqlara,Səs-küy düşür meşələrə, dağlara.

Abdulla Şaiq19071 dəq
Oyan, oğlum!

Ağıllı oğlum, oyan!Qiymətlidir hər zaman.

Abdulla Şaiq19071 dəq
Payız

Payız olur, əsir soyuq küləklər,Solur dağda, çöldə əlvan çiçəklər.

Abdulla Şaiq19071 dəq
Məktəbdə

Qonşumuzun oğlu Muradı, ata,Qoydu keçən gün atası məktəbə.

Abdulla Şaiq19071 dəq
Cütcü

Cütçü, əkinçi baba,Bahar gəlir, qalx daha!

Abdulla Şaiq19071 dəq
Balaca mütəfərriqələr 33

Bir amerikalının sualına cavab**Keçənlərdə “İrşad”da bir amerikalı müsəlmanlardan soruşmuşdur ki, həqiqət nədir? İştə cavabını ağa Dərviş verir:

Nəcəf bəy Vəzirov19072 dəq
Balaca mütəfərriqələr 34

Badkubənin şiddətli istisi məni vadar elədi üz qoydum vətənə sarı. Orada bir balaca alaçığım da var idi. Dedim həm ziyarət, həm ticarət... Vaqondan düşdüm, əyləşdim dilicana... Yüz verst yolun tozu o mərtəbədə məni təngnəfəs etmədi, nə qədər ki ərrabə sürənlərin bəd hərəkətləri və nalayiq danışıqları... Atlarla tövlədə bəslənmiş adamlardan nə gözləməli?.. Varid oldum şəhərə, bərbad olmuş imarətləri gördüm, səbəbin evi elə-belə bərbad olsun, necə ki bu gözəl şəhər bərbad olub!.. Onunla belə bu bərbad olmuş şəhərdə gecə-gündüz fikrimdə olan qaydaları gördüm, şükürlər etdim...Cavanlarımız camaat işinə məşğul, balalarımız oxumaqda, məscidlər camaatla dolu... Şükür xudavəndi-aləmə!.. Bu şadlığımdan sonra... kaş... o “ticarət”... cəhətini açmayaydım, onda yəqin ki, ikinci vətənə şad-xürrəm qayıdardım. Nahaq yerə pul məsələsini gətirdim araya, əlac yox idi... Mən və qeyriləri nə qədər səy, təlaş etdik, mümkün olmadı... İlan yeyib, əjdaha olmuş ələlxüsus... Pah, pah, pah, onun həmşirəsi heç bir təklifimə yaxın gəlmədilər... Naçar qalıb iclas qurdum... Biri oldu dəstxoşçu, biri oldu kərbəlayı, biri məşədi, biri hacı, biri qızıltəkbənd... Kərbəlayı mərd-mərdanə buyurdular:

Nəcəf bəy Vəzirov19072 dəq

Teqlər açar sözlərə görə avtomatik verilib və redaktorlar tərəfindən dəqiqləşdirilir.