I İsmayılın Dizmar vilayətində ruhanilərin vergilərdən azad edilməsi haqqında hökmü

Mehriban və bağışlayan Allahın adı ilə. Hökm Allahındır. Qalibiyyət atası şah İsmayıl Bahadur əl-Səfəvi sözümüz Dizmar vilayətinin divan istərinə vəzifədar olan və ən mühüm hökmranlıq vəzifələrini həyata keçirən əmirləri, hakimləri, darğaları, amilləri və mübaşirləri bilsinlər ki, [Quranda] dürr kimi düzülmüş - onlara deyin ki, sizdən, yaxın dostluqdan başqa heç bir sual etmir və heç bir mükafat istəmirik - sözünün tələb etdiyinə görə, böyük seyidləri möhkəmlətmək və himayə etmək ədalət şüarlı sultanlar və səma qüdrətli xaqanların vaciblər sırasında və zəruriyyət cümləsinde olan vəzifələrindəndir. Bu məsud saatlı vaxtlarda Şaha layiq sonsuz qayğı, şahlıq mərhəməti və mehribanlığı hörmət sahihləri olan əzəmətli və kəramətli seyyidlərin əhvalına şamil və arzularına öhdəçi olmuşdur. Peyğəmbərin - ona salam olsun - ən yaxşı övladının [hökmranlığı] günlərində əzəmətli seyyidlər və nəciblərin xəlifələri, Seyyid Ziyaəddin Rza, Seyyid Məhəmməd, Seyyid Cəfər, Seyyid Amir və qardaşlarına xeyirxahlıq niyyəti buyurub, onları malucəhət və divan hüququndan düşüncəli surətdə, bütünlüklə azad etdik və bağışladıq, vergilərdən və yazılı göstərişlərdən kənar edilməyə layiq buyurduq. Lazımdır hökmə müvafiq surətdə rəftar edərək malucəhat, ixracat, xariciyyət, hökmlü və hökmsüz ləvazirət adı ilə ələfə, ulufə, qonılqa, ulağ, ulam, bigar, şikar, tərh, dəstəndaz, əydi novruzi, zərparəyi pişkəş, savarı, çərik, ona yarım, məlikanə, mühəssilanə, yüzə dörd, sədrlik haqqı, vəzirlik haqqı, amillərin çalışma haqqı, darğalıq haqları, yetişdirilmiş məhsulun qiymətini müəyyənləşdirmək və torpaq sahəsini müəyyən etmək haqqı, vərilmiş vədi yerinə yetirmək haqqı, qala və keşikçixana ixracatı, yüzə bir, yüzə iki və malu-xaricə aid oluna biləsi diğər divan mükəlləfiyyətləri və şahlıq tələbatından hər ad və qayda ilə olursa-olsun, əziyyət verməsinlər və təcavüz etməsinlər. İstər azacıq, istərsə də çoxlu tamah və təvəqqə etməsinlər. Hökmü dəyişmək və əvəz etmək niyyətindən mühafızə olunan və qorunan hesab etsinlər. Ötən göstəriş və davam edən qanun mövcibincə bağışlanmış və azad olunmuş bilərək, heç bir həvalə və tələb etməsinlər. Qeyd olunanları əzizləməyi və hörmətləndirməyi lazım bilsinlər. Onların minnətdar və [ya] şikayətliliyinin təsirli olmasını bilsinlər. Mübarək fərmanın tələbatından yayınmasınlar. Həmin qayda ilə rəftar etsinlər və bu mövzular üçün hər il yeni qeyd və əmr tələb etməsinlər. [Hökm] bütün dünyanın tabe olduğu yüksək şöhrətli itaət olunmanın yüksək və kaşarlı möhürü ilə zinətləndikdə, aydınlaşdıqda və cilalandıqda, etimad etsinlər. Yüksəyin əmri ilə yazıldı, Yüksək Allah onu yüksəltsin, nüfuzunu əbədi etsin. O, yüksəyə tabeçiliyi və itaətkarlığı ötəri etməsin.907-ci ilin cümada-as-sani ayının 25-də.

Şah İsmayıl Xətai15022 dəq
I İsmayılın Xanəhməd bağının bağışlanması haqqında hökmü

O, pak Allahdır.Mehriban və bağışlayan Allahın adı ilə [Möhür:] Əli və onun övladlarına olan məhəbbət ruh kimi mənim bədənimdədir. Heydər oğlu İsmayıl şahimərdanın [Əlinin] quludur.

Şah İsmayıl Xətai15081 dəq
I İsmayılın Miskin Abdal haqqında olan fərmanı

Ey mömin insanlar, Miskin Abdal mötəbər şəxsdir, ona sidq ürəklə inanın, nə mətləbiniz varsa ondan diləyin.

Şah İsmayıl Xətai15151 dəq
Rübailər

Ey nəş'əti-hüsni-eşqə tə'sir qılan!Eşqifə binayi-kövni tə'mir qılan!

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15361 dəq
Bu, həzrəti-izzətdən həmd ilə istimdadi-mətalibdir və asari-şükr ilə istid'ayi-sətri-laibdir

Əlhəmdü livahibil-məkarim,Vəş-şükrü lisahibil-mərahim.

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15361 dəq
Bu, şükufeyi-gülzari-tövhiddir və növbaveyi-bustani-təmciddir

Ey munisi-əhli-zövq yadın,Əbvabi-oraəl kilidi adın!

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15362 dəq
Bu, münacat dəryasından bir cövhərdir və təzərrö' mə'dənindən bir gövhərdir

Ya Rəb, kərəm et ki, xarü zarəm,Dərgahə bəsi ümidvarəm.

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15363 dəq
Bu, vacibül-vücud isbatına bürhani-qate'dir və bəqai-sair mövcudata dəlili-mane'dir

Etmok gərək əhli-feyzi-biniş,Təhqiqi-vücudi-afəriniş.

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15362 dəq
Bu, izhari-e'tirafi-cəhalətdir və iqrari-israfi-mə'siyətdir

Ey hikmətə baxmayan nəzərsiz,Əhvali-zəmanədən xəbərsiz!

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15362 dəq
Bu, sərdəftəri-ənbiyanın kitabi övsafından bir vərəqdir və sərvəri-əsfiyanın gülzari-lətafətindən bir təbəqdir

Ey padşəhi-səriri-lövlak,Məqsudi-vücudi-xakü əflak!

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15363 dəq
Bu, şəbi-me'rac bəyanidir və tülui-afitabi-asimanidir

Çün feyzi-vücudin ilə, ey pak,Rəşki-fələk oldu ərseyi-xak,

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15364 dəq
Bu, ərzi-ədəmi-qüdrətdir və üzri-fiqdi-qüvvətdir

Arayişi-söhbət eylə, saqi!Ver badə, mürüvvət eylə, saqi!

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15364 dəq
Bu, saqiyi-bəzmə badə üçün xitabdır

Saqi, kərəm eylə, cam gəzdir!Durma, qədəhi müdam gəzdir!

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15361 dəq
Bu, bir təriq ilə kəsri-nəfsdir və müqəddimeyi-mədhi-padişahi-əsrdir

Saqi, nə idi bu cami-gülgunKim, eylədi halımı digərgun?

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15362 dəq
Bu qəsidə padişahi-islam şə'nindədir

Zəhi-kamil ki, əqli-nüktədan dərkində heyrandır,Vücudi-bimisali intixabi-növ'i-insandır.

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15362 dəq
Bu, səbəbi-nəzmi-kitabdır və baisi-irtikabi-əzabdır

Saqi, tut əlim ki, xəstəhaləm!Qəm rəhgüzərində payimaləm.

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15363 dəq
Bu, səadətli bəy həzrətlərinin mədhidir

Ey xameyi-sərkəşi-səbükxiz,Vəqt oldu ki, olasan gühərriz!

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15362 dəq
Bu, tuğrayi-misali-məhəbbətdir və dibaçeyi-divani-möhnətdir

Dehqani-hədiqeyi-hekayət,Sərrafı-cəvahiri-rəvayət

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15366 dəq
Bu, bünyadi-binayi-bəladır və müqəddimeyi-ələmi-ibtiladır

Məktəbdə onunla oldu həmdəmBir neçə mələkmisal qız həm.

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15362 dəq
Bu, sifəti-Məcnundur və ibtidai-möhnəti-füzundur

Bir dilbəri-sərvqəddü gülruy,Sərvi-xoşü gülrüxü səmənbuy.

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15364 dəq
Bu, Leyliyə anası itab etdigidir və bəhari-vəslinə xəzan yetdigidir

Çün məkr ilə Qeysi-bədsərəncam,Bir neçə zaman keçirdi əyyam.

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15363 dəq
Bu, inkar ilə Leyli anasına cavab verdigidir və sərayi-möhnətə girdigidir

Leyli bu itabı çün eşitdi,Öz könlündə müqərrər etdi

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15369 dəq
Bu, Leyliyə Məcnun güzərdə müqabil olduğudur və gün müqabilində hilali-mehri bədri-kamil olduğudur

Bir gün ki, bahari-aləməfruzVermişdi cəhanə feyzi-novruz,

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15368 dəq
Bu, Məcnun atasının vaqifi-hal olduğudur və onu biyabani-möhnətdə bulduğudur

Gəncinəgüşayi-gəncgöftarOlmuş bu əda ilə gühərbar:

Məhəmməd FüzuliMəsnəvi15362 dəq

Teqlər açar sözlərə görə avtomatik verilib və redaktorlar tərəfindən dəqiqləşdirilir.