Məhəmməd Füzuli
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Doğruluq ilə istə ülüvvi-məqam kim,Gəldikcə halinə verə dövri-fələk rəvac.
Müddəi eylər mənə təqlid nəzmü nəsrdəMüddəi eylər mənə təqlid nəzmü nəsrdə,Leyk namərbut əlfazü mükəddər zatı var.
Sirişkriz güləndamlər həvasiləSirişkriz güləndamlər həvasilə,Şikəstəhal siyəhzülflər bəlasilə,
Xoşam ki, xameyi-təqdiri-eyzədi-mütəalXoşam ki, xameyi-təqdiri-eyzədi-mütəal,Vücud lövhinə təsvir edəndə surəti-hal,
Füzuli, eylədigin əhdinə vəfa qılğılFüzuli, eylədigin əhdinə vəfa qılğıl,Yetər şikayət edib şərhi-macəra qılğıl,
Gətir, saqi, qədəh kim, növbahari-aləmaradırGətir, saqi, qədəh kim, növbahari-aləmaradır,Zəmin səbzü həva canbəxşü gülşən rahətəfzadır!
Gətir, saqi, qədəh kim, bağü səhra laləzar olduGətir, saqi, qədəh kim, bağü səhra laləzar oldu,Əcəb fəsli-xücəstə, mövsimi-xoşruzigar oldu.
Bu, vacibül-vücud isbatına bürhani-qate'dir və bəqai-sair mövcudata dəlili-mane'dirEtmok gərək əhli-feyzi-biniş,Təhqiqi-vücudi-afəriniş.
Bu, Leylinin pərvanəyə kəşfi-razıdır və onunla filcümlə izhari-niyazıdır"K'ey, tairi-aşiyaneyi-eşq!Sərgəşteyi-abü daneyi-eşq!
Bu, Leylinin ay ilə münazirə qıldığıdır və xurşid kimi şövq oduna yaxıldığıdır"K'ey gah qədim kimi xəmidə'Gahi pür olan misali-didə!
Bu, Leylinin künci-qəmdə giryanlığıdır və Məcnunun vadiyi-eşqdə sərgərdanlığıdırZar ağlar ikən bu rəsmə ol mah,Bir türfə səda eşitdi nagah.
Bu, Leyliyə Məcnunun istiğnasıdır və isbati-səfayi-imlasıdırMəcnun dedi: "Ey büti-pərivəş!Xaşaki-zəifə urma atəş!
Aftabi-tələtin tutduqca övci-irtifaAftabi-təl’ətin tutduqca övci-irtifa’,Qətli-əhli-eşqə tiği-qəmzədir ondan şüa’.
Bari-möhnətdən nihali-qamətin xəm olmasınBari-möhnətdən nihali-qamətin xəm olmasın.Başımızdan sayeyi-sərvi-qədin kəm olmasın.
Ey könül, çox seyr qılma, günbədi-dəvvar təkEy könül, çox seyr qılma, günbədi-dəvvar tək,Sakin olmaq seyrdən yey, nöqteyi-pərgar tək.
Hübabi-əşki-xunin cismimi eldən nihan etmişHübabi-əşki-xunin cismimi eldən nihan etmiş,Qəmi-eşqin məni-rüsvayi binamü nişan etmiş.
Ta ki, taği-zərnigarın çərx viran eyləmişTa ki, taği-zərnigarın çərx viran eyləmiş,Xişti-zərrinin səba fərşi-gülüstan eyləmiş.
Nə xoşdur əldə gülgun cam, başda eşq sevdasi1Nə xoşdur əldə gülgun cam, başda eşq sevdasi,
Ey müsəffa şişeyi-cövlaneyi-firuzəfamEy müsəffa şişeyi-cövlaneyi-firuzəfam,Mə’dəni-yaquti-səhba, gülbüni-gülbərgi-cam!
Bu bəhri-niylgun min mövc hər saat əyan eylərBu bəhri-niylgun min mövc hər saat əyan eylər,Ülül-əbsarə bir-bir kəşfi-əsrari-nəhan eylər.
Yenə dəşt sərsəbzdir, fəsl xürrəmYenə dəşt sərsəbzdir, fəsl xürrəm,Cahan bitəkəllüf, təkəllüfdə aləm.
Səbr hər dərdə mürur ilə müdava eylərSəbr hər dərdə mürur ilə müdava eylər,Sahibi-səbr bulur hər nə təmənna eylər.
Afərin, ey saneyi-tənpərvəri-canafərin!Afərin, ey saneyi-tənpərvəri-canafərin!Xaliqül-əşya, ilahül-xəlq, rəbbül-aləmin!
Aşiyani-mürği-dil zülfi-pərişanındırAşiyani-mürği-dil zülfi-pərişanındadır,Qanda olsam, ey pəri, könlüm sənin yanındadır.
Məndə Məcnundan füzun aşiqlik istedadı varMəndə Məcnundan füzun aşiqlik istedadı var,Aşiqi sadiq mənəm, Məcnunun ancaq adı var.
Buraxdı xakə hüsnün afitabi-aləmarayiBuraxdı xakə hüsnün afitabi-aləmarayi,Götürdü yer üzündən möcizi-ləlin Məsihayi.
Vəh nə qamət, nə qiyamət, bu nə şaxi-güli-tərdirVəh nə qamət, nə qiyamət, bu nə şaxi-güli-tərdir,Nə bəladır nəzər əhlinə, nə xoş məddi-nəzərdir?
Qıl, səba, könlüm pərişan olduğun cananə ərzQıl, səba, könlüm pərişan olduğun cananə ərz,Surəti-halın bu viran mülkün et sultanə ərz.
Dün könül dildarə şərhi-qəmi-pünhan etdiDün könül dildarə şərhi-qəmi-pünhan etdi,Cəm ikən, könlünü bir parə pərişan etdi.
Ey əsiri-dami-qəm, bir guşeyi-meyxanə tut!Ey əsiri-dami-qəm, bir guşeyi-meyxanə tut!Tutma zühhadın müxalif pəndini, peymanə tut!