Mirzə Ələkbər Sabir
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Hərçənd əsirani-qüyudati-zəmanız,Hərçənd düçarani-bəliyyati-cəhamz,
TəbaətSərmayeyi-irfanı nasıl kəsb edər insan?Təhsili ülum ilə olur rütbeyi-irfan
Uşaq və pulKücədən bir çocuq yüyürdü evə,Bir bumajnik bulub dedi bu nevə:
Məktəb şərqisiMəktəb, məktəb, nə dilgüşasən,Cənnət, cənnət desəm səzasən.
Nə yazım?Şairəm, çünki vəzifəm budur əşar yazım,Gördüyüm nikü bədi eyləyim izhar, yazım,
Ruhum!..Ruhum, ey şahbazi-ülviyyət,Himmətimtək fəzadə pərvaz et!
Qarğa və tülküPendir ağzında bir qara qarğaUçaraq qondu bir uca budağa.
Oğlunun vasiteyi-xilqəti olmaqla fəqətOğlunun vasiteyi-xilqəti olmaqla fəqət,Atalıq borcunu ifa edəməz insanlar;
ŞURƏ GƏLİB ŞAD OLUN, İRANLILAR!Şurə gəlib şad olun, iranlılar!Qüssədən azad olun, iranlılar!
Bir dəstə gülİranlı deyir ki, ədl ilə dad olsun,Osmanlı deyir ki, millət azad olsun,
İstəsən könlüm kimi zülfün pərişanİstəsən könlüm kimi zülfün pərişan olmasın,Ol qədər cövr et mənə ah etmək imkan olmasın!
Qoyma gələ, saqiya, zahidi meyxanəyəQoyma gələ, saqiya, zahidi meyxanəyə,Dönməyə meyxanəmiz məscidi-viranəyə
Mən belə əsrarı qana bilmirəmMən belə əsrarı qana bilmirəm,Qanmaz olub da dolana bilmirəm!..
Neyliyim, ey vay! Bu urus başdılarNeyliyim, ey vay! Bu urus başdılar,Bilməyirem hardan aşıb-daşdılar?!
Son misralarıArizi qəmlər əlindən ürəyim şişmiş idi,Zənn edirdim edəcəkdir ona çarə ciyərim,
ŞəkibaiYar getdikcə təhəssür dili-şeydadə durar,Ömr vardıqca həves aşiqi-risvadə durar!
Bir məclisdə on iki kişinin söhbətiVəkilHəqsizə həqli deyi, bir çox günahlara batmışam.
Qocalıqdan şikayətƏfsus qocaldım, ağacım düşdü əlimdən,Səd hey cavanlıq!
Təhsili-elmTəhsili-ülum etmə ki, elm afəti-candır,Həm əqlə ziyandır;
UşaqlaraEy millətin ümmidi, dilü, uşaqlar!Validlərinin sevgili cananı, uşaqlar!
Amalımız, əfkarımız ifnayi-vətəndirAmalımız, əfkarımız ifnayi-vətəndir,Kinü qərəzü hirs bizə ziynəti-təndir,
Olmur, olmasın! ("Ata: Kuçədə tullan, ey oğul, sənətin olmur, olmasın!"A t aKuçədə tullan, ey oğul, sən’ətin olmur, olmasın!
Məsləhət ("Ağrın alım, ay Məşədi Sijimqulu")Ağrın alım, ay Məşəd Sijimqulu,Altmışa yetdin, demə oldun ölü,
Təşəkkür ("Mollalar, taleimiz oldu əcəb yar bu gün!")Mollalar, taleimiz oldu əcəb yar bu gün!Misyonerlər də bizə çıxdı həvadar bu gün!
Kişi ("Durma, yıxıl yat hələ, Fahrat kişi!")Durma, yıxıl yat hələ, Fahrat kişi!Əsri görüb qalma belə mat, kişi!
Vah!.. bu imiş dərsi-üsuli-cədid?!Vah!.. bu imiş dərsi-üsuli-cədid?!Yox…x! Yo…x! oğul, məktəbi-üsyandı bu!
Təşəkkür ("Mollalar, taleimiz oldu əcəb yar bu gün!")Mollalar, taleimiz oldu əcəb yar bu gün!Misyonerlər də bizə çıxdı həvadar bu gün!
Bəlayi-fəqrə düşdün, razı ol, biçarə, səbr eylə!Bəlayi-fəqrə düşdün, razı ol, biçarə, səbr eylə!Üzün oldisə gər külfət yanında qarə, səbr eylə!
Arif çalışır ki, millət azad olsunArif çalışır ki, millət azad olsun,Zahid çığırır ki, məscid abad olsun.
"Səda"nın 162-ci nömrəsinə ("Şairəm, əsrimin ayinəsiyəm")Şairəm, əsrimin ayinəsiyəm,Məndə hər kəs görür öz qaş-gözünü;