Əsərlər
- Eşq
- İlahi eşq
- Hicran
- Mey və meyxana
- Təbiət və bahar
- Fələk və tale
- Ölüm
- Hikmət və nəsihət
- Vətən
- Mədhiyyə
- Satira
- Mərsiyə
Biri dedi: – Şair, səndostları unutmusan,
MənimGecə-gündüz qan ağlaram,Artıbdı fərağım mənim.
Elə sənYaxşılıq, yamanlıq borcdur dünyada,Mərdanəsən, gəl yaxşılıq elə sən.
Həmayıl olduYatmışdım üstümə gəldi bir pəri,Yenə yar sevdası həmayıl oldu.
Təbrizim mənimI**Başı Səhənd çalmalı,
Oxudum, öyrəndim heç nə bilmədimQarış, - qarış el obanı dolandım,Oxudum, öyrəndim, heç nə bilmədim.
Kiyevdə “Müsavat” şöbəsiKİYEVDƏ “MÜSAVAT” ŞÖBƏSİ*Kiyev türk tələbələrinin milli təşkilatı 1909-cu ildə əmələ gəlib. Əvvəli siyasi məqsədlər təqib eləməyib, ümdə fikri mədəni bir yolda işləmək idi.
Qitə 10بادا همه ساله ذخرة الدینآسوده ز فتنه زمانه
Mənmi qocalmışam, ya zəmanəmiTitrəyir əllərim, tor görür gözüm,Mənmi qocalmışam, ya zəmanəmi?
Molla Cümənin Qıpçaq səfəriMolla Cuma baba bir gün Qıpçağa gəlir, lakin onu bu kənddətanımırlar. Qışın oğlan çağı idi, hər yerə qar yağmış, buz bağlamışdı.
Qəzəl: Yıxır viranəmi gərdun sanır kim xanimandır buYıxır viranəmi gərdun sanır kim xanimandır buNə bilsin kim qanatsız quşlar üçün aşiyandır bu
Balaca mütəfərriqələr 50Məndən sual edirlər: nə əcəb neçə vaxtdır ki, nə yazmıram, nə danışmıram?Qardaşlarım! Yazmağa qolum yorulub, danışmağa dilim bağlanıb. Əhvalım pərişan, ciyərim şan-şan... Necə ki qanadı sınmış quş uçmağa qadir olmuyub, yerdə tək qanad döyüb sürünər, necə ki, beli əzilmiş, başını gah sağa, gah sola çırpar, mənim də halətim o cürə olubdur... Hal-hazırımızı xəyala gətirib başımı gah sağ dizim üstə, gah sol dizim üstə qoyuram, zor verirəm ağlamağa və keçən babalarımıza yaman deməyə... Lənət oxuyuram o rəislərimizə ki camaatı cəhalətdə, avamlıqda saxlayıb, “dünya beş gündür, beşi də qara” – deyib, ancaq eyş-işrətə məşğul oldular... Necə heyvanlıq, necə bədbəxt halət!.. Rəisimizə baxınız, ruhanilərimizə baxınız... Əlim yorulmuş, dilim bağlı, nə deyim?.. Bircə dəfə, bağışlayınız, bir evdə bir cənaba rast gəldim (keçən vaxtın əhvalatıdır).
Ustad Səməd ilə aşıq Valehin 1-ci deyişməsiUstad SəmədBəxt oyanıb, çarx irəli gedəndə,
Yoxdu-yoxKainatda ruzi boldu, hər gələn can dolanır,Yaranmışın qismətini verir sübhan, dolanır!
Felyeton («Yeni irşad» və H.Naseh)“Yeni irşad”ın 20-ci nömrəsində Gəncə şəhərindən H.Naseh imzalı bir məktub çap olunmuşdu. Cənab Nasehin orada yazdığı sözlərin hamısını başa düşmədim, çünki o dili mən oxumamışam. Ancaq zehnnən bunu anladım ki, Gəncədə müsəlman cavanlan rus dilində bir qəzet çıxartmaq istəyirlərmiş, Nasehin də xoşuna gəlmir ki, oxumuşlarımız öz müsəlman dilimizi qoyub rusca qəzet yazmaq istəyirlər. Çünki həqiqət, rus dilini baqqal Kərbelayi Əsədmi, əllaf Hacı Göyüşmü, yoxsa bəzzaz Səməb başa düşəcək Naseh belə yazır və belə başa düşür. Amma “Molla Nəsrəddin” özgə cür xəyal edir və özgə cür yazır, qulaq as, gör nə deyir?“Molla Nəsrəddin” deyir ki, əgər dünyada heç bir qəzet olmaya, ancaq yer üzündə bircə Naseh yazdığı dildə çap olunan qəzet ilə bir də Gəncədə rus dilində bir qəzet qala və bəzzaz Səmədimiz oxumaq üçün qəzet axtara və axırda gedib bu iki qəzetəni ala ki oxusun – o vədə and olsun Allaha, imama, peyğəmbərə, Kərbəlayı Sadığın canına ki, Naseh yazan qəzeti bəzzaz Səməd açıb üzüm büküb aparacaq evinə, amma rus dilində yazılan qəzeti yenə qənimət bilib ehtiyat üçün qoyacaq cibinə ve bəzzaz dükanında çitlərin üstündə yazılan açıq və aşkar rus hərflərinə aşina olmağı kifayət verəcək ki, bir qədər səy edib rus qəzetindən bir mətləb çıxartsın.
Qəzəl 1375Dünən ol yar mənim halımı sordu, getdi,Yüz şirin söz dedim, o dinlədi, durdu getdi.
Qəzəl 354Niyə söz açım könüldən sənə, məhrəmim deyilsən,Qəmimi duyanmasan da, yanıram sənin qəmindən.
Rübai 50Əsir bahar yeli, qönçələnir gül,Olur gül şamına pərvanə bülbül.
Cami-Cəm, fəsil 101Müxlislər fikirə dalmışlar yaman,Ehtiyat edirlər işin sonundan.
Yâ rab bu gönül derdine dermân olısarYâ rab bu gönül derdine dermân olısarDermân talebine câna fermân olısar mı
Xoş amədi“Hər dəm əzin bağ bəri mirəsəd”.“Tərəqqi”nin bir neçə nömrəsində osmanlı ədiblərindən izmirli Xacəzadə Məhəmməd Abdulla bəy əfəndi öz barəsində ərəbcə yazdığı mədhnamələri oxuduq.
Ənisül-arifin, 12خارپشتی بد میان کوهسارخویشتن را کرده پنهان زیر خار
Eyşü tərəb yari gül, üzar ilə xoşduEyşü tərəb yari gül, üzar ilə xoşdur,Canü cahan elə bil ki, yar ilə xoşdur.
Töhfeyi-Sami, bölmə 200پسر خواجه عبدالله مروارید است و ذهن لطیفش غواص درر معانی و طبع مستقیمش صیرفی نقود سخندانی فقرات فصاحت آیاتش که از قلم خجسته رقم ناشی شده سرخط فضلای بلاغت آئین در اکثر خطوط به تخصیص ثلث و نسخ ثانی یاقوت و صیر فی و ناسخ استادان متقدمین و متأخرین.تعلیق کرده بر صفحات مصورش
Dirilər, ölülərNə yaşam zövqünü anlar, nə ölüm dərdi bilər,Kim görünməzsə məzarlıqda bu varlıqda, oğul!
Bu səffədə piri tulla gürgəBu səffədə piri tulla gürgə,Damə atılır kühən süpürgə.
Qitə 130ای همه از رادی و از راستیجان و دل از راستی آراستی
Qəzəl 39Lalə bir şuxluqla ki, saldı cahana şurü şər,Pərdədən çıxdı zühura xatiri pəjmürdələr.
GəlirTəbriz! Dərya kimi dalğalan, çağla,Bu elə qəhrəman bir rəhbər gəlir.
Qocalıqdan şikayətQocalıq saldı ayaqdan məni, ey dad, ölürəm!Düşməyir indi cavanlıq ələ, fəryad, ölürəm!