İki ər

Bu əhvalat ki, aşağıda rəvayət olunur, şayəd köhnəlmiş və çeynənmiş məsələlər qəbilindən nəzərə gələ; zira nikah və talaq söhbətləri gah hekayələrdə, gah məqalələr vasitəsilə bizim türk mətbuatında dəfələrlə yazılıb, oxunub və eşidilibdir. Və lakin o əhvalat ki, mən onun barəsində söhbət açmaq istəyirəm, zənn edirəm az-az ittifaq düşsün və bəhər hal xeyli maraqlı və eşitməlidir; o dərəcəyə kimi ki, indi, Oktyabr inqilabının on illiyinin müqabilində belə bir hadisə xariqüladə və ağla sığışmayan bir “nağıl” hesab oluna gərək. Və lakin həqiqətdir və bu həqiqətin şahidi həqir özüdür.O şəhər ki, bu əhvalat orada vaqe olub, Araz çayına yavıq Azərbaycan şəhərlərinin biridir. Və necə ki, dindar İran torpağının qonşusu, bu şəhərin əhalisi də iman əhllərindən bir zərrə qədərincə geri qalan deyillər: demək olar ki, əhalinin küllisi Allah-taala təyin etdiyi ibadət və rəyazətində bərqərar, nəmazi-yomiyyə öz vaxtında; hətta nafilə namazları və sairə sünnəti namazlarını cabəca edən müqəddəs bir camaatdırlar. Habelə ramazan ayının şəraitini təfsilatla yerinə yetirmək, həcc və ziyarəti-şühəda və mahi-məhərrəmül-həramda Kərbəla müsibətini layiqincə yad etməkdə birinciliyi qazanan müsəlmandırlar.

Cəlil Məmmədquluzadə9 dəq
Ləbi-ləlüni sənün can dedilər gerçəkmi?

Ləbi-ləlüni sənün can dedilər gerçəkmi?Xəti-nəsxüni ki, reyhan dedilər, gerçəkmi?

Qazi BürhanəddinQəzəl1 dəq
Xosrov və Şirin, fəsil 105

İkinci möbidə gələndə növbət,Dedi: o aləmi bir qəsrə bənzət,

Nizami GəncəviMəsnəvi1 dəq
Qəzəl 362

اول ثبوت عرش، پس آنگه جلوس یاراین نکته را بدان و مثل را بیاد دار

Qasım ƏnvarQəzəl1 dəq
Mahru xanım

Bu gün üçüncü gündür ki, Nina yeni otaqlarına köçmüşdür. Bina olduqca əlverişlidir, əvvəla, rus konsulxanasından uzaq olduğuna görə xəfiyyələrin tez-tez dolaşacağı küçələrdə deyildir, ikincisi – bu bina Təhminə xanımın evinə yaxındır, üçüncü də otaqlar Minasyanın otaqlarına nisbətən daha sərbəst və uyğundur. Bundan başqa, otaqların və həyətin zəngin bir Şərq üslubunda olması Ninanı çox razı salmışdı.Bu gün İraida bacısı Ninanın yeni otaqlarına baxmaq üçün gələcəkdi. Bunu o, bir gün əvvəl Ninaya xəbər vermiş və mənimlə də görüşməyi arzu etmişdi.

Məmməd Səid Ordubadi6 dəq
Qəzəl 278

بیار ای ساقی مهوش! می گلرنگ روحانیکه ارزد خاتم لعلت به صد ملک سلیمانی

İmadəddin Nəsimi2 dəq
Qitə 119

ای نیزه تو گوی و دل دشمن انگلهخصم تو روبهست و حسام تو بنگله

Qətran Təbrizi1 dəq
Töhfeyi-Sami, bölmə 437

دیوانه وش و سودایی مزاج مردی است و از خوردن افیون بسیار از دایره ی انسانیت بیرون رفته این مطلع از اوست :باده لعل تو و حاصل میخانه یکی است

Sam Mirzə1 dəq
Pərtövi-hüsnün pozubdur nuri-mehri-ənvəri

Pərtövi-hüsnün pozubdur nuri-mehri-ənvəri,Rövnəqi-hüsnündür ey mahım, cahanın zivəri.

Seyid Əzim ŞirvaniQəzəl1 dəq
Müləmmə 43

یا غزالی یا غزالی لاتَحَدنی بِالوِصالٖمع ان تعرف حالی فی فُنونِ الإخِتلالٖ

Mücirəddin Beyləqani1 dəq
Olmaq

Mənim fəğanımı dinləyər könül,Dərdimdən yer ağlar, asiman ağlar.

Rəfiq Zəka Xəndan1 dəq
Özündən razı

Yaşadı, həmişə özündən dedi,Göydəki günəşə özündən dedi.

Süleyman Rüstəm1 dəq
Çürütdük ömrümüzü bivəfalər eşqində

Çürütdük ömrümüzü bivəfalər eşqində,Rəqibə qəmzə satan məhliqalər eşqində.

Əliağa Vahid1 dəq
Onuncu fəsil

Əhməd Əşrəfin təsiri altına düşdükdən sonra Zəki ondan əlaqəsini tamamilə kəsmişdi. Bir gün küçədə Əhmədlə qarşı-qarşıya gəldi. Üzünü çevirib keçmək istərkən Əhməd onun qolundan tutub:– Bura bax, üzünü çevirib keçmə! – dedi.

Abdulla Şaiq19097 dəq
مؤخرهٔ کاتبان دیوان

پی تاریخ این دیوان محشرکه خوانی باشد از لعل و گهر پُر

Məczub Təbrizi11 dəq
Qəzəl 95

رویت به از آن آمد انصاف که می‌بایدبا روی تو در عالم گر گل نبود شاید

Həmam TəbriziQəzəl1 dəq
Qəzəl 6560

چون به یاد شرم می افتم در اثنای نگاهمی زند غیرت ز مژگان تیشه بر پای نگاه

Saib TəbriziQəzəl2 dəq
Qitə 195

Xəlifə deyir ki, dəbirim olsun,Məqamın əlimlə göylərə qalxar.

Xaqani Şirvani1 dəq
Qəzəl 359

تو آن گم کرده را مشنو که بی‌زاری پدید آیدچو پیدا شد ز غیر اوت بیزاری پدید آید

Əvhədi Marağalı1 dəq
Qəzəl 263

Gələrkən kuyinə, gözdən ayaq mən binəva etdim,Yüyürdüm ol qədər kim, torpağından tutiya etdim.

Məhəmməd FüzuliQəzəl1 dəq
Qiyamət

Yaxud kəndli qadınlar*Bu ilki oktyabr ayı ola bilər ki, bir çoxları üçün bir şadlıq yadigarı hesab oluna, amma mən baxtıqaradan ötrü həmin oktyabr qəmgin bir ay oldu, o səbəbə ki, bu ayın ərzində saysız və hesabsız kəndli qadınlar bir yerə cəm oldular və üzü açıq, naməhrəm kişilərin içində nitq söyləməyə başladılar.

Cəlil Məmmədquluzadə4 dəq
Dimâğumda hayâlündür musavver

Dimâğumda hayâlündür musavverLebün zikri bu dilümde mükerrer

Qazi BürhanəddinQəzəl1 dəq
Xosrov və Şirin, fəsil 119

Nizami, nə qədər səndə can durur,Daim aşağı düş, istəyim budur!

Nizami GəncəviMəsnəvi11 dəq
Qəzəl 366

در داستان عشق تفصی نمود یارتکرار عشق کرد هزاران هزار بار

Qasım ƏnvarQəzəl1 dəq
Miss Hanna

Bu gün Ələkbər müəyyən işlər üçün Culfaya qayıdacaq idi, buna görə də mən evə tez qayıtmışdım.Ələkbər yoldaş ilə Culfa poçt-teleqraf rəisinə bəzi sifarişlər göndərdim və eyni zamanda bizim gizli şifrə əlamətlərimizi də poçt-teleqraf rəisinə verməsini Ələkbər yoldaşa tapşırdım.

Məmməd Səid Ordubadi7 dəq
Qəzəl 279

دل ما جای غم توست و تو هم می‌دانیمن سگ کوی توام از چه رهم می‌رانی؟

İmadəddin Nəsimi1 dəq
Qitə 121

دلی دیدم بسی تیمار دیدهفراوان سختی و خواری کشیده

Qətran Təbrizi1 dəq
Töhfeyi-Sami, bölmə 450

در نقاشی بی بدل بود و در ملایی مکمل این مطلع از اوست :طره ات مار خفته را ماند

Sam Mirzə1 dəq
Sənə olsaydı, ey gül, Yusifin filcümlə oxşarı

Sənə olsaydı, ey gül, Yusifin filcümlə oxşarı,Olurdu nəqdi-can ilə cahan əhli xəridarı.

Seyid Əzim ŞirvaniQəzəl1 dəq
Müləmmə 46

هات یا عقلی و دینی من صبابات الزمانلا تعدنی ان قلبی لیس یرضی بالامان

Mücirəddin Beyləqani1 dəq