Mənə

Qədir gecəsində mətləb dilədim,Tərəhim eylədi o mövlam mənə.

Khasta Qasim1 min
Eyləmə qəm

Eyləmə qəm, ey başı boş bambılı,Dümbəyi çal düşgilə meydane sən

Aligulu Gamgusar2 min
Qaşların

Dərs almamış açdım kitab oxudum,Möhtac deyil heç ustaya qaşların.

Ashiq Abbas Tufarqanli1 min
– Bir adam dalınca deyindi yaman!

– Bir adam dalınca deyindi yaman!– Bəs sən nə dedin?

Zeynal Khalil19721 min
Dolanır

Gətirməz dünyada kəsıbın işi,Nə olsun hər yanda uzaq dolanar.

Ashiq Heydar1 min
Gözlərim eylə tamaşa

Gözlərim eylə tamaşa:Yar qarşıda dayanıbdır.

Molla Juma1 min
II

Orucluqda şeyxlərin məscidində (Veylabadda şeyxi, üsuli, kərimxanı kimi neçə dini fırqələr var və hərəsinin də özünə məxsus məscidi mövcuddur). Əli-Əsgər ağaya pul yığılanda qabaqca qırmızı dəstmala bükülü mənbərə tərəf bir şey göndərilirdi, mənbərin alt pilləsində duran tələbə onu alıb, kəmali-mə’rifət ilə onu açardı və içindən bir parça cındıra bağlı pul və iki cüt ə’la başmaq çıxardıb, qovzardı yuxarı və uca səs ilə çığırardı: «usta Ağabala kərbəlayı Cahangir oğlu kəfşduz bir imperyal və iki cüt başmaq verdi.Başmağın bir cütü Ağa üçün və bir cütü də külfəti üçündür. Allahu-təbarək və tə’ala onu dünyada yer-göy bəlasından hifz eləsin və axirətdə də cənnət hurilərindən məhrum qoymasın! «Amin» səsi məscid ilə bir olardı.

Yusif Vazir Chamanzaminli2 min
Ana

Ay məlul ana,Ay zəzlil ana.

Ashiq Basti1 min
Qasida 4

هیچ کس چاره ساز کارم نیستچه کنم بخت سازگارم نیست

Falaki Shirvani3 min
Arvadını boşayan kişi

Bir gün birisi Molla Nəsrəddinin yanına gəlir ki:– Molla, gəlmişəm mənim arvadımı məndən boşayasan.

Folk literature1 min
Balaca mütəfərriqələr 1

– Yahu, ya Allah, salam əleyküm. Əhvali-şərif? Oğlan, nə əcəb “Həyat”ın rəsmi-güşadına, yəni açılmasına təşrif gətirməmişdiniz?– Bana priqlaşeniye göndərməmişdilər və bir də, vallah, zanyatiyam o qədər çoxdur ki, sən öləsən abed də yadıma düşmür... Danış görək nə var idi, yaxşımı keçdi? Reç-zad deyən oldumu?

Najaf bey Vazirov19051 min
Tərlan

Tovuz kimi sığal verib özünə,Düzübsən telini qabağa, Tərlan!

Ashiq Musa1 min
Qəzəl: Ləbinlə dilləşə bilməz nə gül nə qönçeyi-həmra

Ləbinlə dilləşə bilməz nə gül nə qönçeyi-həmraQədinlə boylaşa bilməz nə sərvi-naz nə rəna

Qovsi Tabrizi1 min
Diləklərimiz

Maarif vəkillərimizin diqqətinə!Yaxınlarda Tiflisdə müsəlman maarif yığıncağı olacaq. Namestnik divanxanasında olmağından anlaşılır ki, bunu hökumət lazım bilib meydana gətirir.

Omar Faig Nemanzadeh19164 min
Oldu

Bu dəhri fanidə guşu kar olan,Həyat boyu dövran sürən kim oldu?

Ashiq Valeh1 min
Dolanar

"Şişpilləkən" dağların şah dağıdır,Maralları neçə başı dolanar,

Miskin Abdal1 min
Kimi

Xaldı, düzülüb hər maçın,Üzə dürdanələr kimi.

Aghdabanli Qurban1 min
Bir gecə

Bir gecə mənzili-Hüseyn xaniEylədux şəmlərlə nurani.

Mirza Ali Mojuz2 min
Tapmadım

Ey ağalar, bəylər, cəm olan xanlar,Nalım kimi ah u zarı tapmadım,

Anonymous folk poets1 min
Qurbanəli Şərifova

Dust mehriban!Əvvəla sizin səlamət olmağınızdır; saniyən siz gedəndən bəri Peterburqda bir qəribə əhvalat ittifaq düşməyibdir ki, sizə yazım. Peterburq öz əhaliləri ilə öz yerində payidardır. Bizlər sizin dövlətinizdən səlamətik, amma hava artıq soyuqdur. Əgər bu halda Peterburq xəyalında olsanız, məsləhət görməyirəm, çünki burada bir parça buz olarsınız. Amma bəd cəmiyyəti-xeyriyyə bu halda sizi üzv yazdı və kağızı göndərməyi mən boynuma götürdüm, çünki xahiş etdim ki, bir neçə söz və salam-dua sizə yazım və bircə xırdaca təvəqqe də sizdən edim o ümid ilə ki, mən etməyəcəksiniz. Bir cild kitab bu kağız ilə bahəm öz təsnifimdən sizə hədiyyə göndərdim. Təvəqqe edirəm qəbul edəsiniz. Və bir də sizdən təvəqqe edirəm, əgər mümkün olsa ki, orada bu kitab satıla, yazıb məlum edəsiniz, hər neçə cild lazımdır, göndərim və bu kitabın satılmağı barəsində əgər mənə kömək etsəniz, bir böyük minnət mənim boynuma qoyarsınız. Bir də bu kitabın satılmağı bu tövr mümkündür ki, hər bir hallı adamın boynuna on-iyirmi cild qoyasınız, ta onlar camaat arasında bipul paylayalar. Xülasə, təvəqqe edirəm bu kitabın satılmağına səy edəsiniz, artıq minnətdir. Kitabın qiymətini də ucuz qoymaqda meylim tez satmaqdır, çünki iki min cild çap etmişəm. Əlbəttə, bu Peterburqda satılası kitab deyil, amma mənim ümidim Qafqaza və sizin kimi dost-aşnalaradır. Baqi vəssalam.

Abdurrahim bey Hagverdiyev1 min
Müsəllim

Səni kişi bilib dərdimi dedim,Etmədin dərdimə çarə Müsəllim.

Choban Afghan1 min
Bil sənin

Gərdən mina, sürah boyun,Al Osmanda yoxdur tayın,

Agh Ashiq Allahverdi1 min
Bu qız

Buraxsanız məni, çəkəcək dara,Əl-aman əlindən bax bu qız, bu qız.

Varkhiyanli Ashiq Mahammad1 min
Bu qız məni

Gedirdim, yoldan eylədi,O qız məni, bu qız məni,

Ashiq Huseyn Shamkirli1 min
Nə diyardadı

O nədiki, döyülmədən əkilməz,Şeyda bülbül giribana tökülməz,

Ashiq Shenlik1 min
Olar

Xəstə Hasan xonçaların xonçası,Könül evi övliyalar baxçası,

Khasta Hasan1 min
Eyləmə

Bir yerə çox gedib gəlmə, aşıqlığı şor eyləmə,Hörmət ayrı, töhmət ayrı, öz işini zor eyləmə.

Ashiq Nasib1 min
Nə müddətdir gözüm rahindədir, yarım, sən səfa gəldin!

Nə müddətdir, gözüm rahindədir, yarım, sən səfa gəldin!Həbibim, sevgilim, yarım, nigarım, sən səfa gəldin!

Molla Vali VidadiGhazal1 min
Nigara, zülfi-şəbrəngin ki, əyyamın siyah eylər

Nigara, zülfi-şəbrəngin ki, əyyamın siyah eylər,Mənim ol ömrümü badə verüb, hər dəm təbah eylər.

HabibiGhazal1 min
Mən və kitablar

Mən anamın oxuduğu qalın cildli kitablara dərin bir maraqla baxırdım, anamın o kitablardan oxuyub bizə nağıl elədiyi Rüstəm Zal ilə oğlu Söhrabın əhvalatı, «Hind racisi», «Armanusiya» macəraları xəyalımda təəccüblü bir aydınlıqla canlanırdı. Mən Rüstəm Zal pəhləvanın əvvəl tanımadığı oğlu cavan Söhrabla vuruşaraq, ölümcül yaralayandan sonra qolundakı bazubənddən onun öz oğlu olduğunu bilib necə sarsıldığını unuda bilmirdim. Elə bil ki, o faciə mənim gözümün qabağındaca olmuşdu. Cavan Söhrabın onu məğlub eləyib ölümcül yaralayan bu qüdrətli pəhləvanın öz atası olduğunu biləndən sonra keçirdiyi hissləri mən öz hisslərim kimi duyurdum və mənə elə gəlirdi ki, diyarbadiyar gəzib öz atasını axtaran Söhrab onu bağışlayır, ona olan məhəbbətilə ölür və bu, cahan pəhləvanı Rüstəm Zal üçün sağalmaz bir dərd olur. Mən onların hər ikisində yüksək bir alicənablıq hiss edirdim, əgər Söhrabın yerinə mən olsaydım, mən də atamı bağışlayardım. Onların hər ikisində olan mərdlik və qəhrəmanlıq məni izah eləyə bilmədiyim fövqəladə hisslərlə qanadlandırırdı. Mən bütün qəhrəmanları zahirən də yaraşıqlı, gözəl təsəvvür edirdim. Cıdırlarda ad çıxaran Qarabağ atları da, qüdrətli uca çinar da, bizim sıldırımlı dağlardakı qartallar da mənə gözəl və alicənab görünürdü. Mən Şuşa qalasının qorxunc uçurumlu Xəzinə qayasına baxanda da eyni hissləri keçirirdim. Bu əzəmətli qayanın sükutu mənə əsrarəngiz görünürdü, elə bil ki, o öz sükutu ilə nəyi isə gözləyir.Anamın oxuduğu kitablara baxdıqca mənə elə gəlirdi ki, onlarda məhz mənim sezib duyduğum, məhz mənə qarşı bir məhəbbət sükut edir. Bu məhəbbətin nədən ibarət olduğunu bilmirdim, ancaq o kitablara qarşı fövqəladə bir doğmalıq hiss edirdim. Hələ məktəbdən əvvəl anam mənə oxuyub-yazmağı öyrətməyə başlayanda görürdüm ki, sözlər hərflərdən düzəlir və mən dərhal bu hərfləri öyrənib sözləri oxuyanda sanki yeni bir aləmə daxil olurdum. Bu aləm də insanlardan, onların taleyindən, işlərindən ibarət olsa da, tamam başqa idi. Sanki burada hər şey, hər hiss təzə idi və bu hisslər mənə çoxdan məlum idi. Elə bil ki, mən özüm hansı zamanda isə o hislə yaşamışam. Mən birinci dəfə kiçik bir hekayə oxudum. Orada təsvir olunurdu ki, balaca Murad qonşuluqlarındakı bağın yanından keçəndə qoca bağban Qədir baba ona yetişmiş sulu bir armud bağışladı. Murad armudu yemək istəyəndə birdən yadına düşdü ki, balaca bacısı evdə xəstə yatır, ona görə də Murad armudu yeməyərək aparıb bacısına verdi. Mənə elə gəldi ki, bu Murad mən elə özüm olmuşam. Ancaq xəstə bacım deyil, anam olmuşdur. Və mən ürək sərinlədən sulu armudu yeməyib, qızdırma içində ürəyi yanan anama gətirməyimdən təsəlli alırdım.

Ilyas Afandiyev4 min